EU thúc đẩy đàm phán hạt nhân với Iran

Ngày 4/9, Đại diện Cấp cao của Liên minh châu Âu (EU) về chính sách an ninh và đối ngoại Kaja Kallas đã có cuộc gặp với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tại thủ đô Doha của Qatar nhằm thúc đẩy một giải pháp đàm phán cho chương trình hạt nhân của Tehran, trong bối cảnh thời hạn tái áp đặt các biện pháp trừng phạt đang đến gần.

Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh 3 cường quốc châu Âu là Anh, Đức và Pháp (nhóm E3) ngày 28/8 thông báo cho Tổng thư ký Liên hợp quốc (LHQ) và Chủ tịch Hội đồng Bảo an LHQ về việc “Iran không thực hiện đáng kể các cam kết trong Kế hoạch hành động chung toàn diện 2015 (JCPOA)”. Điều này kích hoạt một khoảng thời gian 30 ngày, trong đó một nghị quyết mới để tiếp tục nới lỏng lệnh trừng phạt Iran phải được thông qua. LHQ gọi đây là “cơ hội cuối cùng” để tìm ra giải pháp ngoại giao trước khi các lệnh trừng phạt có thể được kích hoạt trở lại.

Trao đổi với báo giới, một quan chức EU giấu tên cho biết bà Kallas đã gặp Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tại Doha để thảo luận các nỗ lực nhằm đạt được một giải pháp đàm phán cho vấn đề hạt nhân Iran. Các nội dung chính của cuộc trao đổi tập trung vào quyền tiếp cận của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) tới các cơ sở hạt nhân của Iran, cũng như tình trạng của kho dự trữ uranium làm giàu cấp độ cao của nước này.

Nhóm E3 tham gia ký kết thỏa thuận hạt nhân JCPOA cho biết sẵn sàng từ bỏ kế hoạch tái áp đặt trừng phạt nếu Iran có động thái tích cực nhằm giải quyết các lo ngại liên quan đến chương trình hạt nhân.

Thỏa thuận hạt nhân lịch sử năm 2015, được ký dưới thời Tổng thống Mỹ Barack Obama khi đó, đã giúp Iran được dỡ bỏ trừng phạt quốc tế để đổi lấy việc cắt giảm mạnh mẽ chương trình hạt nhân. Tuy nhiên, thỏa thuận gần như sụp đổ sau khi Tổng thống đương nhiệm Donald Trump đơn phương rút Mỹ khỏi văn kiện này và tái áp đặt các lệnh trừng phạt khắc nghiệt, bao gồm cả các nước mua dầu mỏ của Iran. Iran cũng từng bước thu hẹp cam kết, khiến các cuộc đàm phán phục hồi thỏa thuận bế tắc.

Các nước phương Tây cáo buộc Iran đang tìm cách phát triển vũ khí hạt nhân, điều mà Tehran luôn bác bỏ, khẳng định chương trình hạt nhân của nước này hoàn toàn phục vụ mục đích dân sự.