Đề thi, đáp án môn Ngữ Văn thi vào lớp 10 tại Khánh Hòa năm 2026

Phần

Câu

Hướng dẫn giải của Tuyensinh247.com

Đọc hiểu

Câu 1.

(0,5 điểm)

Ngôi kể thứ 3

Câu 2.

(0,5 điểm)

Ngọn núi được nhắc đến chủ yếu trong đoạn trích là núi Non Nước (núi Thuý Sơn.

Câu 3. 

(1,0 điểm)

- Từ tượng hình: mấp mô

- Tác dụng: 

+ Từ tượng hình “mấp mô” gợi lên hình ảnh những dãy núi nhô lên, trùng điệp, không bằng phẳng. Qua đó làm cho cảnh cố đô Hoa Lư hiện lên sinh động, giàu vẻ đẹp tự nhiên và thơ mộng, khiến người đọc có cảm giác như núi non đang chuyển động.

+ Qua đó, câu văn thể hiện cái nhìn tinh tế, sự ngỡ ngàng và lòng yêu mến thiên nhiên tha thiết của nhân vật.

Câu 4.

(1,0 điểm)

Ý nghĩa nhan đề: 

- Khó báu là những di sản văn hóa, lịch sử và danh lam thắng cảnh mà các bậc tiền nhân, quân vương, hào kiệt đời trước (như Trương Hán Siêu, Nguyễn Trãi, Lê Thánh Tông...) đã để lại qua các bài thơ khắc trên vách đá và cảnh sắc quê hương.

- “Kho báu” ở đây còn mang ý nghĩa là những hiểu biết, trải nghiệm, vẻ đẹp văn hóa – lịch sử mà bọn trẻ có được trong chuyến đi. Đó là tình yêu quê hương, niềm tự hào dân tộc và vốn tri thức quý giá mà thế hệ trước để lại cho thế hệ sau. 

=> Nhan đề giúp làm nổi bật giá trị tinh thần sâu sắc của truyện.

Câu 5.

(1,0 điểm)

HS nêu quan điểm cá nhân và có lí giải phù hợp. Sau đây là gợi ý của Ban chuyên môn Tuyensinh247.com

- Đồng ý với nhận định trên. 

- Vì:

+ Việc sử dụng nhiều từ Hán Việt như: “Dục Thủy Sơn”, “Thái phó”, “danh thần”, “cố đô”, “hào kiệt”,... đã tạo nên màu sắc cổ kính và trang trọng cho đoạn trích. Những yếu tố Hán Việt giúp người đọc cảm nhận rõ hơn vẻ đẹp lịch sử, văn hóa lâu đời của vùng đất Ninh Bình. 

+ Đồng thời, cách dùng này còn làm tăng tính trang nghiêm, thiêng liêng khi nhắc đến các danh nhân và di tích nổi tiếng của dân tộc. Qua đó, đoạn truyện trở nên hấp dẫn và giàu chiều sâu hơn.

Viết

Câu 1.

(2,0 điểm)

I. Mở đoạn: Nêu vấn đề nghị luận: Nội dung và nghệ thuật trong đoạn trích.

II. Thân đoạn

1. Phân tích nội dung

- Đoạn văn tái hiện vẻ đẹp của thiên nhiên: 

+ Núi non trùng điệp: núi Ngọc Mỹ Nhân, núi Kỳ Lân, dãy Tam Điệp. 

+ Sông nước thơ mộng: sông Đáy hiền hòa, những con thuyền nhỏ. 

=> Cảnh vật mang vẻ đẹp vừa hùng vĩ vừa mềm mại, nên thơ. Thể hiện sự cảm nhận tinh tế của nhóm bạn. 

- Niềm tự hào trước vẻ đẹp của thiên nhiên Việt Nam. 

+ Cảnh vật Quan sát từ trên cao để bao quát toàn cảnh. 

+ Cảm nhận thiên nhiên bằng cảm xúc say mê, tự hào. 

=> Qua đó thể hiện tình yêu thiên nhiên, quê hương, đất nước. 

2. Phân tích nghệ thuật

- Ngôn ngữ giàu hình ảnh, giàu chất tạo hình: “núi non mập mờ như đang bơi trên đồng vây”,…

- So sánh giàu sức gợi: “Quang cảnh trông giống như một bức tranh vẽ trên những bình sứ cổ.” 

- Giọng văn nhẹ nhàng, giàu chất trữ tình. 

III. Kết đoạn: Tổng kết vấn đề nghị luận.

Câu 2.

(4,0 điểm)

I. Mở bài: Giới thiệu vấn đề nghị luận 

II. Thân bài

1. Giải thích vấn đề

- “Danh lam thắng cảnh” gồm: Cảnh đẹp thiên nhiên, di tích lịch sử, công trình văn hóa nổi tiếng của dân tộc 

- “Trân quý vẻ đẹp quê hương, đất nước” là: 

+ Biết yêu thương, tự hào về cảnh đẹp quê hương 

+ Có ý thức giữ gìn, bảo vệ môi trường và các danh lam thắng cảnh 

+ Biết quảng bá hình ảnh đẹp của đất nước đến mọi người 

=> Hiện nay vẫn còn một bộ phận giới trẻ thờ ơ, chưa biết yêu quý và gìn giữ vẻ đẹp quê hương. Vì vậy, cần có những giải pháp để giúp các bạn trẻ thêm yêu mến danh lam thắng cảnh đất nước mình.

2. Thực trạng, nguyên nhân 

- Do ảnh hưởng của cuộc sống hiện đại cùng với việc tiếp xúc quá nhiều với hình ảnh du lịch quốc tế, một số bạn trẻ hiện nay dễ bị cuốn theo xu hướng, khiến họ không quan tâm đến vẻ đẹp quê hương, thích tìm hiểu văn hóa nước ngoài hơn văn hóa dân tộc.

- Thiếu hiểu biết hoặc hiểu sai về lịch sử, văn hóa dân tộc.

- Các địa phương chưa quảng bá hiệu quả vẻ đẹp quê hương, chưa chú trọng bảo tồn cảnh quan khiến danh lam thắng cảnh không tiếp cận rộng rãi với mọi người.

3. Giải pháp 

- Cho giới trẻ được trải nghiệm thực tế nhiều hơn:

+ Gia đình, nhà trường tổ chức các chuyến thăm quan, hoạt động dã ngoại, hành trình khám phá di sản 

+ Khi được trực tiếp ngắm nhìn cảnh đẹp, tìm hiểu lịch sử địa danh, trải nghiệm văn hóa địa phương người trẻ sẽ dễ rung động và thêm yêu quê hương 

- Tăng cường giáo dục về vẻ đẹp quê hương đất nước:

+ Gia đình cần kể cho con nghe về quê hương, dạy con tự hào về đất nước.

+ Nhà trường cần lồng ghép dạy các nội dung về danh lam thắng cảnh vào bài học, tổ chức cuộc thi tìm hiểu văn hóa – du lịch Việt Nam 

+ Giáo viên cần truyền cảm hứng bằng những câu chuyện đẹp về quê hương giúp học sinh cảm nhận vẻ đẹp đất nước bằng cảm xúc chân thành 

- Quảng bá danh lam thắng cảnh bằng cách gần gũi với giới trẻ

+ Sử dụng các nền tảng xã hội như: TikTok, Facebook, YouTube, Video du lịch ngắn 

+ Xây dựng nội dung hấp dẫn, hình ảnh đẹp, câu chuyện thú vị về các địa danh 

+ Khách mời: Người nổi tiếng, người có ảnh hưởng tham gia quảng bá du lịch Việt Nam 

=> Khi danh lam thắng cảnh xuất hiện sinh động trên mạng xã hội giới trẻ sẽ quan tâm hơn, muốn khám phá quê hương nhiều hơn. 

- Xây dựng ý thức bảo vệ danh lam thắng cảnh.

- Cần nâng cao chất lượng các khu du lịch trong nước

+ Giữ gìn môi trường sạch đẹp 

+ An ninh du lịch 

+ Văn hóa ứng xử văn minh 

+ Phát triển dịch vụ du lịch hấp dẫn, các hoạt động trải nghiệm đặc sắc. Khi du lịch trong nước trở nên hấp dẫn người trẻ sẽ muốn khám phá vẻ đẹp Việt Nam nhiều hơn 

HS lấy dẫn chứng minh hoạ phù hợp

4. Mở rộng vấn đề

- Phê phán những người thờ ơ với vẻ đẹp quê hương, có hành vi phá hoại cảnh quan, chỉ đề cao cảnh đẹp nước ngoài mà xem nhẹ đất nước mình.

- Yêu danh lam thắng cảnh cũng là yêu quê hương, đất nước

III. Kết bài: Tổng kết vấn đề nghị luận.