Dự trữ khí đốt châu Âu xuống thấp nhất 5 năm

Theo báo La Tribune (Pháp) ngày 10/8, các kho dự trữ khí đốt của châu Âu hiện mới được lấp đầy 58%, mức thấp nhất kể từ năm 2021, làm gia tăng lo ngại về nguồn cung và giá năng lượng trong mùa Đông tới, giữa lúc xung đột tại Trung Đông gây trở ngại cho việc nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG).

Theo Hiệp hội Hạ tầng Khí đốt châu Âu (GIE), tỷ lệ dự trữ hiện nay thấp bất thường đối với thời điểm giữa mùa Hè, giai đoạn các nước châu Âu thường tranh thủ giá thấp để bổ sung các kho chứa dưới lòng đất trước mùa Đông. Nhà nghiên cứu Anne-Sophie Corbeau thuộc Trung tâm Chính sách Năng lượng Toàn cầu của Đại học Columbia cho biết vào thời điểm này trong năm, tỷ lệ lấp đầy trung bình thường ở mức 75-80%.

Tình trạng này trước hết bắt nguồn từ lượng dự trữ thấp sau mùa Đông vừa qua. Chuyên gia Ronald Pinto của công ty phân tích Kpler cho biết Liên minh châu Âu (EU) kết thúc mùa Đông với các kho khí đốt chỉ còn 28%, thấp hơn đáng kể so với những năm trước.

Xung đột tại Trung Đông bùng phát cuối tháng 2 tiếp tục gây khó khăn cho quá trình bổ sung dự trữ, khi ảnh hưởng đến nguồn LNG nhập khẩu vào châu Âu, trong đó có khí đốt từ Qatar vận chuyển qua eo biển Hormuz, đồng thời đẩy giá trên thị trường tăng lên.

Trong bối cảnh đó, nhiều nhà nhập khẩu châu Âu kỳ vọng giá sẽ giảm nên trì hoãn mua khí đốt để bổ sung kho dự trữ. Theo Kpler, giá khí đốt giao trong mùa Đông vì thế vẫn thấp hơn một cách bất thường so với giá mùa Hè, làm giảm lợi ích kinh tế của việc mua khí đốt để tích trữ vào thời điểm hiện nay.

Mặc dù lượng dự trữ xuống thấp, Ủy ban châu Âu (EC) cho rằng chưa có lý do để lo ngại ngay lập tức về an ninh nguồn cung khí đốt trước mùa Đông. Theo EC, tình hình hiện nay khác với cuộc khủng hoảng năng lượng năm 2022. Sau 4 năm, châu Âu đã mở rộng đáng kể năng lực nhập khẩu LNG bằng đường biển nhằm thay thế nguồn khí đốt từ Nga. Nhu cầu khí đốt của EU cũng đã giảm 17% so với thời điểm trước khi xảy ra xung đột Nga-Ukraine (U-crai-na).

Brussels cho rằng việc nâng tỷ lệ lấp đầy các kho dự trữ lên 80% trước mùa Đông vẫn khả thi về mặt kỹ thuật và mức này đủ để bảo đảm nguồn cung trong mùa lạnh.

Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rủi ro vẫn ở mức cao. Chuyên gia Antonia Syn của công ty tư vấn Rystad Energy nhận định nguồn LNG từ Trung Đông giảm đang tiếp tục gây sức ép đối với khả năng bảo đảm nguồn cung của châu Âu.

Ông Ronald Pinto cũng cho rằng dù châu Âu hiện có khả năng ứng phó tốt hơn với những gián đoạn nguồn cung kéo dài, nhiều yếu tố khó lường vẫn tồn tại. Trong đó có nguy cơ nguồn khí đốt từ Na Uy hoặc các nhà cung cấp quan trọng khác bị gián đoạn, cũng như khả năng nguồn LNG của Mỹ bị ảnh hưởng bởi một đợt rét kéo dài hoặc hoạt động bảo dưỡng ngoài kế hoạch tại các cơ sở sản xuất.

Nguồn dự trữ thấp cũng làm gia tăng sức ép lên giá khí đốt. Bà Corbeau dự báo giá có thể tiếp tục tăng, đặc biệt nếu Qatar và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) gặp khó khăn trong việc xuất khẩu LNG qua eo biển Hormuz.

Theo Kpler, giá khí đốt tham chiếu tại châu Âu có thể duy trì ở mức cao trong thời gian còn lại của năm, với mức trung bình hàng tháng từ 55-62 euro (63,5-71,6 USD)/MWh. Châu Âu đồng thời phải cạnh tranh với châu Á để thu hút các chuyến tàu chở LNG. Các thị trường châu Á, đặc biệt là Trung Quốc, cũng chịu ảnh hưởng mạnh từ tình trạng gián đoạn tại eo biển Hormuz và đang trả giá cao hơn để thu hút nguồn cung. Theo bà Corbeau, LNG hiện có xu hướng được chuyển sang châu Á nhiều hơn do giá tại đây cao hơn.

Khả năng bảo đảm nguồn cung của châu Âu trong những tháng tới còn phụ thuộc vào thời tiết mùa Đông và sản lượng điện gió. Bà Corbeau cảnh báo nếu các kho dự trữ không được bổ sung đủ, mùa Đông khắc nghiệt và đồng thời xảy ra thêm sự cố về nguồn cung, châu Âu có thể phải tính đến các biện pháp tiết kiệm năng lượng như từng áp dụng trong cuộc khủng hoảng năm 2022.