Giá xăng tăng cao càng phân hóa nền kinh tế Mỹ

Các chuyên gia kinh tế tại Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) chi nhánh New York nhận định điều này phản ánh rõ mô hình "nền kinh tế chữ K" khi giá năng lượng tác động khác nhau rõ rệt tới các nhóm thu nhập.

Hộ gia đình thu nhập thấp chịu ảnh hưởng nặng nề vì chi phí năng lượng chiếm tỷ trọng lớn trong ngân sách, buộc họ phải cắt giảm tiêu dùng. Ngược lại, nhóm thu nhập cao gần như không thay đổi thói quen sử dụng xăng, dẫn đến chi tiêu danh nghĩa tăng mạnh.

Ngân hàng Bank of America cảnh báo rằng tình trạng này có thể làm giảm sức mua thực của nhóm thu nhập thấp, đồng thời làm gia tăng nguy cơ nợ thẻ tín dụng và vay mua ô tô, ảnh hưởng lâu dài đến khả năng tiếp cận tín dụng.

Thông tin từ chuyên trang nghiên cứu Liberty Street Economics cũng cho thấy trong tháng 3/2026, chi tiêu danh nghĩa cho xăng dầu tăng vọt, nhưng tiêu thụ thực tế lại giảm, minh chứng rõ ràng cho mô hình “chữ K”.

Mô hình tương tự từng xuất hiện trong cuộc khủng hoảng năng lượng năm 2022 khi giá năng lượng tăng sau xung đột Nga - Ukraine.

Ở góc nhìn khác, Giám đốc Hội đồng Kinh tế Quốc gia Mỹ Kevin Hassett cho rằng người tiêu dùng vẫn chi tiêu mạnh mẽ ở hầu hết các lĩnh vực, với chi tiêu thẻ tín dụng tăng vọt, bất chấp giá xăng và các chi phí khác đều tăng.

Dữ liệu chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) tháng 3/2026 cho thấy giá tiêu dùng chung tăng 0,7% so với tháng trước, trong khi chỉ số PCE lõi - không tính thực phẩm và năng lượng - tăng 0,3%. So với cùng kỳ năm trước, giá tiêu dùng chung tăng 3,5% và PCE lõi tăng 3,2%, đúng như dự báo.