Malaysia và Thái Lan thiệt hại lớn khi đồng nội tệ trượt giá

Kiểm tiền ringgit của Malaysia tại một quầy giao dịch tiền tệ ở Kuala Lumpur, Malaysia. Ảnh: AFP/ TTXVN

Đồng nội tệ của các nước Đông Nam Á hiện đang giao dịch gần mức thấp nhất trong năm nay so với đồng USD, trong đó đồng ringgit của Malaysia và đồng baht Thái đang dẫn đầu đà giảm khi các chính phủ và các doanh nghiệp trong khu vực lo ngại tác động của việc đồng nội tệ mất giá đối với nền kinh tế.

Đồng nội tệ mất giá khiến chi phí nhập khẩu cao hơn. Mặt khác các nhà xuất khẩu trong khu vực đang cố gắng tận dụng sự sụt giảm này do tình trạng bất ổn đang lan rộng ở các thị trường lớn, đặc biệt là Trung Quốc.

Mặc dù đồng tiền yếu hơn thường mang lại lợi ích cho các nhà xuất khẩu và ngành du lịch, song sự sụt giảm kéo dài có nguy cơ gây ra tình trạng dòng vốn chảy ra ngoài. Giá dầu tăng gần đây cũng làm dấy lên lo ngại về lạm phát cao hơn.

Hãng tin Nikkei Asia dẫn lời Charu Chanana, chiến lược gia thị trường tại Saxo Markets ở Singapore, cho hay sự kết hợp giữa đồng USD tăng giá, nền kinh tế Trung Quốc yếu hơn và giá dầu cao hơn đã trở thành một mối nguy đối với hầu hết các nền kinh tế ASEAN.

Đồng ringgit và đồng baht là những đồng tiền giao dịch tồi tệ nhất ở Đông Nam Á trong năm nay so với đồng USD, giảm lần lượt 6,9% và 4,4% tính đến ngày 13/10. Đồng rupiah của Indonesia và đồng SGD của Singapore giảm lần lượt 2,1% và 0,7% so với đồng USD.

Sự mất giá của đồng tiền lan rộng diễn ra trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế và tiền lương của Mỹ mạnh đã đẩy lợi suất trái phiếu chính phủ và đồng USD lên cao.

"Thể trạng" nền kinh tế Mỹ khỏe mạnh đã khiến một số nhà đầu tư nhận định rằng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) sẽ giữ lãi suất cao hơn trong thời gian dài để chống lại lạm phát.

Lãi suất cao hơn ở Mỹ đã thu hút các nhà đầu tư tìm kiếm lợi nhuận tốt hơn, thúc đẩy dòng vốn chảy ra khỏi Đông Nam Á, từ đó làm suy yếu các đồng tiền trong khu vực này. Đặc biệt, đồng ringgit của Malaysia đã chạm mức thấp của 10 năm là 4,729 ringgit đổi 1 USD hôm 4/10.

Ngân hàng trung ương Malaysia chỉ tăng lãi suất một lần trong năm nay khi nâng lãi suất chuẩn thêm 0,25 điểm phần trăm lên 3% vào tháng Năm. Ngược lại, Fed đã nâng lãi suất qua đêm của Mỹ lên khoảng 5,25-5,5%.

Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim, người kiêm chức Bộ trưởng Tài chính, trước đó cho biết chính phủ đang “tìm kiếm các sáng kiến" giao dịch bằng đồng nội tệ nhằm giảm sự phụ thuộc vào đồng USD trong thương mại và đầu tư. Ông Anwar cũng bày tỏ việc dừng phụ thuộc hoàn toàn vào đồng USD sẽ rất khó khăn, nhưng Malaysia sẽ tích cực và quyết liệt hơn trong việc sử dụng đồng ringgit trong thương mại. Malaysia đã bắt đầu sử dụng đồng nội tệ trong giao dịch với Indonesia, Thái Lan và Trung Quốc.

Tình trạng tương tự cũng đang diễn ra ở Thái Lan, nơi đồng nội tệ chạm mức thấp nhất trong 10 tháng là 37,07 baht đổi 1 USD trong ngày 3/10.

Các nhà phân tích tại Trung tâm nghiên cứu Kasikorn cho biết các nhà đầu tư nước ngoài cũng đã bán đồng baht do thiếu niềm tin vào nền kinh tế và lo ngại về kỷ luật tài chính của Thái Lan, đặc biệt là các đợt phát hành tiền kỹ thuật số gây tranh cãi của chính phủ, ước tính sẽ tạo ra tới 560 tỷ baht ( 15 tỷ USD) nợ công mới.

Đồng tiền Thái Lan không chỉ yếu mà còn biến động mạnh, gây lo ngại cho các nhà xuất khẩu khó có thể tận dụng được việc đồng tiền mất giá. Sự biến động của đồng baht khiến các nhà xuất khẩu ngần ngại báo giá do lo ngại tổn thất liên quan tới tỷ giá.

Ủy ban Thường trực về Thương mại, Công nghiệp và Ngân hàng (JSCCIB), tập hợp một số ngành công nghiệp lớn nhất của Thái Lan, cho biết chính phủ “nên cố gắng ổn định” đồng nội tệ ở mức chấp nhận được để hỗ trợ xuất khẩu.

Ở Indonesia, đồng tiền yếu hơn thường có lợi cho các công ty chuyên xuất khẩu, chẳng hạn như các công ty khai thác than và sản xuất dầu cọ. Tuy nhiên, thặng dư thương mại của Indonesia có xu hướng giảm trong năm nay, làm giảm sự ủng hộ đối với đồng rupiah.

Mặc dù Indonesia đạt thặng dư thương mại 3,12 tỷ USD trong tháng 8/2023, song xuất khẩu đã giảm 21% về giá trị so với một năm trước đó xuống còn 22 tỷ USD, do giá hàng hóa thấp hơn và nhu cầu yếu hơn từ Trung Quốc.

Trong khi đó, Ngân hàng trung ương Philippines vẫn không thay đổi quan điểm về sự mất giá của đồng peso, vì Thống đốc ngân hàng này Eli Remolona tin rằng lập trường diều hâu sẽ có lợi cho đồng nội tệ. Ngân hàng trung ương thường ưa thích đồng peso yếu vì nó làm tăng giá trị của kiều hối từ người lao động ở nước ngoài.

Bên cạnh đó, đồng tiền yếu hơn có nghĩa là chi phí của các nhà nhập khẩu sẽ cao hơn, đặc biệt là đối với năng lượng và các nguyên liệu đầu vào cần thiết khác để sản xuất sản phẩm xuất khẩu.

Các nhà phân tích cho rằng chi phí cao hơn hiện nay thậm chí còn gây tổn hại nhiều hơn vì đây là giai đoạn quan trọng đối với hàng nhập khẩu, vốn đã tăng đều đặn kể từ mùa Hè khi các nhà sản xuất chuẩn bị cho mùa Giáng sinh./.