Khai mạc Phiên họp thứ 55 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Chủ trì và phát biểu khai mạc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết, chỉ còn 13 ngày nữa là cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 sẽ được tiến hành (ngày 15/3/2026).

Phiên họp thứ 55 được tổ chức sớm hơn so với thông lệ và chia thành hai đợt. Tại phiên họp này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ tiến hành xem xét, cho ý kiến nhiều nội dung quan trọng.

Theo đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến đối với 10 dự án luật và 1 dự thảo Nghị quyết dự kiến trình thông qua tại Kỳ họp thứ Nhất. Khối lượng nội dung lớn, phạm vi điều chỉnh rộng, nhiều vấn đề còn ý kiến khác nhau, Chủ tịch Quốc hội đề nghị, các đại biểu tập trung làm rõ những vấn đề còn vướng mắc, những chính sách còn có các phương án lựa chọn.

"Quan điểm chung là chúng ta làm đến đâu chắc đến đó, chất lượng là yếu tố quyết định. Có đầy đủ hồ sơ không, có bảo đảm thực hiện đúng Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, có thực hiện đúng Quy định 178-QĐ/TW của Bộ Chính trị hay không?", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh và yêu cầu rà soát thật kỹ các cơ quan trình để bảo đảm thủ tục, thời gian và chất lượng.

Đối với nhóm luật thuộc lĩnh vực tư pháp, quyền công dân như Luật Công chứng, Luật Trợ giúp pháp lý, Luật Tiếp cận thông tin, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, đây là những dự án luật liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân. Vì vậy quy định phải rõ ràng, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hiện và dễ kiểm tra, giám sát, hạn chế tối đa phát sinh thủ tục không cần thiết.

Đối với Luật Thủ đô (sửa đổi), Chủ tịch Quốc hội lưu ý, phải tạo được cơ chế đặc thù rõ ràng, thực chất, không dàn trải; phân cấp, phân quyền phải đi đôi với kiểm soát quyền lực; chính sách đưa ra phải khả thi, triển khai được ngay, tránh quy định chung chung.

Với Luật Bảo hiểm xã hội, chính sách an sinh phải bảo đảm tính ổn định, hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người lao động và doanh nghiệp; không để tạo tâm lý lo lắng trong xã hội. Đối với Luật Thi đua, khen thưởng, phải bảo đảm thi đua thực chất, khắc phục bệnh hình thức, khen thưởng đúng người, đúng việc, tạo động lực phát triển.

Nếu các cơ quan chuẩn bị kịp hồ sơ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ cho ý kiến đối với một số nội dung quan trọng khác trình Quốc hội như: Dự thảo Nghị quyết về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2026 - 2030 và Báo cáo của Chính phủ về công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2025.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng sẽ xem xét các nội dung thuộc thẩm quyền, như: sửa đổi, bổ sung Nghị quyết số 1744/NQ-UBTVQH15 về danh sách Ủy viên Hội đồng tuyển chọn, giám sát Thẩm phán quốc gia; cho ý kiến về việc áp dụng các quyền ưu đãi, miễn trừ đối với Văn phòng Quỹ hợp tác phát triển kinh tế của Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc tại Việt Nam; đồng thời xem xét Báo cáo công tác dân nguyện theo thường lệ.

Tại Phiên họp này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng cho ý kiến (lần 2) về công tác chuẩn bị Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI. Chủ tịch Quốc hội đề nghị, cần xem xét nội dung nào rút ra, nội dung nào bổ sung. Tinh thần chung là chuẩn bị kỹ lưỡng, không để bị động trong bất kỳ khâu nào. Việc chuyển giao nhiệm kỳ cũng cần bảo đảm thông suốt, không để xảy ra khoảng trống pháp lý, không gián đoạn hoạt động của các cơ quan.

Chủ tịch Quốc hội ghi nhận và biểu dương sự chủ động, trách nhiệm của các cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra, đặc biệt là Bộ Tư pháp, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội đã chuẩn bị từ sớm các dự án luật thuộc trách nhiệm, tổ chức thẩm tra sơ bộ ngay trong những ngày giáp Tết để kịp trình ngay ngày đầu tiên tại Phiên họp này.

Hiện nay, vẫn còn một số dự án luật theo Chương trình lập pháp dự kiến trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Nhất, đã đăng ký trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội tại Phiên họp tháng 3 nhưng đến nay chưa có hồ sơ để thẩm tra. Chủ tịch Quốc hội yêu cầu, cần tập trung khắc phục ngay, đã đăng ký chương trình thì phải bảo đảm thực hiện nghiêm túc, không thể đến sát kỳ họp mới đề nghị lùi vì chưa chuẩn bị kịp; không để cơ quan thẩm tra phải chờ, phải đôn đốc nhiều lần.

Chủ tịch Quốc hội cho biết, trước, trong và sau Tết, Hội đồng Bầu cử quốc gia, Văn phòng Hội đồng Bầu cử quốc gia, các cơ quan liên quan đã chuẩn bị tích cực để cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 diễn ra thành công tốt đẹp. Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Hội đồng Bầu cử quốc gia, Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội rất tích cực, khẩn trương trong những ngày trước Tết và nghỉ Tết. Đến nay, cơ bản các địa phương không có kiến nghị gì đối với Trung ương, với Hội đồng Bầu cử quốc gia.

Tuy nhiên, Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị, các Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, thành viên các Tiểu ban cần tiếp tục rà soát những nội dung nào đã chuẩn bị, đang chuẩn bị và chưa chuẩn bị. Như Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ, nhiệm vụ trọng tâm trong tháng 3 là phải tiến hành bầu cử thành công tốt đẹp và chuẩn bị cho Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI cũng như Kỳ họp thứ Nhất của Hội đồng nhân dân các địa phương.

Nhấn mạnh trong thời gian rất ngắn phải tập trung hoàn thành những nhiệm vụ chính trị hết sức quan trọng, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu từng cơ quan, từng cá nhân phải chủ động cố gắng, nỗ lực cao nhất để hoàn thành nhiệm vụ.