Nâng tầm quan hệ song phương Nam Phi - Việt Nam

Nhận lời mời của Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Lương Cường, Tổng thống nước Cộng hòa Nam Phi Cyril Ramaphosa sẽ thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam từ ngày 23-24/10. Phóng viên thường trú TTXVN tại Pretoria, Nam Phi, đã có cuộc phỏng vấn với Người phát ngôn của Tổng thống Vincent Magwenya trước thềm chuyến thăm. Sau đây là nội dung cuộc phỏng vấn:

Phóng viên: Việt Nam rất vinh dự được đón tiếp Ngài Tổng thống Cyril Ramaphosa trong chuyến thăm lần này, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong quan hệ giữa hai nước. Ông đánh giá thế nào về các mục tiêu chiến lược và những điểm nhấn chính của chuyến thăm này?

Người phát ngôn Vincent Magwenya: Chuyến thăm diễn ra vào thời điểm không thể lý tưởng hơn, trong bối cảnh Việt Nam đang kỷ niệm 80 năm độc lập. Như quý vị đã biết, mối quan hệ giữa hai nước bắt nguồn từ những ngày tháng đấu tranh giành độc lập của cả Việt Nam và Nam Phi. Cả hai quốc gia đều chia sẻ những giá trị đoàn kết sâu sắc, từng đối mặt với những xung đột tưởng chừng không thể giải quyết, nhưng đều đã vượt qua khó khăn. Thông qua sự đoàn kết giữa hai nước, cũng như với các quốc gia khác, đặc biệt là các nước thuộc khu vực Nam Bán cầu, chúng ta giờ đây tập trung vào việc đưa mối quan hệ này tiến xa hơn, nâng cấp lên thành quan hệ đối tác chiến lược.

Mục tiêu là thúc đẩy thương mại song phương, mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực then chốt như nông nghiệp, quốc phòng, công nghệ và nhiều ngành khác. Đây là một chuyến thăm rất quan trọng và mang tính chiến lược đối với Tổng thống Ramaphosa, giúp nâng tầm mối quan hệ cũng như được kỳ vọng sẽ chứng kiến sự gia tăng trong thương mại song phương. Từ góc độ Nam Phi, chuyến thăm này sẽ hỗ trợ thực hiện chiến lược đa dạng hóa thương mại và mở rộng tiếp cận các thị trường hiện có. Chúng tôi rất phấn khởi, và Tổng thống cũng rất vui mừng khi thực hiện chuyến công du tới Việt Nam để hoàn thành mục tiêu chiến lược này.

Phóng viên: Tổng thống Ramaphosa hình dung như thế nào về việc làm sâu sắc hơn mối quan hệ song phương giữa Việt Nam và Nam Phi, và những mục tiêu chung nào mà ngài hy vọng sẽ thúc đẩy thông qua chuyến thăm này?

Người phát ngôn Vincent Magwenya: Từ nền tảng lịch sử của sự đoàn kết, chúng tôi mong muốn phát triển mối quan hệ song phương, tập trung vào việc thúc đẩy thương mại và mở rộng trao đổi thương mại giữa hai nước. Trong 30 năm qua, thương mại song phương đã tăng trưởng ổn định, và theo quan điểm của Tổng thống Ramaphosa, vẫn còn nhiều tiềm năng để phát triển hơn nữa. Chúng tôi cũng hướng tới tăng cường giao lưu nhân dân, trao đổi kinh nghiệm và góc nhìn. Qua nhiều năm, cả hai nước cùng đang trên đường tiến xa hơn từ góc độ các quốc gia thuộc Nam Bán cầu, đồng thời hợp tác trong các diễn đàn đa phương như Liên hợp quốc, Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) và các nền tảng quốc tế quan trọng khác. Chúng ta chia sẻ những giá trị và quan điểm chung về các cải cách cần thiết trong các tổ chức đa phương toàn cầu. Chuyến thăm này, cùng với việc nâng cấp quan hệ lên thành đối tác chiến lược, sẽ củng cố sự hợp tác đó.

Phóng viên: Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 1993, ông đánh giá thế nào về tiến trình phát triển quan hệ Việt Nam - Nam Phi trong ba thập kỷ qua? Những thành tựu nổi bật nhất là gì, và lĩnh vực nào có tiềm năng lớn nhất cho hợp tác trong tương lai?

Người phát ngôn Vincent Magwenya: Chúng ta đã chứng kiến sự gia tăng ổn định trong thương mại song phương, hiện đạt khoảng 30 đến 31 tỷ rand (khoảng 1,7 tỷ USD), một con số tăng trưởng đáng kể qua các năm. Ngoài ra, đã có nhiều hoạt động trao đổi kiến thức giữa hai nước. Các bộ trưởng Nam Phi đã đến thăm Việt Nam, học hỏi kinh nghiệm và áp dụng những bài học đó vào môi trường của chúng tôi. Chúng tôi tìm thấy nguồn cảm hứng lớn từ cách Việt Nam tái thiết sau chiến tranh, và tin rằng có nhiều bài học mà Nam Phi có thể học hỏi. Đó là những lợi ích nổi bật của mối quan hệ trong ba thập kỷ qua kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao. Cả Việt Nam và Nam Phi đều đang hướng tới tương lai. Tham vọng của Việt Nam trở thành quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045 thực sự truyền cảm hứng. Chúng tôi tin rằng, thông qua việc mở rộng thương mại, trao đổi kiến thức và tăng cường giao lưu nhân dân, Nam Phi có thể học hỏi rất nhiều từ quá trình này.

Phóng viên: Ngoài chuyến thăm cấp nhà nước tới Việt Nam, Tổng thống Ramaphosa còn thực hiện chuyến thăm cấp nhà nước tới Indonesia và tham dự Hội nghị cấp cao Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) lần thứ 47 với tư cách là khách mời của nước Chủ tịch. Những hoạt động này sẽ định hình tương lai quan hệ của Nam Phi với ASEAN như thế nào, và Việt Nam đóng vai trò gì trong quan hệ khu vực này?

Người phát ngôn Vincent Magwenya: Tổng thống Ramaphosa tin rằng, mặc dù đã có một lượng thương mại đáng kể giữa Nam Phi và khu vực Đông Nam Á, chúng tôi vẫn chưa khai thác hết tiềm năng của khu vực này, không chỉ về thương mại mà còn về chia sẻ kiến thức và hợp tác theo góc độ các quốc gia thuộc Nam Bán cầu. Chuyến thăm này sẽ củng cố các cơ hội giữa Nam Phi và khu vực Đông Nam Á. Việc Tổng thống tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN nhằm thu hẹp khoảng cách địa lý giữa hai khu vực. Dù cách xa về mặt địa lý, Tổng thống tin rằng chuyến thăm này sẽ tạo điều kiện cho sự hợp tác chặt chẽ hơn, cùng nhau giải quyết các thách thức của các quốc gia phương Nam và cải thiện cuộc sống của người dân hai bên. Đây là thời điểm lý tưởng để Nam Phi và châu Phi tăng cường quan hệ với ASEAN, mang lại lợi ích cho cả hai khu vực.

Phóng viên: Trong chuyến thăm tới Việt Nam, dự kiến Tổng thống Ramaphosa sẽ tham dự lễ ký kết Công ước Liên hợp quốc về Phòng chống Tội phạm Mạng, hay còn gọi là Công ước Hà Nội. Ngài nhận xét thế nào về bối cảnh toàn cầu khiến công ước này trở nên quan trọng vào thời điểm hiện tại? Chính phủ Nam Phi cam kết như thế nào trong vấn đề này?

Người phát ngôn Vincent Magwenya: Tội phạm mạng là một thách thức chung của toàn cầu, vượt qua biên giới và không phụ thuộc vào quy mô kinh tế của các quốc gia. Càng hợp tác chặt chẽ, chúng ta càng nâng cao hiệu quả đối phó với thách thức này, cả ở cấp quốc gia lẫn đa phương. Công nghệ đang phát triển nhanh chóng, đòi hỏi các nhà hoạch định chính sách phải nâng cao khả năng phản ứng. Tuy nhiên, không quốc gia nào có thể hành động đơn lẻ. Tội phạm mạng thường xuyên vượt qua biên giới vật lý, được thực hiện ở nhiều khu vực pháp lý cùng lúc, do đó hợp tác quốc tế là yếu tố then chốt để ngăn chặn làn sóng tội phạm này. Đặc biệt, với sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), việc đảm bảo AI trở thành một lực lượng tích cực cho sự phát triển, thay vì gây hại, càng trở nên quan trọng. Chúng tôi cam kết hợp tác toàn cầu để dân chủ hóa các khía cạnh phát triển của AI, đồng thời xây dựng các hệ thống quản trị để đảm bảo AI mang lại lợi ích cho sự phát triển, đặc biệt là ở các quốc gia thuộc Nam Bán cầu.

Phóng viên: Trân trọng cảm ơn Ông!