Giải ngân vốn đầu tư công: Rút ngắn khoảng cách về đích

Chỉ còn khoảng 10 ngày nữa (31/1/2026) thời gian niên hạn ngân sách năm 2025 kết thúc. Kết quả giải ngân vốn đầu tư công cũng đang cho thấy sự nỗ lực, quyết tâm của Chính phủ và các bộ, ngành, địa phương nhằm đạt mục đã đề ra.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, tổng số vốn năm 2025 được Thủ tướng Chính phủ đã giao kế hoạch đầu tư cho các bộ, cơ quan Trung ương là 902.075,555 tỷ đồng (nếu cộng thêm kế hoạch vốn cân đối địa phương giao tăng và kế hoạch các năm trước chuyển sang thì tổng số vốn cần giải ngân là 1.166.535,8 tỷ đồng).

Giải ngân từ đầu năm đến ngày 31/12/2025 là 755.141,6 tỷ đồng, đạt 83,7% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, cao hơn 3,4% về tỷ lệ và 206,6 nghìn tỷ đồng về số tuyệt đối so với cùng kỳ năm 2024.

Như vậy, số kế hoạch vốn năm 2025 còn lại phải giải ngân đến 31/1/2026 để hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao là 146.933,955 tỷ đồng.

Theo đánh giá của các chuyên gia kinh tế, kết quả giải ngân vốn đầu tư công có ý nghĩa quan trọng, đóng góp tích cực vào kết quả tăng trưởng kinh tế 8,02% của Việt Nam trong năm 2025.

Xác định vai trò quan trọng của giải ngân vốn đầu tư công; đồng thời, để thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, năm 2025, Thường trực Chính phủ đã tổ chức 4 Hội nghị về đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công; Chính phủ đã có 11 nghị quyết, Thường trực Chính phủ đã có 2 kết luận, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành 8 chỉ thị, công điện và nhiều văn bản chỉ đạo đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công.

Thủ tướng Chính phủ, các Phó Thủ tướng Chính phủ, các thành viên Chính phủ đã tổ chức nhiều chuyến công tác làm việc trực tiếp với các địa phương để kiểm tra thực tế địa bàn; đôn đốc triển khai thực hiện các dự án, công trình.

Kết quả, tính đến hết tháng 12/2025, giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 đạt trên 755 nghìn tỷ đồng, đạt 83,7% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao, cao hơn 3,4% về tỷ lệ và 206,6 nghìn tỷ đồng về số tuyệt đối so với cùng kỳ năm 2024.

Kết quả này tuy còn xa so với mục tiêu giải ngân 100% vốn đầu tư công trong năm 2025 nhưng cũng được đánh giá là kết quả khá tích cực, nhất là trong bối cảnh vốn đầu tư công năm 2025 cao hơn năm 2024 khoảng 112 nghìn tỷ đồng, đặt ra áp lực giải ngân lớn hơn, đòi hỏi cần chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết để đẩy nhanh giải ngân ngay từ đầu năm, sớm đưa vốn đầu tư công vào nền kinh tế, thúc đẩy tăng trưởng trong năm cuối của kỳ kế hoạch 2021 - 2025.

Để hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% vốn đầu tư công trong niên hạn ngân sách năm 2025, Quy định 366-QĐ/TW của Bộ Chính trị về kiểm điểm và đánh giá xếp loại chất lượng đối với tập thể, cá nhân trong hệ thống chính trị cũng xác định giải ngân đầu tư công là một tiêu chí đánh giá cán bộ đã được ban hành vào tháng 9/2025 nêu rõ, đánh giá, xếp loại đối với tập thể, cá nhân trong hệ thống chính trị phải dựa trên hiệu quả công việc; trong đó, có giải ngân vốn đầu tư công.

Gần đây nhất, vào ngày 6/12/2025, Thủ tướng Chính phủ cũng ban hành Công điện số 237/CĐ-TTg về việc đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công những tháng cuối năm 2025.

Công điện bên cạnh biểu dương 12 bộ, cơ quan trung ương và 20 địa phương có tốc độ giải ngân vốn đầu tư công đạt trên mức bình quân chung cả nước, đặc biệt là các địa phương chịu ảnh hưởng bởi mưa, lũ nhưng vẫn đảm bảo tiến độ, mục tiêu giải ngân đề ra thì cũng nghiêm khắc phê bình 22 bộ, ngành, cơ quan Trung ương và 12 địa phương có tốc độ giải ngân vốn đầu tư công dưới mức trung bình cả nước.

Cùng với đó, Chính phủ cũng chỉ đạo các bộ, cơ quan Trung ương và địa phương đẩy nhanh tiến độ triển khai các công trình, dự án đầu tư công trọng điểm, quan trọng quốc gia, công trình trọng điểm, liên vùng, dự án có tác động lan toả, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm, gắn với trách nhiệm người đứng đầu của các bộ, cơ quan Trung ương và địa phương.

Bên cạnh đó, công điện số 237/CĐ-TTg cũng yêu cầu, các bộ, ngành, địa phương quyết liệt, chủ động xử lý, tháo gỡ những vướng mắc, khó khăn một cách kịp thời, hiệu quả theo chức năng, nhiệm vụ được giao; thực hiện cơ chế phân công, phối hợp rõ ràng, cụ thể về thẩm quyền, trách nhiệm giữa các cơ quan, đơn vị trong việc hoàn thiện thủ tục dự án; tiếp tục đẩy mạnh, nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ công tác đặc biệt do Chủ tịch UBND cấp tỉnh làm tổ trưởng.

Đồng thời, tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong giải ngân vốn đầu tư công, tập trung tiến độ giải phóng mặt bằng, tiến độ thi công, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc về đất đai, tài nguyên, và có chế tài xử lý nghiêm theo quy định pháp luật các chủ đầu tư, Ban quản lý dự án, tổ chức, cá nhân cố tình gây khó khăn, cản trở, làm chậm tiến độ giao vốn, thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công.

Thực hiện Công điện 237/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, nhiều địa phương xác định, giải ngân vốn đầu tư công là nhiệm vụ trọng tâm và tập trung mọi nguồn lực để đạt hiệu quả cao nhất. Điển hình như tỉnh Phú Thọ, giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 ước đạt khoảng 95% kế hoạch vốn cao (quy mô kế hoạch vốn giao khoảng 36,5 nghìn tỷ đồng).

Đà thực hiện đó giúp bước sang năm 2026, các sở, ngành, địa phương trên địa bàn tỉnh Phú Thọ có thêm kinh nghiệm “đọc dự án”, nhận diện điểm nghẽn sớm; đồng thời, tăng tốc khâu chuẩn bị đầu tư để dự án đủ điều kiện khởi công, triển khai ngay khi thời tiết thuận lợi.

Cũng là địa phương có tốc độ giải ngân vốn đầu tư công tích cực, năm 2025, Thành phố Hồ Chí Minh được Thủ tướng giao giải ngân vốn đầu tư công hơn 120.000 tỷ đồng và tính đến hết ngày 8/1/2026, thành phố đã giải ngân hơn 96.000 tỷ đồng, đạt gần 80% kế hoạch. Con số này tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước về giá trị tuyệt đối (tăng hơn 40.500 tỷ đồng) và tỷ lệ (tăng 10,7%).

Sở Tài chính Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, trên cơ sở tổng hợp cam kết giải ngân của các đơn vị, dự kiến khả năng giải ngân vốn đầu tư công đến hết niên độ kế hoạch năm 2025 (tính đến hết 31/1/2026) là hơn 114.000 tỷ đồng, đạt 95% kế hoạch.

Trong tháng 1/2026, Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh cũng tiếp tục rà soát, đôn đốc những dự án có kế hoạch giải ngân vốn năm 2025 lớn và tham mưu UBND Thành phố Hồ Chí Minh chỉ đạo kịp thời, phấn đấu giải ngân đạt 100% tổng số vốn được Thủ tướng giao.

Với sự quyết liệt của Chính phủ, công tác giải ngân vốn đầu tư công đã đi đến những ngày cuối cùng của thời gian niên hạn ngân sách năm 2025. Dù mục tiêu chạm đích vẫn còn khó khăn, nhưng các chuyên gia kinh tế cho rằng, kết quả giải ngân vốn đầu tư công trong năm 2025 chắc chắn sẽ tốt hơn năm 2024. Đây sẽ là tiền đề quan trọng để nền kinh tế Việt Nam tự tin hơn khi bước vào năm 2026, với những khát vọng tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn 2026 - 2030.