Khắc phục "thẻ vàng" IUU: Thực hiện tốt các nhóm khuyến nghị của EC

Tàu đánh bắt xa bờ neo đậu tại cửa biển Ba Hòn, thị trấn Kiên Lương, huyện Kiên Lương (Kiên Giang). Ảnh: Hồng Đạt - TTXVN

Những ngày qua, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4 phối hợp với Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, ngành chức năng tỉnh Kiên Giang tổ chức tuyên truyền, phổ biến kiến thức pháp luật, trao tặng quà, cờ Tổ quốc, phát tờ rơi, tài liệu cho ngư dân tại các huyện Kiên Hải, An Biên, Châu Thành và thành phố Rạch Giá (Kiên Giang).

Nội dung tập trung những nghị định mới về lĩnh vực thủy sản như: Nghị định số 37/2024/NĐ-CP ngày 4/4/2024 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 26/2019/NĐ-CP ngày 8/3/2019 của Chính phủ; Nghị định số 38/2024/NĐ-CP ngày 5/4/2024 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản, thay thế Nghị định 42/2019/NĐ-CP; các nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thủy sản, xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản, đặc biệt là một số hành vi có khung xử phạt cao hơn, nhất là đối với hành vi liên quan đến thiết bị giám sát hành trình. Đồng thời, tổ chức cho chủ tàu cá, thuyền trường ký cam kết không vi phạm khai thác IUU, chấp hành nghiêm quy định của pháp luật khi hoạt động trên ngư trường.

Lãnh đạo tỉnh Kiên Giang cho biết, các huyện, thành phố ven biển, đảo thuộc tỉnh tập trung sàng lọc, khoanh vùng, kiểm soát chặt chẽ các tàu cá có nguy cơ và nguy cơ cao về vi phạm vùng biển nước ngoài khai thác hải sản trái phép để tuyên truyền, quản lý đúng đối tượng, có hiệu quả.

Các địa phương quản lý chặt chẽ ngư trường, kiểm tra các tàu cá chiều dài từ 15 mét trở lên lắp đặt thiết bị VMS và phải hoạt động liên tục theo quy định, có đầy đủ các giấy tờ gồm: đăng ký, đăng kiểm, cấp phép, đánh dấu tàu cá…

Đồng thời, tỉnh giám sát tàu cá hoạt động 24/24 giờ trên hệ thống giám sát hành trình, phát hiện, xử lý những tàu cá cố tình ngắt kết nối với hệ thống giám sát hành trình và có hình thức đối phó khác trong quá trình khai thác hải sản trên biển.

Các huyện, thành phố phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan kiểm tra việc thực hiện cam kết không vi phạm khai thác IUU của chủ tàu, thuyền trưởng tàu cá khai thác xa bờ, trường hợp chưa ký cam kết thì phải thực hiện ngay việc ký cam kết.

Ngành chức năng tăng cường thanh tra, kiểm tra hoạt động nghề cá, kiểm soát tàu cá cập, rời cảng cá, bến cá và tại các cửa biển, cửa sông; kiểm soát chặt chẽ sản lượng thủy sản qua cảng cá, bến cá ghi, nộp nhật ký khai thác thủy sản, xác nhận nguyên liệu, chứng nhận nguồn gốc thủy sản theo quy định, xử lý nghiêm các trường hợp hợp thức hóa hồ sơ.

Cùng đó, ngành chức năng rà soát các doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản sang thị trường châu Âu nhằm đảm bảo hồ sơ đầy đủ, hợp pháp, gắn với xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm.

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Kiên Giang Lê Hữu Toàn cho biết, tỉnh tiếp tục thực hiện tốt kế hoạch phối hợp giữa UBND tỉnh và Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4, Bộ Tư lệnh Vùng 5 Hải quân, Hải đoàn Biên phòng 28, Chi cục Kiểm ngư Vùng 5 về việc tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, phòng chống, xử lý khai thác IUU tại vùng khơi, vùng biển chồng lấn, chưa được phân định giữa Việt Nam và các nước trong khu vực.

Tỉnh thực hiện tốt các nhóm khuyến nghị của EC, góp phần cùng cả nước sớm tháo gỡ cảnh báo “Thẻ vàng”, phát triển nghề cá bền vững gắn với triển khai đồng bộ chương trình, đề án, dự án trọng điểm lĩnh vực thủy sản, nâng cao năng lực quản lý nhà nước về thủy sản.

Đoàn công tác liên ngành đã làm việc với các nước có bắt giữ tàu cá, ngư dân của tỉnh để nắm chắc thông tin, thu thập chứng cứ, tài liệu liên quan, giúp lực lượng chức năng xử lý nghiêm, dứt điểm trường hợp vi phạm.

Đồng thời, thực hiện tốt việc bảo hộ công dân, kiên quyết đấu tranh đối với các nước bắt giữ trái phép tàu cá và ngư dân của tỉnh trên vùng biển Việt Nam, vùng biển chồng lấn, chưa phân định giữa Việt Nam và các nước trong khu vực.

Tỉnh yêu cầu Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Kiên Giang chủ trì, phối hợp với cơ quan, đơn vị liên quan tăng cường tuyên truyền, vận động tập trung vào nhóm đối tượng “nguy cơ cao” vi phạm vùng biển nước ngoài gắn với phân công trách nhiệm của cán bộ, đảng viên đồn biên phòng, trạm kiểm soát biên phòng; quản lý, tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, kịp thời phát hiện và ngăn chặn tàu cá vi phạm khai thác IUU.

Các đồn, trạm Biên phòng kiên quyết không để các tàu cá xuất bến không đảm bảo các thủ tục, giấy tờ, các trang thiết bị theo quy định, nhất là tàu cá có chiều dài từ 15 mét trở lên chưa lắp thiết bị giám sát hành trình, không có giấy phép khai thác, tàu đã xóa đăng ký, tàu có sử dụng các công cụ cấm, nghề cấm.

Cùng đó, Bộ đội Biên phòng Kiên Giang điều tra, xác minh, xử lý các tàu vượt ranh giới đi khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài, tàu cá có dấu hiệu khai thác vùng biển nước ngoài, xử phạt nghiêm theo quy định của pháp luật.

Đồng thời, thiết lập cơ chế chia sẻ, trao đổi thông tin giữa Kiên Giang và các tỉnh có liên quan để kịp thời ngăn chặn, xử lý trường hợp vi phạm khai thác IUU. Các đồn, trạm Biên phòng nắm tình hình ngư dân có tàu cá khai thác xa bờ và tàu cá đã vi phạm để tuyên truyền, vận động không vi phạm khai thác bất hợp pháp.

Công an tỉnh Kiên Giang chủ động theo dõi, nắm tình hình, kịp thời phát hiện, củng cố hồ sơ, đề nghị truy tố các hành vi tổ chức, môi giới, móc nối đưa tàu cá, ngư dân ra nước ngoài khai thác hải sản trái phép, môi giới chuộc tàu cá, ngư dân bị nước ngoài bắt giữ về nước trái phép; điều tra, xử lý đường dây cung ứng lao động bất hợp pháp, cưỡng bức lao động trên biển, nắm tình hình về tổ chức, cá nhân khai thác, vận chuyển, chế biến và tiêu thụ sản phẩm hải sản có nguồn gốc từ khai thác IUU.

Truyền thông về nỗ lực chống khai thác IUU của Kiên Giang được tăng cường; đấu tranh, xử lý nghiêm các đối tượng truyền tải thông tin xấu, xuyên tạc làm ảnh hưởng đến nỗ lực của Việt Nam trong tháo gỡ cảnh báo “Thẻ vàng” của EC. Tỉnh phối hợp với Vùng Cảnh sát biển 4, Vùng 5 Hải quân thực hiện nhiều đợt tuyên truyền sâu rộng trong cộng đồng ngư dân.

Theo Ban Chỉ đạo về IUU tỉnh Kiên Giang, thời gian qua, việc phòng, chống tàu cá khai thác IUU được tỉnh thực hiện quyết liệt, đạt được những kết quả quan trọng, số tàu cá vi phạm khai thác hải sản vùng biển nước ngoài giảm đáng kể. Tuy nhiên, kết quả thực hiện nhiệm vụ này của tỉnh chưa đạt như mong muốn, vẫn còn tình trạng tàu cá ngư dân Kiên Giang vi phạm khai thác IUU.

Năm 2023, tỉnh có 22 tàu vi phạm và những tháng đầu năm 2024 có 2 tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài.

Theo đó, quý I/2024, Bộ đội Biên phòng Kiên Giang, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Kiên Giang xử lý 250 vụ và ban hành 250 quyết định xử phạt vi phạm hành chính về khai thác IUU, với số tiền 3,3 tỷ đồng.

Đồng thời, tham mưu Chủ tịch UBND tỉnh ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính 2 vụ/3 tàu vi phạm vùng biển nước ngoài khai thác hải sản trái phép hơn 2,1 tỷ đồng.