Một số chính sách mới về bảo hiểm có hiệu lực từ tháng 10/2025

Một số chính sách mới về bảo hiểm có hiệu lực từ tháng 10/2025

Xác định điều kiện hưởng chế độ thai sản đối với sĩ quan quân đội

Ngày 19/8/2025, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng ban hành Thông tư 90/2025/TT-BQP (có hiệu lực từ ngày 2/10/2025) hướng dẫn thực hiện bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với quân nhân và người làm công tác cơ yếu hưởng lương như đối với quân nhân.

Theo đó, căn cứ Điều 9 Thông tư 90/2025/TT-BQP có quy định cụ thể về việc xác định điều kiện hưởng chế độ thai sản đối với sĩ quan quân đội như sau:

Điều kiện hưởng chế độ thai sản của lao động nữ sinh con, lao động nữ mang thai hộ, người mẹ nhờ mang thai hộ và người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi thuộc đối tượng quy định tại điểm a khoản 1 Điều 2 Thông tư 90/2025/TT-BQP được thực hiện theo quy định tại khoản 2, khoản 3 và khoản 5 Điều 50 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và hướng dẫn như sau:

- Lao động nữ sinh con thuộc trường hợp trước đó phải nghỉ việc để điều trị vô sinh thì điều kiện hưởng chế độ thai sản khi sinh con là đã đóng BHXH bắt buộc từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 24 tháng liền kề trước khi sinh con.

Ví dụ 19: Đại úy Hà Thị Q có thời gian đóng BHXH bắt buộc liên tục từ tháng 9 năm 2010 đến tháng 8 năm 2025. Do hiếm muộn, đồng chí Q xin nghỉ việc để đi điều trị vô sinh, đến tháng 01 năm 2027 đồng chí Quyên sinh con; trong khoảng thời gian 24 tháng trước khi sinh (tính từ tháng 01 năm 2025 đến tháng 12 năm 2026) đồng chí Q có 08 tháng đóng BHXH bắt buộc (tính từ tháng 01 năm 2025 đến tháng 8 năm 2025). Như vậy, đồng chí Q đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản khi sinh con.

- Thời gian 12 tháng hoặc 24 tháng liền kề trước khi sinh con hoặc nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi xác định như sau:

+ Trường hợp sinh con hoặc nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi trước ngày 15 của tháng thì tháng sinh con hoặc nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi không tính vào thời gian 12 tháng hoặc 24 tháng trước khi sinh con hoặc nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi;

Ví dụ 20: Thượng úy Nguyễn Thị V, sinh con ngày 12/11/2025, thời gian 12 tháng trước khi sinh con được tính từ tháng 11 năm 2024 đến tháng 10 năm 2025.

+ Trường hợp sinh con hoặc nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi từ ngày 15 trở đi của tháng và tháng đó có đóng BHXH bắt buộc thì tháng sinh con hoặc nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi được tính vào thời gian 12 tháng hoặc 24 tháng trước khi sinh con hoặc nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi. Trường hợp tháng đó không đóng BHXH bắt buộc thì thực hiện theo hướng dẫn tại điểm a khoản 2 Điều 9 Thông tư 90/2025/TT-BQP.

Ví dụ 21: Đại úy Nguyễn Thị H, sinh con ngày 18 tháng 11 năm 2025, thời gian 12 tháng trước khi sinh con được tính như sau:

- Nếu tháng 11 năm 2025 có đóng BHXH bắt buộc thì 12 tháng trước khi sinh tính từ tháng 12 năm 2024 đến tháng 11 năm 2025.

- Nếu tháng 11 năm 2025 không đóng BHXH bắt buộc thì 12 tháng trước khi sinh tính từ tháng 11 năm 2024 đến tháng 10 năm 2025.

- Trong thời gian trở lại làm việc trước khi hết thời gian nghỉ việc hưởng chế độ thai sản khi sinh con mà lao động nữ phải nghỉ việc để đi khám thai, sảy thai, phá thai, thai chết trong tử cung, thai chết trong khi chuyển dạ, thai ngoài tử cung, thực hiện các biện pháp tránh thai thì được hưởng chế độ thai sản theo quy định tại Điều 51, Điều 52 và Điều 57 Luật Bảo hiểm xã hội 2024.

- Điều kiện hưởng trợ cấp một lần khi sinh con, nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận con nuôi dưới 06 tháng tuổi thực hiện theo quy định tại Điều 58 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và hướng dẫn như sau:

+ Đối với trường hợp chỉ có người cha tham gia BHXH bắt buộc hoặc cả cha và mẹ cùng tham gia BHXH bắt buộc nhưng người mẹ không đủ điều kiện để hưởng chế độ thai sản khi sinh con thì người cha đã đóng BHXH từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi người mẹ sinh con được trợ cấp một lần;

+ Trường hợp người mẹ nhờ mang thai hộ và người mang thai hộ không tham gia BHXH bắt buộc hoặc có tham gia BHXH bắt buộc nhưng không đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản, thì chồng của người mẹ nhờ mang thai hộ đã đóng BHXH bắt buộc từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng tính đến thời điểm nhận con được trợ cấp một lần;

+ Trường hợp người mang thai hộ, người mẹ nhờ mang thai hộ và người chồng của người mẹ nhờ mang thai hộ không tham gia BHXH bắt buộc hoặc không đủ điều kiện thì người chồng của người mang thai hộ đã đóng BHXH bắt buộc từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng tính đến thời điểm người mang thai hộ sinh con được trợ cấp một lần.

Mức đóng bảo hiểm y tế đối với Công an nhân dân từ ngày 13/10/2025

Ngày 29/8/2025, Bộ trưởng Bộ Công an ban hành Thông tư 81/2025/TT-BCA (có hiệu lực từ ngày 13/10/2025) quy định biện pháp thực hiện bảo hiểm y tế đối với sĩ quan, hạ sĩ quan, chiến sĩ và học viên Công an nhân dân.

Căn cứ Điều 3 Thông tư 81/2025/TT-BCA quy định về mức đóng, trách nhiệm đóng, phương thức đóng bảo hiểm y tế đối với Công an nhân dân như sau:

- Mức đóng bảo hiểm y tế hằng tháng của đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 2 Thông tư 81/2025/TT-BCA thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 4 Nghị định 70/2015/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung, trong đó:

+ Bằng 4,5% tiền lương tháng đối với đối tượng quy định tại điểm a khoản 1 Điều 2 Thông tư 81/2025/TT-BCA;

+ Bằng 4,5% mức tham chiếu đối với các đối tượng quy định tại các điểm b, c và d khoản 1 Điều 2 Thông tư 81/2025/TT-BCA;

+ Bằng 4,5% mức tham chiếu khi đối tượng quy định tại điểm a khoản 1 Điều 2 Thông tư 81/2025/TT-BCA nghỉ việc hưởng trợ cấp ốm đau từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng hoặc khi nghỉ thai sản từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội.

- Ngân sách nhà nước bảo đảm toàn bộ kinh phí đóng bảo hiểm y tế cho các đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 2 Thông tư 81/2025/TT-BCA theo phân cấp ngân sách hiện hành. Khi Chính phủ điều chỉnh mức đóng bảo hiểm y tế, điều chỉnh mức tham chiếu thì số tiền ngân sách nhà nước đóng bảo hiểm y tế được điều chỉnh kể từ ngày áp dụng mức đóng bảo hiểm y tế mới, mức tham chiếu mới.

- Trước ngày cuối cùng của tháng đầu mỗi quý, Công an đơn vị, địa phương thực hiện chuyển đủ kinh phí đóng bảo hiểm y tế của quý trước cho cán bộ, chiến sĩ vào tài khoản chuyên thu bảo hiểm y tế của Cục Kế hoạch và tài chính. Chậm nhất ngày 15 tháng 12 hằng năm, Công an đơn vị, địa phương phải thực hiện xong việc đóng bảo hiểm y tế của năm đó.

- Chậm nhất là ngày 31 tháng 12 hằng năm, Cục Kế hoạch và tài chính tổng hợp số tiền đóng bảo hiểm y tế quy định tại điểm c khoản 1 Điều 3 Thông tư 81/2025/TT-BCA báo cáo Bảo hiểm xã hội Việt Nam đảm bảo kinh phí đóng bảo hiểm y tế.

- Đối tượng quy định tại điểm a, điểm c khoản 1 Điều 2 Thông tư 81/2025/TT-BCA được cử đi học tập hoặc công tác tại nước ngoài từ trên 14 ngày làm việc trong tháng trở lên thì không phải đóng bảo hiểm y tế, thời gian công tác, học tập ở nước ngoài được tính là thời gian tham gia bảo hiểm y tế.

- Trường hợp đối tượng quy định tại khoản 5 Điều 3 Thông tư 81/2025/TT-BCA được nghỉ phép, nghỉ hè hoặc nghỉ để điều trị bệnh tại Việt Nam được cấp thẻ bảo hiểm y tế với thời hạn sử dụng được quy định tại điểm đ khoản 3 Điều 5 Thông tư 81/2025/TT-BCA và do ngân sách nhà nước đóng theo mức quy định tại khoản 1 Điều 3 Thông tư 81/2025/TT-BCA.

Mức hưởng bảo hiểm y tế đối với các đối tượng thuộc Bộ Quốc phòng

Ngày 03/9/2025, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng ban hành Thông tư 98/2025/TT-BQP hướng dẫn Nghị định 188/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 hướng dẫn Luật Bảo hiểm y tế 2008 đối với các đối tượng thuộc phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng (có hiệu lực từ ngày 16/10/2025).

Căn cứ Điều 5 Thông tư 98/2025/TT-BQP quy định cụ thể về phương thức đóng bảo hiểm y tế đối với các đối tượng thuộc phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng như sau:

- Đối với đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 2 Thông tư 98/2025/TT-BQP

Hằng tháng, đơn vị trực tiếp quản lý đối tượng đóng bảo hiểm y tế cho người lao động và trích tiền đóng bảo hiểm y tế từ tiền lương của người lao động theo mức đóng quy định tại điểm a khoản 1 Điều 4 Thông tư 98/2025/TT-BQP để nộp cùng một thời điểm về đơn vị cấp trên trực tiếp đến đơn vị cấp trực thuộc Bộ Quốc phòng để nộp về Bảo hiểm xã hội Quân đội, chậm nhất vào ngày cuối cùng của tháng liền kề sau.

- Đối với đối tượng quy định tại khoản 2 Điều 2 Thông tư 98/2025/TT-BQP

Hằng năm, Bảo hiểm xã hội Quân đội tổng hợp số tiền đóng bảo hiểm y tế của nhóm đối tượng này gửi Bảo hiểm xã hội Việt Nam để bảo đảm kinh phí đóng bảo hiểm y tế.

- Đối với đối tượng quy định tại điểm c và d khoản 3 Điều 2 Thông tư 98/2025/TT-BQP

Hằng quý, đơn vị trực thuộc Bộ Quốc phòng đóng bằng 25% số dự toán thu bảo hiểm y tế được giao trong năm về Bảo hiểm xã hội Quân đội chậm nhất vào ngày cuối cùng của tháng đầu quý liền kề sau.

Căn cứ vào số thẻ đã cấp, số tiền phải thu bảo hiểm y tế, đơn vị trực thuộc Bộ Quốc phòng hoàn thành việc đóng bảo hiểm y tế của các đối tượng này về Bảo hiểm xã hội Quân đội chậm nhất đến ngày 15 tháng 12 hằng năm.

- Đối với đối tượng quy định tại điểm a và b khoản 3 Điều 2 Thông tư 98/2025/TT-BQP

Hằng quý, các cơ quan, đơn vị thuộc các Bộ, ngành và địa phương quản lý đối tượng thực hiện đóng bảo hiểm y tế chậm nhất trước ngày cuối cùng của tháng đầu quý liền kề sau cho cơ quan bảo hiểm xã hội nơi cấp thẻ bảo hiểm y tế.

- Đối với đối tượng quy định tại khoản 4 Điều 2 Thông tư 98/2025/TT-BQP

Hằng năm, đơn vị trực tiếp quản lý học sinh, sinh viên thu tiền đóng bảo hiểm y tế phần trách nhiệm đóng của học sinh, sinh viên và nộp về đơn vị cấp trên trực tiếp đến đơn vị cấp trực thuộc Bộ Quốc phòng để nộp về Bảo hiểm xã hội Quân đội trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhập học (đối với học sinh, sinh viên năm thứ nhất), chậm nhất ngày cuối cùng tháng đầu năm ngân sách (đối với các đối tượng học sinh, sinh viên còn lại).

Trường hợp học sinh, sinh viên năm đầu của khóa học mà thẻ bảo hiểm y tế lớp 12 còn giá trị sử dụng: Thu tiền đóng của học sinh, sinh viên từ tháng thẻ bảo hiểm y tế lớp 12 hết giá trị sử dụng đến ngày 31 tháng 12.

Trường hợp học sinh, sinh viên năm cuối của khóa học: Thu tiền đóng của học sinh, sinh viên từ ngày 01 tháng 01 đến ngày cuối của tháng kết thúc khóa học.

- Đối với đối tượng quy định tại khoản 5 Điều 2 Thông tư 98/2025/TT-BQP

Hằng tháng, người sử dụng lao động đóng bảo hiểm y tế cho đối tượng này cùng với việc đóng bảo hiểm y tế cho người lao động theo quy định tại khoản 9 Điều 7 Nghị định 188/2025/NĐ-CP.