Khả năng xuất hiện những cơn bão mạnh, rất mạnh ở cuối mùa bão

Ảnh hưởng của bão số 1 (MaySak) nhà dân ở nhiều nơi trong tỉnh Quảng Ninh bị tốc mái, gãy đổ cây đêm 4/7/2026. Ảnh: TTXVN phát

Để đánh giá lại đặc điểm, quá trình hình thành cũng như những nhận định đối với mùa bão năm 2026, phóng viên TTXVN đã có sự trao đổi với ông Nguyễn Đức Hòa, Phó Trưởng phòng Dự báo khí hậu, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, Cục Khí tượngThủy văn về vấn đề này.

*Phóng viên: Xin ông cho biết diễn biến hình thành của bão số 1, đặc điểm của cơn bão này so với các cơn bão khác? 

*Ông Nguyễn Đức Hòa: Bão số 1 hình thành và hoạt động trên khu vực Bắc Biển Đông, đổ bộ vào Bắc Bộ trong tháng 7 là phù hợp với quy luật. Mỗi cơn bão có cấu trúc, quỹ đạo, diễn biến cường độ khác nhau. Bão số 1 hình thành từ 1 áp thấp nhiệt đới từ đêm 2/7. Khi mới hình thành có cường độ mạnh cấp 8, giật cấp 10 và hầu như ít di chuyển. 

Sáng ngày 3/7, bão mạnh lên cấp 9, giật cấp 11 và di chuyển chậm theo hướng Bắc Tây Bắc với tốc độ 5-10 km/h. Chiều tối 3/7, bão số 1 đã đi vào khu vực phía Nam của đảo Hải Nam (Trung Quốc) và di chuyển nhanh hơn khoảng 15 km/h. Đêm 3/7, bão số 1 đi vào vùng biển phía Đông của khu vực Bắc vịnh Bắc Bộ và di chuyển theo hướng Tây Bắc. 

Từ trưa ngày 4/7, bão số 1 di chuyển chủ yếu theo hướng Bắc với tốc độ khoảng 10-15 km/h. Đến tối cùng ngày, bão số 1 đi vào khu vực đất liền phía Bắc tỉnh Quảng Ninh với cường độ mạnh cấp 8-9, giật cấp 12. 

Trưa 5/7, sau khi bão đi sâu vào đất liền khu vực phía Nam tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc) đã suy yếu thành áp thấp nhiệt đới sau đó tiếp tục di chuyển theo hướng Đông Bắc và suy yếu dần thành một vùng áp thấp. 

*Phóng viên: Dưới tác động của biến đổi khí hậu và chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi El Nino, mùa bão năm 2026 sẽ được nhận định với xu thế như thế nào thưa ông và điều gì cần đặc biệt lưu ý đối với mùa bão năm nay? 

*Ông Nguyễn Đức Hòa: Trong năm 2026, hoạt động áp thấp nhiệt đới và bão trên Biển Đông được dự báo ở mức thấp hơn trung bình nhiều năm. Từ tháng 8-12/2026, số lượng áp thấp nhiệt đới, bão, hoạt động trên Biển Đông và ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền Việt Nam có khả năng thấp hơn mức trung bình nhiều năm (trung bình nhiều năm trên Biển Đông khoảng 9,3 cơn, ảnh hưởng hoặc đổ bộ vào đất liền khoảng 3,9 cơn). 

Cùng với đó, hiện tượng ENSO đã chuyển sang trạng thái El Nino. Dự báo, trong khoảng 3-6 tháng tới (từ nay đến khoảng tháng 1/2027), hiện tượng ENSO duy trì trong trạng thái El Nino với cường độ mạnh, đặc biệt xác suất xảy ra El Nino rất mạnh tăng lên mức 63% vào thời kỳ tháng 11/2026-1/2027. Với diễn biến trên, dự báo áp thấp nhiệt đới và bão tập trung vào tháng 7-9 ở Bắc Bộ; tháng 10-11 tại Trung Bộ, không loại trừ khả năng ảnh hưởng cả khu vực Nam Bộ trong các tháng cuối năm. 

Tuy nhiên, điều cần đặc biệt lưu ý là số lượng bão ít hơn không đồng nghĩa với mức độ rủi ro thấp hơn. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, các cơn bão có xu hướng diễn biến bất thường hơn về quỹ đạo, cường độ và tốc độ tăng cấp. Khả năng xuất hiện những cơn bão mạnh hoặc rất mạnh vẫn hiện hữu, đặc biệt trong giai đoạn cuối mùa bão, kèm theo đó là gió mạnh, mưa lớn cực đoan, nước biển dâng cao làm gia tăng nguy cơ xảy ra lũ quét và sạt lở đất ở trung du, vùng núi và ngập lụt đô thị. 

*Phóng viên: Ông có khuyến cáo gì đối với người dân, chính quyền địa phương đối với mùa mưa bão năm nay? 

*Ông Nguyễn Đức Hòa: Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, thiên tai nói chung và bão nói riêng luôn diễn biến phức tạp, khó lường, Cơ quan khí tượng thủy văn đề nghị chính quyền địa phương thường xuyên rà soát các khu vực tiềm ẩn rủi ro thiên tai, cập nhật thường xuyên các thông tin dự báo, cảnh báo thiên tai. Đối với, người dân cần tuân thủ các chỉ đạo, hướng dẫn phòng chống thiên tai của chính quyền địa phương để đảm bảo an toàn cho tính mạng và tài sản trong các tình huống thiên tai...

*Phóng viên: Trân trọng cảm ơn ông!