GFCI 39 và tín hiệu “định giá lại” VIFC-HCMC trên bản đồ tài chính toàn cầu

Đây được xem là một tín hiệu cho thấy Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh (VIFC-HCMC) đang bước vào giai đoạn tái định vị trong hệ thống tài chính quốc tế.

* Bước nhảy thứ hạng và tín hiệu từ kỳ vọng thị trường 

Theo bảng xếp hạng Global Financial Centres Index 2026 (GFCI 39) vừa công bố, TP. Hồ Chí Minh đứng thứ 84 trong số 120 trung tâm tài chính toàn cầu, tăng 11 bậc so với kỳ đánh giá tháng 9/2025. Đây là một trong những mức cải thiện mạnh nhất trong nhóm các trung tâm tài chính tầm trung. 

Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh dự kiến có tổng diện tích khoảng 898 ha, bao gồm khu vực phường Sài Gòn, phường Bến Thành và đô thị Thủ Thiêm thuộc phường An Khánh. Ảnh: Quang Châu-TTXVN

Trong khu vực ASEAN, TP. Hồ Chí Minh hiện xếp thứ 3, sau Singapore (hạng 4 toàn cầu) và Kuala Lumpur (hạng 42), đồng thời vượt qua Jakarta và Bangkok. 

Việc tăng 11 bậc trong một kỳ đánh giá không đơn thuần là thay đổi về thứ hạng. GFCI là chỉ số tổng hợp dựa trên cả dữ liệu định lượng (kinh tế, thị trường) và khảo sát chuyên gia toàn cầu. Do đó, sự cải thiện này phản ánh đồng thời ba yếu tố: nền tảng kinh tế, môi trường thể chế và kỳ vọng của cộng đồng tài chính quốc tế. 

Trong bối cảnh nhiều trung tâm tài chính lớn trên thế giới gần như "đi ngang", bước nhảy của TP. Hồ Chí Minh cho thấy chiến lược xây dựng Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam (VIFC) đang đi đúng hướng. 

Đáng chú ý, TP. Hồ Chí Minh không chỉ tăng hạng mà còn được xếp vào nhóm 15 trung tâm tài chính có khả năng gia tăng tầm quan trọng trong 2–3 năm tới. Điều này mang ý nghĩa chiến lược, vì GFCI không chỉ đo lường hiện trạng mà còn phản ánh kỳ vọng của thị trường.

Sự "định giá lại" này thường diễn ra trước khi dòng vốn lớn thực sự dịch chuyển. Trong lịch sử, các trung tâm như Dubai hay Singapore đều trải qua giai đoạn tương tự, khi nhận thức thị trường thay đổi trước khi quy mô tài chính bùng nổ. 

Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành VIFC-HCMC, có ba yếu tố chính góp phần vào sự cải thiện thứ hạng trong kỳ đánh giá này. 

Trước hết là những đột phá về thể chế, với việc ban hành Nghị quyết số 222/2025/QH15 của Quốc hội về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam và các Nghị định liên quan, tạo ra khung pháp lý mới tiệm cận hơn với chuẩn mực quốc tế. Đây là yếu tố then chốt bởi trong các tiêu chí của GFCI, môi trường pháp lý và khả năng dự đoán chính sách luôn đóng vai trò quyết định đối với niềm tin của nhà đầu tư. 

Bên cạnh đó, nền tảng kinh tế và thị trường tài chính của Việt Nam tiếp tục được củng cố. Tăng trưởng kinh tế duy trì ở mức cao, dòng vốn FDI ổn định và quy mô thị trường vốn ngày càng mở rộng đã tạo ra "độ sâu" cho hệ thống tài chính – điều kiện cốt lõi để nâng hạng một trung tâm tài chính. 

Ngoài ra, việc công bố mô hình phát triển Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam (VIFC) với các định hướng rõ ràng như tài chính hàng không, hàng hải, fintech và liên ngân hàng quốc tế đã góp phần hình thành một câu chuyện tăng trưởng đủ sức thuyết phục đối với giới chuyên gia và nhà đầu tư toàn cầu. 

* Cơ hội của "người đi sau" 

Từ góc độ thị trường, vấn đề không còn là thứ hạng có tiếp tục cải thiện hay không, mà là khả năng chuyển hóa kỳ vọng thành nền tảng phát triển dài hạn. Trên thực tế, những bước đi đầu tiên trong quá trình hiện thực hóa kỳ vọng đã bắt đầu hình thành. 

Dựa trên Nghị quyết 222/2025/QH15 của Quốc hội và hệ thống các Nghị định hướng dẫn, mô hình Trung tâm Tài chính quốc tế tại Việt Nam đã nhanh chóng được triển khai theo hướng "một trung tâm, hai điểm đến", với VIFC-HCMC và VIFC tại Đà Nẵng. Các cấu phần thể chế như cơ quan điều hành, tòa án chuyên biệt và trung tâm trọng tài quốc tế đã được thiết lập, đi kèm với các chính sách ưu đãi về thuế, di trú, sandbox và thu hút nhân tài.

Đáng chú ý, ngay sau khi chính thức ra mắt vào ngày 11/2/2026, VIFC-HCMC đã ghi nhận các cam kết đầu tư lên tới hàng tỷ USD, cùng với sự tham gia của 13 thành viên trụ cột. Đến nay, dòng vốn cam kết đầu tư vào trung tâm này đã lên tới trên 9 tỷ USD. Đây là tín hiệu ban đầu cho thấy quá trình "định giá lại" đã bắt đầu chuyển hóa thành hành động cụ thể từ phía thị trường.

Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, sau kết quả GFCI 39, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở thứ hạng mà ở sự thay đổi trong cách nhìn của thị trường quốc tế đối với Việt Nam. "Việc tăng hạng trong GFCI là một tín hiệu ban đầu cho thấy thị trường quốc tế đã bắt đầu ghi nhận những thay đổi của chúng ta. Điều quan trọng hơn là phía trước vẫn còn dư địa rất lớn," ông nhận định. 

Trong chiến lược phát triển, VIFC-HCMC được xây dựng với lợi thế của một "late mover" - người đi sau, tức là có thể đi thẳng vào các mô hình hiện đại như tài chính số, token hóa tài sản, hay hệ thống tài chính tích hợp giữa truyền thống và crypto. 

Cùng với vị thế địa chính trị và nền tảng kinh tế năng động, Việt Nam được đánh giá có cơ hội trở thành điểm đến mới của dòng vốn toàn cầu trong bối cảnh chuỗi tài chính quốc tế đang tái cấu trúc. Điều này đồng nghĩa với việc nhà đầu tư đang đứng trước cơ hội tham gia sớm vào một trung tâm tài chính đang hình thành, khi dư địa tăng trưởng vẫn còn rộng, thay vì một thị trường đã bão hòa. 

"Việt Nam không chỉ là một thị trường tăng trưởng cao, mà đang từng bước trở thành một nền tảng tài chính mới của khu vực", PGS.TS Nguyễn Hữu Huân nhấn mạnh. 

Dù vậy, các chuyên gia cho rằng, giai đoạn hiện nay mới chỉ mang tính khởi động. Theo dự thảo đề án chiến lược phát triển VIFC-HCMC, TP. Hồ Chí Minh đặt mục tiêu lọt vào top 75 GFCI vào năm 2035 và top 50 vào năm 2045. Đây là một lộ trình dài hạn đòi hỏi cải cách liên tục và có chiều sâu. 

Để hiện thực hóa cơ hội này, đại diện cơ quan điều hành VIFC-HCMC cho biết, trọng tâm trong giai đoạn tới của VIFC-HCMC sẽ chuyển từ "thiết kế mô hình" sang triển khai thực chất. 

Trước hết là tiếp tục hoàn thiện thể chế theo hướng tiệm cận chuẩn quốc tế, đặc biệt trong các lĩnh vực như tự do hóa dòng vốn có kiểm soát, cơ chế thử nghiệm cho fintech và tài sản số, cũng như khung pháp lý cho các sản phẩm tài chính phức tạp. 

Trong khi đó, việc phát triển hạ tầng tài chính – công nghệ, bao gồm hệ thống thanh toán, dữ liệu, AI, blockchain và các nền tảng giao dịch mới, sẽ đóng vai trò nền tảng cho việc mở rộng quy mô và nâng cao hiệu quả thị trường. 

Quan trọng hơn, khả năng thu hút các định chế tài chính toàn cầu sẽ là yếu tố then chốt quyết định "trọng lượng" của trung tâm tài chính. Sự hiện diện của các ngân hàng, quỹ đầu tư và tổ chức tài chính lớn không chỉ mang lại dòng vốn mà còn góp phần định hình chuẩn mực và nâng cao độ tin cậy của thị trường.

Ở góc độ quan sát, ông Dominic Scriven, Chủ tịch Dragon Capital đánh giá, tiến độ xây dựng VIFC đang diễn ra nhanh và tích cực, với nền tảng pháp lý và cấu trúc tổ chức bước đầu được hình thành. Tuy nhiên, theo ông, để thu hút mạnh mẽ hơn dòng vốn quốc tế, Việt Nam cần tiếp tục làm rõ cơ chế vận hành, cơ hội tham gia và mô hình quản trị. 

Như vậy, những tín hiệu ban đầu đã xuất hiện, nhưng quỹ đạo phát triển của VIFC-HCMC sẽ phụ thuộc vào khả năng hội tụ hiệu quả giữa thể chế, thị trường và dòng vốn trong giai đoạn tới. Kết quả GFCI 39 vì vậy không chỉ là một bước tiến về thứ hạng, mà còn đánh dấu điểm khởi đầu của một chu kỳ kiểm chứng năng lực, khi Việt Nam bước vào giai đoạn chuyển từ xây dựng kỳ vọng sang khẳng định vị thế trên bản đồ tài chính toàn cầu.