Học giả Anh: Nâng hạng thị trường, chứng khoán sang trang

Theo Phó Giáo sư (PGS), Tiến sĩ Hồ Quốc Tuấn, Đại học Bristol (Anh), việc Việt Nam lần đầu tiên được FTSE Russell xếp hạng là thị trường chứng khoán mới nổi thứ cấp cùng với Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia và Philippines, có thể xem là một cột mốc lịch sử, đánh dấu một trang mới trong lịch sử thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trao đổi với phóng viên TTXVN tại Anh, PGS Hồ Quốc Tuấn chỉ ra rằng việc FTSE thừa nhận Việt Nam đã “đáp ứng tất cả các tiêu chí của trạng thái thị trường mới nổi thứ cấp theo Khung phân loại thị trường cổ phiếu quốc gia của FTSE” là rất quan trọng.

Ông dẫn lời Giám đốc Chính sách Toàn cầu của FTSE Russell, David Sol, ghi nhận việc nâng hạng của thị trường Việt Nam phản ánh việc thực thi nghiêm túc các cải thiện cơ sở hạ tầng thị trường quan trọng.

PGS Hồ Quốc Tuấn cho biết FTSE nhấn mạnh Việt Nam sẽ được phân loại lại từ thị trường cận biên sang thị trường mới nổi thứ cấp với ngày có hiệu lực là 21/9/2026, nhưng cần trải qua đợt đánh giá tạm thời vào tháng 3/2026. Việc này nhằm xác định xem đã đạt được “đủ tiến bộ” trong việc cho phép tiếp cận các công ty môi giới toàn cầu hay chưa.  Tuy nhiên, ông lưu ý chỉ cần đạt đủ tiến bộ, không cần hoàn thiện, bởi đây không phải tiêu chí bắt buộc để nâng hạng.

Ông cũng lưu ý rằng, với mỗi lần đánh giá lại tiêu chuẩn thị trường, điều quan trọng không phải chỉ nhìn tới nâng hạng mà phải chú ý không chủ quan để đánh mất tiêu chuẩn, có thể bị đánh tụt hạng từ thị trường mới nổi về lại thị trường cận biên. Việc hạ bậc thị trường đã từng diễn ra với nhiều quốc gia, có những quốc gia từ thị trường phát triển bị đánh tụt về thị trường mới nổi và phải mất cả thập kỷ để quay lại nhóm thị trường phát triển, như Hy Lạp là ví dụ gần nhất.

Đánh giá về khả năng thu hút dòng vốn ngoại sau nâng hạng, PGS Hồ Quốc Tuấn cho biết FTSE dự đoán việc nâng hạng thị trường sẽ giúp Việt Nam thu hút thêm 6 tỷ USD dòng vốn nước ngoài trong khi ngân hàng HSBC dự báo sẽ có 3,4 tỷ USD vốn vào Việt Nam. Tuy nhiên, cũng có những quỹ đầu tư cho rằng sẽ có nhà đầu tư nước ngoài bán chốt lời khi tin đồn trở thành tin chính thức.

Theo Bloomberg, khoảng 38% quỹ đầu tư châu Á và 30% quỹ đầu tư vào thị trường mới nổi toàn cầu hiện nắm giữ cổ phiếu Việt Nam. Vì vậy, PGS Hồ Quốc Tuấn cho rằng khả năng họ nâng tỷ trọng vào cổ phiếu Việt Nam hoặc chốt lời khi tin được công bố đều có thể xảy ra.

Do đó, PGS Hồ Quốc Tuấn nhấn mạnh việc nâng hạng chỉ là bước đi đầu tiên của một hành trình mới, dài hơi. Việc nâng hạng có thể giúp tác động về mặt tâm lý và phần nào bù đắp mức bán ròng của khối ngoại (từ đầu năm ở 107.000 tỷ VND, tương đương 3,9 tỷ USD), song mọi diễn tiến của thị trường chứng khoán Việt Nam chủ yếu sẽ dựa trên dòng tiền từ nội lực.