Gần 600 nhà kinh tế ủng hộ sự độc lập trong các quyết sách của Fed

Thống đốc Fed Lisa Cook. Ảnh: AFP/TTXVN

Việc các nhà kinh tế ký một bức thư ngỏ này diễn ra trong bối cảnh bà Cook đang đấu tranh với nỗ lực sa thải bà của Tổng thống Donald Trump.

Theo bức thư có 593 chữ ký tính đến ngày 2/9, bao gồm những người đoạt giải Nobel và cựu quan chức chính phủ Mỹ, chính sách kinh tế tốt đòi hỏi các thể chế tiền tệ đáng tin cậy. Các thể chế tiền tệ đáng tin cậy lại đòi hỏi sự độc lập của Fed.

Bức thư lưu ý rằng những tuyên bố công khai gần đây về Thống đốc Cook, bao gồm cả những lời đe dọa bãi nhiệm và tuyên bố rằng bà đã bị sa thải, đi kèm với những cáo buộc chưa được chứng minh. Cách tiếp cận này đe dọa nguyên tắc cơ bản về tính độc lập của ngân hàng trung ương.

Tính đến ngày 2/9, những người ký tên bao gồm các nhà khoa học đoạt giải Nobel như Claudia Goldin, Joseph Stiglitz và Paul Romer. Danh sách này còn có bà Christina Romer, người từng giữ chức Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Kinh tế dưới thời cựu Tổng thống Barack Obama, và ông Jared Bernstein, người giữ chức vụ này dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden. Lá thư do Phó giáo sư tài chính tại Đại học Illinois Urbana-Champaign, Tatyana Deryugina, soạn thảo.

Trên nền tảng Truth Social của mình vào tuần trước, ông Trump tuyên bố rằng ông sẽ ngay lập tức cách chức bà Cook vì những cáo buộc gian lận trong hồ sơ vay thế chấp. Bà Cook, người phụ nữ da đen đầu tiên giữ chức Thống đốc Fed, đã nộp đơn kiện Tổng thống để giữ ghế.

Trong số những cáo buộc mà bà Cook phải đối mặt có việc bà đã khai báo hai nơi cư trú chính trên các giấy tờ thế chấp vào năm 2021, một ở Michigan và một ở Georgia. Một nơi cư trú chính thường có các điều khoản thế chấp tốt hơn cho khoản vay. Nhưng dù ông Trump đã chỉ ra một cáo buộc hình sự khi tuyên bố cách chức bà Cook, bà vẫn chưa bị buộc tội. Những vụ việc bị cáo buộc này cũng xảy ra trước khi bà nhậm chức Thống đốc Fed vào năm 2022.

Ngày 2/9, các luật sư của bà đã bác bỏ lý do sa thải bà của ông Trump và lập luận trong một hồ sơ rằng bà không được trao cơ hội phản biện một cách có ý nghĩa các cáo buộc nhằm vào mình. Họ cũng cảnh báo rằng việc cho phép ông Trump bãi miễn bà Cook dù chỉ tạm thời "cũng sẽ là một vết nứt trong nền tảng" của sự độc lập gần một thế kỷ của Fed.

Trong một phán quyết gần đây, Tòa án Tối cao cho rằng các quan chức Fed chỉ có thể bị cách chức vì "lý do chính đáng", có thể được hiểu là hành vi sai trái hoặc trốn tránh trách nhiệm.

Fed đã phải đối mặt với áp lực ngày càng tăng trong những tháng gần đây, khi ông Trump thúc giục ngân hàng trung ương hạ lãi suất. Tuy nhiên, các nhà hoạch định chính sách vẫn thận trọng trong việc cắt giảm lãi suất khi họ theo dõi tác động của thuế quan mà ông Trump áp đặt đối với nền kinh tế.