Động lực thúc đẩy quan hệ kinh tế giữa Việt Nam với các nước EU

* Thúc đẩy hợp tác toàn diện

Theo Bộ Công Thương, những năm gần đây, thương mại song phương giữa hai nước Việt Nam và Áo phát triển tích cực. Các mặt hàng Việt Nam xuất sang Áo gồm: điện thoại các loại và linh kiện, giầy dép, gỗ và sản phẩm gỗ, hàng dệt, may, máy móc, thiết bị, dụng cụ phụ tùng khác... Việt Nam nhập khẩu từ Áo các mặt hàng dược phẩm, máy móc, thiết bị, sắt thép và sản phẩm từ sắt thép, giấy, thức ăn gia súc và nguyên liệu.

Riêng năm 2017, kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa hai chiều đạt hơn 4 tỷ USD, tăng 42% so với năm 2016. Áo trở thành thị trường xuất khẩu lớn thứ 6 của Việt Nam ở châu Âu. Trong 7 tháng của năm 2018, xuất khẩu của Việt Nam sang Áo đạt 2,58 tỷ USD, tăng 47% so với cùng kỳ năm trước; nhập khẩu của Việt Nam từ Áo đạt 167 triệu USD, giảm 16%.

Đến tháng 8/2018, Áo có 31 dự án còn hiệu lực đang đầu tư tại Việt Nam với tổng vốn đầu tư đăng ký là 143,9 triệu USD, đứng thứ 43 trong tổng số 129 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam. Các dự án của Áo tập trung chủ yếu trong ngành công nghiệp chế biến chế tạo, dịch vụ lưu trú và ăn uống, nghệ thuật và giải trí.

Cùng với Áo, Vương quốc Bỉ là một thị trường nhỏ nhưng quan hệ thương mại giữa Việt Nam-Bỉ ở mức cao do hàng xuất khẩu của Việt Nam qua Bỉ để sang các nước Tây Âu khác. Đó là qua cảng Antwerp của Vương quốc Bỉ là một trong những hải cảng trung chuyển hàng hóa lớn ở châu Âu.

Bộ Công Thương cho biết, Bỉ là thị trường xuất khẩu lớn thứ 7 của Việt Nam trong EU, sau Đức, Hà Lan, Anh, Italy, Pháp, Tây Ban Nha và Áo. Trao đổi thương mại giữa hai nước đạt 2,7 tỷ USD năm 2017. Đầu tư của doanh nghiệp Bỉ tại Việt Nam đến tháng 8/2018 đạt khoảng 900 triệu USD.

Năm 2017, Bỉ có 62 dự án với tổng số vốn đầu tư đạt 595 triệu USD, chủ yếu vào các lĩnh vực công nghiệp chế biến chế tạo. Các dự án chủ yếu là 100% vốn nước ngoài với quy mô tương đối nhỏ.

Hiện Việt Nam mới có hai dự án đầu tư vào Bỉ là Trung tâm xúc tiến thương mại tại Brussels với số vốn đầu tư 152.000 USD và dự án Công ty Cổ phần đầu tư Thương mại Thủy sản châu Âu với số vốn 90.000 USD.

Vương quốc Bỉ đã cho Việt Nam vay và viện trợ không hoàn lại gần 300 triệu USD; trong đó, viện trợ không hoàn lại chiếm khoảng 60%. Hiện có 18 dự án nghiên cứu với số vốn 8 triệu USD đã và đang được triển khai dưới các hình thức hợp tác ưu tiên như hợp tác giữa các trường đại học và viện nghiên cứu, trao đổi chuyên gia, triển khai các chương trình nghiên cứu chung.

Với Vương quốc Đan Mạch, Việt Nam chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao với Đan Mạnh vào ngày 25/11/1971. Theo Bộ Công Thương, về thương mại song phương giữa hai nước không ngừng tăng trưởng, kim ngạch thương mại hai chiều năm 2017 đạt 664,6 triệu USD. Việt Nam xuất khẩu sang Đan Mạch các sản phẩm dệt may, giầy dép, đồ gỗ, hàng kim khí, thủ công mỹ nghệ, thiết bị điện, cà phê… và nhập chủ yếu là sản phẩm sữa, máy móc thiết bị, hóa chất, dược phẩm, hàng thủy sản…

Đan Mạch là một trong số các nước Bắc Âu sớm đầu tư vào Việt Nam. Hiện Đan Mạch có 132 dự án đầu tư với tổng vốn đăng ký hơn 686 triệu USD, xếp thứ 26/129 nước và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam. Các dự án của Đan Mạch tập trung trong các lĩnh vực: công nghiệp chế biến, chế tạo; vận tải, kho bãi; bán buôn, bán lẻ và sửa chữa; khoa học công nghệ; nông, lâm nghiệp và thủy sản.

Một số dự án tiêu biểu là dự án Công ty Cảng quốc tế Cái Mép với vốn đăng ký 268,6 triệu USD; dự án Nhà máy bia Đông Nam Á có vốn đầu tư 79,6 triệu USD; dự án Công ty Trách nhiệm hữu hạn Nisan Việt Nam về lĩnh vực bán buôn, bán lẻ, sửa chữa với có vốn đầu tư 50 triệu USD. Các doanh nghiệp Việt Nam chưa có dự án đầu tư vào Đan Mạch.

Đan Mạch là một trong những nước Tây Âu sớm cung cấp viện trợ phát triển cho Việt Nam và thuộc nhóm các nước cung cấp nhiều vốn ODA không hoàn lại nhất cho Việt Nam. Từ 1972 đến nay, Đan Mạch đã viện trợ cho Việt Nam tổng cộng hơn 1 tỷ USD vốn ODA; trung bình đạt khoảng 64 triệu USD/năm.

* Thúc đẩy hợp tác giữa Việt Nam và EU

Bộ Công Thương cho biết, EU hiện là đối tác thương mại lớn thứ hai và là thị trường xuất khẩu thứ hai của Việt Nam. Kim ngạch thương mại hai chiều đạt trên 50 tỷ USD năm 2017 và dự kiến sẽ đạt trên 55 tỷ USD vào năm 2018. EU cũng là nhà đầu tư nước ngoài lớn thứ 5 tại Việt Nam với tổng giá trị vốn đạt trên 44 tỷ USD.

Năm 2017, EU là đối tác thương mại lớn ba sau Trung Quốc, Hoa Kỳ và là thị trường xuất khẩu lớn thứ hai sau Hoa Kỳ của Việt Nam. Kim ngạch thương mại song phương năm 2017 đạt khoảng 50,46 tỷ USD, tăng 11,9% so với năm 2016. Trong 6 tháng đầu năm 2018, kim ngạch thương mai hai chiều đạt khoảng 27 tỷ USD, tăng 12,35% so với năm 2017.

Các nước Đức, Anh, Hà Lan, Italy, Pháp, Tây Ban Nha, Áo và Bỉ là 8 thị trường lớn nhất thuộc EU nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam, với kim ngạch hàng năm đều đạt trên 1 tỷ USD. Các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu của Việt Nam là hàng dệt may, giày dép, cà phê, hải sản, máy vi tính, linh kiện điện thoại.... Hiện nay, hai bên đang tích cực thúc đẩy ký Hiệp định thương mại tự do Việt Nam-EU (EVFTA) và Hiệp định bảo hộ đầu tư (IPA).

Tính đến hết tháng 8/2018, đã có 24/28 nước EU đầu tư vào Việt Nam với 2.141 dự án còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký khoảng 24,17 tỷ USD, đứng thứ năm trong số các nhà đầu tư lớn nhất vào Việt Nam. Trong khi đó, đầu tư của Việt Nam sang EU là không nhiều, tính đến tháng 8/2018 mới có 94 dự án với tổng vốn đăng ký 207,4 triệu USD.

Dự kiến, EU sẽ dành khoảng 350 triệu Euro hỗ trợ các dự án đầu tư vào lĩnh vực phát triển năng lượng bền vững như tiết kiệm năng lượng, năng lượng tái tạo, điện khí hóa nông thôn.

Cuộc gặp của Thủ tướng Việt Nam với các nhà lãnh đạo EU dịp này có ý nghĩa rất quan trọng, thúc đẩy việc sớm triển khai quan hệ đối tác và hợp tác toàn diện Việt Nam và EU./.

>>>Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc hội kiến Chủ tịch Quốc hội Áo

>>>Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam-Áo