Nghi lễ Xaybath – Nét đẹp văn hóa về lòng từ bi của người dân Lào

Các thành viên cùng một gia đình đến thực hiện nghi lễ Xaybath. Ảnh: Xuân Tú - PV TTXVN tại Lào

Bởi lễ hội này không chỉ để cầu phúc, mà còn để thực hành hạnh phúc cho đi mà không mong nhận lại.

Theo phóng viên TTXVN tại Lào, ngay từ sáng sớm 5/11, hàng nghìn chư tăng, ni, Phật tử và người dân Lào đã cùng tề tựu về quảng trường Thatluang – biểu tượng linh thiêng của đất nước Triệu Voi – để tham dự nghi lễ Xaybath, hay còn gọi là nghi lễ cúng dường.

Từng nhóm người lặng lẽ trải chiếu, ngồi ngay ngắn hai bên đường dẫn vào chùa Thatluang. Mỗi người, không phân biệt tuổi tác hay địa vị, đều cởi bỏ giày dép, hạ mình trong tư thế khiêm nhường, tay nâng niu lễ vật – có thể chỉ là chút xôi, vài gói bánh, ít tiền lẻ hay trái cây giản dị, nhưng tất cả đều chứa đựng cả tấm lòng trong sạch, tinh khôi. Với họ, giá trị của sự dâng hiến không nằm ở vật chất, mà ở tâm thiện lành khi cho đi mà không mong đền đáp.

Theo truyền thống Lào, hành động cúng dường hay còn gọi là Xaybath không chỉ là nghi thức tôn giáo, mà còn là bài học về sự vị tha và lòng độ lượng. Người dân Lào tin rằng khi ta cho đi bằng tấm lòng chân thành, ta không chỉ trao tặng vật phẩm mà còn gửi gắm phần tinh túy nhất của tâm hồn mình: đó là lòng nhân ái và sự thanh thản bên trong.

Khung cảnh trang nghiêm và thành tâm trong nghi lễ Xaybath. Ảnh: Xuân Tú - PV TTXVN tại Lào

Có mặt tại sân Thatluang từ rất sớm, em Marina Luanglath - học sinh lớp 12 Trường THPT Tiến Bộ ở thủ đô Viêng Chăn - chia sẻ niềm vui khi mỗi năm đều được tham dự nghi lễ Xaybath. Với em, đây không chỉ là một truyền thống đạo lý tốt đẹp từ lâu đời của đất nước được các thế hệ đi trước gìn giữ và truyền lại, mà còn là dịp đặc biệt để mỗi người được làm phước và hướng thiện. Em bày tỏ: “Mỗi lần đi làm phước, em cảm thấy rất thoải mái, hài lòng và hạnh phúc. Việc này giúp em có tâm hồn thanh thản, không vướng bận suy nghĩ”.

Đối với nhà sư Liplienxay, đây là một ngày có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Phật giáo và toàn thể người dân Lào. Sau khi nhận được những vật phẩm cúng dường từ các Phật tử, người dân trong nghi lễ Xaybath và chư tăng sẽ trích một phần trong đó để chia sẻ lại cho những người có hoàn cảnh khó khăn, người nghèo hoặc những ai đang thực sự cần được giúp đỡ. Đôi khi, họ cũng có thể gửi tặng cho người thân hay họ hàng như một cách lan tỏa lòng từ bi.

Làm phước chính là làm điều thiện. Khi đến tham dự lễ Xaybath, mỗi người đều nhận được sự an lạc, thanh thản trong tâm hồn. Người dân từ khắp các địa phương trên cả nước Lào cùng tề tựu về đây để hành thiện, tạo phước trong ngày lễ lớn này và cũng là cách góp phần làm phước cho cả đất nước.

Học sinh thực hiện nghi lễ Xaybath với lòng thành hướng Phật. Ảnh: Xuân Tú - PV TTXVN tại Lào

Trao đổi với phóng viên TTXVN tại Lào, bà Viengphone Keokhounsy- Giám đốc Sở Văn hóa và Du lịch thủ đô Viêng Chăn - cho biết việc dâng lễ vật trong nghi lễ Xaybath thể hiện lòng độ lượng và tinh thần trong sáng của người dân Lào. Cho đi là hành động xuất phát từ trái tim, không vì mong cầu đáp lại, mà chỉ đơn giản là muốn đem điều tốt đẹp đến cho người khác, cho cuộc đời.

Đặc biệt, sau khi nhận lễ vật, các nhà sư lại tiếp tục chia sẻ những phần cúng dường đó cho người nghèo, người khó khăn, như một cách chuyển hóa lòng thành của hàng nghìn Phật tử thành những hạt giống từ bi lan tỏa khắp nơi. Chính vòng tuần hoàn của sự cho đi ấy đã làm nên nét đẹp thuần khiết và khác biệt của lễ Xaybath – một nghi thức không chỉ hướng con người về Đức Phật mà còn hướng họ về lòng thiện nhân trong chính mình.

Đối với người Lào, nghi lễ Xaybath tại Lễ hội Thatluang không đơn thuần là nghi thức cúng Phật, mà là hành trình tu tập tâm hồn qua hành động cho đi vô điều kiện. Trong khoảnh khắc cúi đầu dâng vật phẩm, họ cảm nhận được sự bình yên như thể chính mình vừa buông bỏ một phần cái tôi để thay bằng lòng từ bi và niềm biết ơn cuộc sống.