Hạn hán, nước sông hạ thấp gây ảnh hưởng lớn tại một loạt nước châu Âu

Theo Cơ quan Môi trường Vương quốc Anh, tình trạng hạn hán đã được ban bố tại hơn 1/2 nước Anh bao gồm London, East Anglia ở phía Đông Bắc, toàn bộ vùng Tây Nam nước Anh và West Midlandssau. Tình trạng này diễn ra sau tháng 7 được dự báo là tháng 7 khô hạn nhất trong lịch sử, với chỉ 7% lượng mưa dự kiến trên toàn quốc và một số khu vực ở miền Nam nước Anh chỉ ghi nhận 1% lượng mưa.

Cơ quan này mô tả đây là đợt hạn hán, phát triển nhanh chóng, do sự kết hợp giữa lượng mưa rất thấp và nhiệt độ cao. Đáng chú ý, đây là mùa Hè thứ hai liên tiếp một số khu vực của nước Anh phải trải qua hạn hán. Giới chức Anh nhấn mạnh tình hình đặc biệt nghiêm trọng và sẽ có những tác động lâu dài đến môi trường, động vật hoang dã và nền kinh tế.

Ngày 29/7/2026, Bộ Cơ sở hạ tầng và Quản lý nước Hà Lan cho biết tình trạng hạn hán ở Hà Lan đang trở nên tồi tệ hơn khi lưu lượng nước sông và mực nước ngầm tiếp tục giảm. Ảnh: THX/TTXVN phát

Ngày 29/7, các đại diện từ Nhóm Hạn hán Quốc gia - bao gồm các quan chức khí tượng và chính phủ, các bộ trưởng, cơ quan quản lý, các công ty cấp nước, nông dân và những người khác - đã họp để thảo luận tình hình; xem xét các tác động, kế hoạch chuẩn bị và các hành động ứng phó với hạn hán trên khắp nước Anh.

Ngày 29/7, Bộ Cơ sở hạ tầng và Quản lý nước Hà Lan cho biết tình trạng hạn hán ở Hà Lan đang trở nên tồi tệ hơn khi lưu lượng nước sông và mực nước ngầm tiếp tục giảm. Thông báo cho biết các dự báo cho thấy thời tiết ấm áp và chủ yếu khô hạn sẽ kéo dài trong những tuần tới, gây thêm áp lực đối với nguồn nước ngọt vốn đã hạn chế của nước này. Giới chức Hà Lan cảnh báo hạn hán kéo dài đang gây ra những hậu quả ngày càng nghiêm trọng đối với thiên nhiên, nông nghiệp và vận tải đường thủy nội địa.

Mực nước sông Vistula hạ xuống mức thấp, để lộ nhiều bãi cạn tại thủ đô Vacsava (Ba Lan). Ảnh: THX/TTXVN phát

Vận tải đường thủy đang phải đối mặt với sự gián đoạn ngày càng tăng khi mực nước giảm làm giảm độ sâu có thể lưu thông, dẫn đến các hạn chế bổ sung trên các tuyến đường thủy. Hiện tượng nhiễm mặn cũng đang gia tăng, đặc biệt là ở cửa sông Rhine-Meuse và các vùng phía Tây của Hà Lan. Trong khi đó, chất lượng nước xấu đi đã dẫn đến sự bùng phát thường xuyên hơn của tảo lam và tỷ lệ cá chết tăng cao.

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Âu, cũng trong ngày 29/7, tổ máy số 3 của Nhà máy điện hạt nhân Paks, nhà máy điện hạt nhân duy nhất của Hungary, đã phải tạm ngừng hoạt động do mực nước sông Danube giảm xuống mức thấp kỷ lục, 31 cm, vào ngày 28/7. Trước đó, nhà máy đã nhiều lần cắt giảm công suất các tổ máy nhằm bảo đảm tuân thủ các quy định về môi trường liên quan đến nhiệt độ nước làm mát.

Lòng hồ Velence nứt nẻ do hạn hán tại Pakozd, Hungary. Ảnh: THX/TTXVN phát

Bộ trưởng Kinh tế và Năng lượng Hungary István Kapitány cho biết việc tạm dừng vận hành tổ máy được thực hiện theo các quy trình an toàn đã được chuẩn bị từ trước khi mực nước sông Danube tiếp tục giảm. Theo ông, phần công suất thiếu hụt sẽ được bù đắp bằng nguồn năng lượng tái tạo trong nước và tăng cường nhập khẩu điện. Ông khẳng định hệ thống điện quốc gia vẫn hoạt động ổn định và chưa ghi nhận nguy cơ gián đoạn cung cấp điện.

Romania dự kiến cũng sẽ có động thái tương tự đối với hai lò phản ứng tại nhà máy điện hạt nhân Cernavoda. Cụ thể, từ 10h ngày 30/7 theo giờ địa phương (tức 14h cùng ngày theo giờ Việt Nam), tổ máy số 2 của nhà máy sẽ được đóng cửa một cách có kiểm soát, chỉ vài ngày sau lần đóng cửa trước đó. Theo truyền thông địa phương, đây là lần đầu tiên cả hai lò phản ứng phải ngừng hoạt động đồng thời do mực nước sông Danube xuống thấp.

Hạn hán làm mực nước sông giảm mạnh cũng đang gây áp lực đối với hệ thống điện và giao thông của Serbia. Bộ trưởng Năng lượng Dubravka Djedovic Handanovic cho biết sản lượng tại nhà máy thủy điện lớn nhất nước này đã giảm xuống còn khoảng 1/3 so với mức bình thường, trong khi mực nước sông thấp cũng ảnh hưởng đến hệ thống làm mát tại các nhà máy nhiệt điện.

Sông Po cạn nước do hạn hán kéo dài tại thị trấn Revere, tỉnh Mantova, miền Bắc Italy. Ảnh: THX/TTXVN phát

Để ngăn ngừa tình trạng thiếu nhiên liệu, chính phủ đã cho phép các công ty dầu khí sử dụng nguồn dự trữ quốc gia và đang nghiên cứu giải pháp dài hạn để đảm bảo hoạt động ổn định của nhà máy lọc dầu trong nước. Mực nước sông giảm mạnh cũng khiến hoạt động vận chuyển hàng hóa bị đình trệ ở một số khu vực của Serbia, gây khó khăn cho việc nhập khẩu nhiên liệu và sản xuất năng lượng. Tại cảng Prahovo, phía Đông Serbia, bến cảng vốn nhộn nhịp nay hầu như không tiếp nhận bất kỳ tàu nào trong những ngày gần đây.

Sông Danube - chảy từ dãy núi Rừng Đen ở phía Tây nước Đức qua 10 quốc gia đến Biển Đen. Dự báo, tình trạng này trên sông Danube sẽ tiếp diễn suốt tháng 8 và ảnh hưởng đến các con sông khác. Các nhà nghiên cứu cảnh báo trong khoảng 10 ngày tới, sông Danube sẽ bước vào giai đoạn "dòng chảy tối thiểu về sinh học", với nồng độ oxy hòa tan thấp hơn có thể gây thiệt hại nghiêm trọng cho hệ sinh thái sông và nguồn cá. Trong khi đó, khu vực này đang chuẩn bị đối phó với đợt nắng nóng lớn thứ hai trong năm, với nhiệt độ dự báo đạt 40 độ C vào tuần tới.