Hoàn thiện khung pháp lý, tạo động lực phát triển du lịch Việt Nam

Đối với Luật Du lịch, các nội dung sửa đổi, bổ sung tập trung thể chế hóa chủ trương phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục hành chính, hoàn thiện khung pháp lý, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số và thực tiễn phát triển du lịch trong giai đoạn mới.

*Tháo gớ vướng mắc, hoàn thiện thể chế về du lịch

Luật Du lịch năm 2017 đã góp phần thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về phát triển du lịch, tạo hành lang pháp lý cho du lịch từng bước trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, đáp ứng yêu cầu phát triển và hội nhập quốc tế. Trong quá trình triển khai thực hiện, hệ thống pháp luật du lịch đã thể hiện sự linh hoạt, cập nhật kịp thời các quy phạm phù hợp với luật chung và phù hợp với thực tiễn phát triển du lịch.

Tuy nhiên, trước những thay đổi của thực tiễn, Luật Du lịch năm 2017 đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập trong quản lý khu du lịch, tài nguyên du lịch, kinh doanh dịch vụ lữ hành, lưu trú du lịch và xúc tiến du lịch. Quy định về các loại hình cơ sở lưu trú chưa theo kịp thực tiễn phát triển; điều kiện hành nghề của hướng dẫn viên du lịch còn thiếu linh hoạt; công tác cấp phép, công nhận trong lĩnh vực du lịch còn phân tán, thiếu liên thông; dữ liệu quản lý về khu du lịch, cơ sở lưu trú, doanh nghiệp lữ hành, hướng dẫn viên du lịch chưa được kết nối, cập nhật đồng bộ, gây khó khăn trong theo dõi, thống kê và giám sát trên phạm vi toàn quốc.

Trên cơ sở đó, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Du lịch được xây dựng nhằm tiếp tục thể chế hóa đầy đủ, kịp thời các chủ trương, định hướng của Đảng về phân cấp, phân quyền, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; khắc phục tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn giữa các quy định pháp luật, tạo cơ sở pháp lý đầy đủ, ổn định cho việc tổ chức thực hiện; sửa đổi, bổ sung một số quy định đã bộc lộ bất cập, hạn chế hoặc không còn phù hợp.

*Đẩy mạnh phân cấp, đơn giản hóa thủ tục, đáp ứng yêu cầu phát triển

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ 38/78 điều của Luật Du lịch, tập trung vào 4 nhóm nội dung lớn.

Một trong những nội dung trọng tâm là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và phân định thẩm quyền trong quản lý nhà nước về du lịch. Cụ thể, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung 02 Điều (Điều 24, Điều 28) nhằm chuyển thẩm quyền công nhận điểm du lịch, thu hồi Quyết định công nhận điểm du lịch từ Ủy ban nhân dân cấp tỉnh cho cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh; chuyển thẩm quyền từ Thủ tướng Chính phủ cho Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đối với: công nhận khu du lịch quốc gia nằm trên địa bàn từ 02 đơn vị hành chính cấp tỉnh trở lên. Bên cạnh đó, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Điều 74 và thay thế, bãi bỏ một số cụm từ liên quan đến tên của các bộ, ngành, cơ quan để phù hợp với tổ chức bộ máy sau sắp xếp.

Hoàn thiện các quy định về thủ tục hành chính, đơn giản hóa điều kiện đầu tư, kinh doanh, Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung 13 điều (Điều 24, Điều 27, Điều 28, Điều 32, Điều 33, Điều 44, Điều 50, Điều 56, Điều 60, Điều 61, Điều 62, Điều 63, Điều 69) nhằm bỏ các quy định về hồ sơ, trình tự, thủ tục giải quyết hành chính tại Luật và giao Chính phủ quy định chi tiết nhằm bảo đảm phù hợp với quy định luật cơ bản không quy định các nội dung về thủ tục hành chính tại khoản 2 Điều 5 Luật Tổ chức Quốc hội năm 2020 (được sửa đổi, bổ sung năm 2025); bãi bỏ 03 điều (Điều 34, Điều 35 và Điều 46) nhằm bãi bỏ thủ tục hành chính không còn cần thiết, gồm thủ tục cấp đổi, cấp lại giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành và cấp biển hiệu phương tiện vận tải khách du lịch. Đồng thời, sửa đổi điều kiện kinh doanh dịch vụ lữ hành nội địa, điều kiện cấp thẻ hướng dẫn viên du lịch nội địa theo hướng quy định chứng chỉ nghiệp vụ lữ hành quốc tế được sử dụng làm điều kiện cấp giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành nội địa; chứng chỉ hướng dẫn viên du lịch quốc tế được sử dụng làm điều kiện cấp thẻ hướng dẫn viên du lịch nội địa.

Hoàn thiện quy định để đáp ứng yêu cầu phát triển trong hoạt động du lịch, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung quy định về loại hình cơ sở lưu trú du lịch theo hướng giao Chính phủ quy định các loại hình lưu trú du lịch mới phát sinh trong thực tiễn; bổ sung quy định về thẻ hướng dẫn viên du lịch điện tử và xác định thẻ điện tử có giá trị pháp lý tương đương thẻ vật lý; bổ sung quy định công nhận văn bằng do cơ sở đào tạo nước ngoài cấp theo quy định của pháp luật về giáo dục; giao Chính phủ quy định chi tiết về lưu trữ hồ sơ của doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lữ hành.

Để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của Luật Du lịch với hệ thống pháp luật có liên quan, Dự thảo Luật bãi bỏ các quy định về quy hoạch du lịch để thực hiện thống nhất theo pháp luật về quy hoạch; đồng thời bãi bỏ quy định về nguồn ngân sách nhà nước hằng năm bổ sung cho Quỹ hỗ trợ phát triển du lịch.

Việc sửa đổi, bổ sung Luật Du lịch nhằm khắc phục những bất cập trong quy định hiện hành, hoàn thiện cơ chế phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục hành chính và bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; qua đó, từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý cho hoạt động du lịch, đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước và thực tiễn phát triển trong giai đoạn mới./.