Điểm tin kinh tế thế giới nổi bật ngày 9/6/2026

1. Mỹ bảo vệ thuế quan theo Mục 122 tại WTO: Theo Inside Trade, Chính phủ Mỹ đang bảo vệ quyết định áp thuế nhập khẩu 10% theo Mục 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974 tại Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), với lý do nước này đang đối mặt với tình trạng thâm hụt cán cân thanh toán lớn và nghiêm trọng. Mỹ đã thông báo biện pháp này tới WTO vào tháng 3/2026, một tháng sau khi thuế có hiệu lực, và yêu cầu tiến hành tham vấn với các thành viên WTO theo quy định về những biện pháp hạn chế nhập khẩu nhằm xử lý vấn đề cán cân thanh toán.

2. Lãi suất tăng gây thêm áp lực lên ngân sách các nước phát triển: Lãi suất vay nợ đang tăng mạnh tại nhiều nền kinh tế phát triển, từ Mỹ, châu Âu đến Nhật Bản, khiến gánh nặng nợ công ngày càng lớn và thu hẹp dư địa ngân sách của các chính phủ trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế suy yếu. Theo tờ Le Monde (Pháp) ngày 8/6, sự kết hợp giữa lạm phát kéo dài, nợ công gia tăng và xu hướng thắt chặt chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương đang đẩy chi phí vay mượn của các chính phủ lên mức cao nhất trong nhiều năm.

3. Xuất khẩu của Trung Quốc bứt phá nhờ làn sóng AI: Theo số liệu từ Tổng cục Hải quan Trung Quốc công bố ngày 9/6, kim ngạch xuất khẩu tính theo đồng USD trong tháng 5/2026 tăng 19,4% so với cùng kỳ năm trước, vượt dự báo 15% của các nhà kinh tế, nhờ nhu cầu lớn đối với các sản phẩm công nghệ cao phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu và hoạt động tích trữ hàng hóa của khách hàng nước ngoài trước những lo ngại về chi phí năng lượng gia tăng do xung đột tại Trung Đông.

4. OpenAI nộp đơn IPO với định giá mục tiêu 1.000 tỷ USD: Ngày 8/6, OpenAI- công ty phát triển chatbot AI ChatGPT, đã bí mật nộp hồ sơ chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) tại Mỹ, gia nhập làn sóng các doanh nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI) tìm đường lên sàn chứng khoán trong bối cảnh nhà đầu tư ngày càng quan tâm tới lĩnh vực đang bùng nổ này. OpenAI không công bố quy mô hay các điều khoản của đợt IPO và cho biết, thời điểm niêm yết vẫn chưa được xác định.

5. Tòa án liên bang Mỹ hủy bỏ quy định áp lệ phí 100.000 USD đối với hồ sơ xin visa H-1B: Ngày 8/6, Thẩm phán Leo Sorokin thuộc Tòa án Liên bang Địa hạt Massachusetts đã ra phán quyết hủy bỏ quy định của chính quyền Tổng thống Donald Trump áp đặt lệ phí 100.000 USD đối với mỗi hồ sơ xin thị thực lao động tay nghề cao H-1B, cho rằng biện pháp này vi phạm luật liên bang và vượt quá thẩm quyền của nhánh hành pháp. Khoản thu nói trên về bản chất là một loại thuế, trong khi Quốc hội Mỹ chưa trao thẩm quyền cho Tổng thống hoặc các cơ quan hành pháp áp đặt loại thuế này thông qua sắc lệnh hay tuyên bố hành pháp.

6. Nguy cơ giá khí đốt tăng mạnh khi nhu cầu tại châu Á lên cao: Ngân hàng đầu tư Morgan Stanley vừa đưa ra dự báo giá khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) đang đứng trước nguy cơ tăng vọt lên 25 USD/triệu đơn vị nhiệt Anh (BTU) trong quý III và quý IV năm nay, mức cao nhất trong hơn ba năm qua. Nguyên nhân chủ yếu được xác định là do thời tiết nắng nóng tại châu Á và nhu cầu tái thiết lập kho dự trữ tại châu Âu đang thúc đẩy tiêu thụ mạnh mẽ.

7. Kinh tế Hàn Quốc tăng trưởng cao nhất trong hơn 5 năm: Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BoK) ngày 9/6 cho biết nền kinh tế nước này tăng trưởng 1,8% trong quý I/2026 so với quý trước, mức cao nhất trong hơn 5 năm qua, nhờ xuất khẩu tăng mạnh và nhu cầu nội địa duy trì ổn định. So với cùng kỳ năm trước, GDP của Hàn Quốc tăng 3,8%, cũng là tốc độ tăng trưởng theo năm cao nhất kể từ quý IV/2021.

8. Giá nhiên liệu bay tăng 78%, ngành hàng không Mỹ lao đao: Chi phí nhiên liệu của các hãng hàng không Mỹ tăng mạnh trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông kéo dài hơn 100 ngày, gây thêm áp lực lên hoạt động và lợi nhuận của ngành. Theo Cơ quan Thống kê Giao thông Vận tải Mỹ (BTS), các hãng hàng không nước này đã chi gần 6,5 tỷ USD cho nhiên liệu trong tháng 4/2026, tăng hơn 26% so với tháng trước và tăng 78% so với cùng kỳ năm ngoái.