Nghị quyết 57 tạo đột phá chuyển đổi số từ cơ sở

Sau một năm triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, tại nhiều địa phương, nhiều mô hình số, tri thức số hiệu quả được thực hiện đồng bộ, kịp thời. Qua đó đánh dấu bước tiến quan trọng trong hành trình đưa chuyển đổi số tới cộng đồng dân cư, góp phần thực hiện tốt các nhiệm vụ, chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội. 

* Đòn bẩy để phát triển toàn diện, bền vững 

Quán triệt sâu sắc chủ trương Nghị quyết số 57-NQ/TW, các địa phương đã xây dựng cụ thể lộ trình, kế hoạch hành động quyết liệt, nhanh chóng, bài bản, khoa học và mang tính thực tiễn cao, phù hợp điều kiện phát triển mới. 

Các thành viên của Tổ Công nghệ số cộng đồng và Đề án 06 tại TP Đà Nẵng hướng dẫn người dân nộp hồ sơ dịch vụ công trực tuyến. Ảnh: TTXVN

Với Đà Nẵng, Nghị quyết số 57 khẳng định rõ vai trò dẫn dắt trong tiến trình phát triển đột phá của thành phố, tạo nền tảng quan trọng cho giai đoạn phát triển mới trong kỷ nguyên số. Hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo của Đà Nẵng tiếp tục phát triển mạnh mẽ, tăng 130 bậc trong bảng xếp hạng toàn cầu, vươn lên vị trí thứ 766 trong tốp 1.000 thành phố tiêu biểu hàng đầu thế giới, được trung tâm nghiên cứu và bản đồ hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu StartupBlink chứng nhận là hệ sinh thái tăng trưởng nhanh nhất Việt Nam. Thành phố cũng được vinh danh trong tốp 10 địa phương tiêu biểu hàng đầu về phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo tại Techfest Việt Nam 2025. 

Lĩnh vực khoa học và công nghệ của thành phố còn ghi dấu nhiều bước đột phá trong phát triển công nghiệp công nghệ cao, vi mạch bán dẫn và hạ tầng số với nhiều sự kiện quan trọng như: khai trương Khu Công nghệ thông tin tập trung - Công viên phần mềm Đà Nẵng số 2; khởi động Dự án Phòng thí nghiệm công nghệ đóng gói tiên tiến... 

Bên cạnh đó, thành phố bảo đảm hạ tầng số phục vụ hoạt động của chính quyền địa phương hai cấp; đẩy mạnh hoạt động của các tổ công nghệ số cộng đồng; ưu tiên phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và lan tỏa tri thức khoa học công nghệ thông qua phong trào "Bình dân học vụ số", chuyên mục “Bình dân học AI” và các hoạt động nghiên cứu khoa học trong sinh viên… 

Sau khi hợp nhất với tỉnh Ninh Thuận, tỉnh Khánh Hòa (mới) là địa phương hội tụ đủ điều kiện về “thiên thời, địa lợi, nhân hòa”. Công tác thúc đẩy nghiên cứu khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo có bước chuyển biến mạnh mẽ, mang lại hiệu quả rõ nét, các đề xuất nhiệm vụ khoa học và công nghệ năm 2025 tăng gấp 3 lần so với các năm trước. Chỉ số Đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) của tỉnh năm 2025 xếp hạng 9/34 tỉnh, thành phố. 

Tháng 4/2025, Khánh Hòa là tỉnh đầu tiên nghiên cứu và triển khai đồng bộ Bộ công cụ phần mềm (KPI) để đo lường, đánh giá hiệu quả công việc theo tiến độ thời gian cho từng cán bộ, công chức, viên chức, giúp số hóa quy trình đánh giá.

Trung tâm Dữ liệu tỉnh hiện có hai điểm đặt tại Nha Trang và Phan Rang với hệ thống máy chủ, lưu trữ và thiết bị mạng đồng bộ, đáp ứng yêu cầu an toàn, bảo mật. Tỉnh đã hoàn thành dự án “Trung tâm giám sát, điều hành thông minh” (giai đoạn 1) và “Xây dựng Trung tâm giám sát, điều hành an toàn, an ninh mạng (SOC) cho các hệ thống thông tin của tỉnh”. Trung tâm giám sát, điều hành thông minh với dữ liệu được cập nhật đồng bộ, chia sẻ định kỳ từ các cơ quan cung cấp dữ liệu và các hệ thống, ứng dụng trên địa bàn để phân tích, xử lý dữ liệu đa ngành, đa lĩnh vực. Từ đó, hỗ trợ lãnh đạo tỉnh trong phát hiện sớm vấn đề, điều phối xử lý kịp thời; đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và minh bạch trong hoạt động điều hành của chính quyền. 

*Chuyển đổi số toàn diện từ cơ sở 

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc kiện toàn, củng cố hoạt động của các Tổ công nghệ số cộng đồng được nhiều địa phương xác định là nhiệm vụ quan trọng nhằm bảo đảm sự thống nhất về tổ chức, nâng cao chất lượng hoạt động và đáp ứng yêu cầu thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW. 

Người dân, doanh nghiệp đến bộ phận một cửa Trung tâm dịch vụ hành chính công tỉnh Lào Cai giải quyết thủ tục hành chính. Ảnh: Quốc Khánh - TTXVN

Với mạng lưới phủ khắp các thôn, tổ dân phố và hơn 24.000 thành viên tham gia, các Tổ công nghệ số cộng đồng và Đề án 06 về "Phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022-2025, tầm nhìn đến năm 2030" trên địa bàn thành phố Đà Nẵng chính là “cánh tay nối dài” của Ban Chỉ đạo chuyển đổi số các cấp trong việc đưa kỹ năng số, dịch vụ số đến gần hơn với người dân. 

Toàn bộ 93 địa phương (không tính đặc khu Hoàng Sa) đã tham mưu ban hành quyết định củng cố và thành lập Tổ công nghệ số cộng đồng. Mỗi thôn, tổ dân phố đều có một Tổ hoạt động thường xuyên. Toàn thành phố hiện có 3.766 Tổ với tổng số gần 24.303 thành viên. 

Các Tổ công nghệ số cộng đồng đã và đang khẳng định vai trò là lực lượng nòng cốt trong triển khai chuyển đổi số tại cơ sở, góp phần đưa các chủ trương, chính sách của Trung ương và thành phố đi vào thực tiễn đời sống. Các Tổ còn được giao nhiệm vụ triển khai phong trào “Bình dân học vụ số” gắn với “Học tập số” ngay trong hoạt động thường xuyên tại khu dân cư. Cách làm này nhằm tạo nền tảng vững chắc để chuyển đổi số không chỉ dừng ở chủ trương, chính sách mà thực sự đi vào đời sống hằng ngày của người dân, nhất là các nhóm yếu thế trong tiếp cận công nghệ. 

Theo Ban Chỉ đạo phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Lào Cai, năm 2025, tỉnh đã hoàn thành 100% yêu cầu, tiến độ đối với 167 nhiệm vụ Trung ương giao. Với kết quả này, Lào Cai được đánh giá là một trong những địa phương có tỷ lệ hoàn thành cao nhất cả nước về thực hiện nhiệm vụ Trung ương giao liên quan đến Nghị quyết số 57. 

Thôn Suối Chải là địa bàn mới nhất được triển khai mô hình "Thôn số" tại xã miền núi, biên giới Bát Xát, tỉnh Lào Cai. Đây là thôn đặc biệt khó khăn với 100% hộ dân là đồng bào dân tộc thiểu số. Toàn thôn có 86 hộ với 440 nhân khẩu, trong đó hộ nghèo chiếm khoảng 75%. 

Mô hình “Thôn số” tại Suối Chải tập trung vào các nội dung thiết thực như: Hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính công trực tuyến ngay tại thôn; hướng dẫn sử dụng căn cước công dân gắn chíp và các tiện ích số; triển khai sổ tay đảng viên điện tử, sinh hoạt chi bộ trên nền tảng số; tổ chức họp trực tuyến… với hệ thống camera trực tuyến, màn hình ti vi cỡ lớn và hệ thống máy tính cùng và các trang thiết bị điện tử kết nối internet được sắp xếp đồng bộ. 

Tại Lào Cai, quá trình chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ không chỉ tạo điều kiện thuận lợi cho người dân trong thực hiện các thủ tục hành chính mà còn giúp nông dân mạnh dạn ứng dụng công nghệ thông tin, mạng xã hội và thương mại điện tử vào sản xuất, kinh doanh. Nhiều nông dân đã biết sử dụng điện thoại thông minh để chụp ảnh, quay video, giới thiệu sản phẩm, kết nối thị trường, đưa nông sản địa phương lên các sàn thương mại điện tử, từng bước xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường tiêu thụ. Nếu như trước đây quả quýt chủ yếu được nhập từ bên kia biên giới, thì nay quýt Mường Khương (Lào Cai) không chỉ làm chủ thị trường nội địa, mà còn vươn xa tới nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước thông qua các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội và hệ thống phân phối hiện đại.

Từ kết quả thực tiễn tại các địa phương, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị tiếp tục khẳng định vai trò là “đòn bẩy” lớn, là “bước đệm” vững chắc, quan trọng để các địa phương triển khai đồng bộ, ứng dụng và khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế vốn có của mình.