Nguồn cơn căng thẳng giữa ông chủ mạng xã hội X và Ủy ban châu Âu

Mạng xã hội X đang gây xôn xao dư luận khi Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Vera Jourova tuyên bố tỷ phú Elon Musk – ông chủ của nền tảng mạng xã hội X - không biết phân biệt tốt - xấu, và là “kẻ tiếp tay cho điều xấu”. Đáp lại, ông Musk, trong dòng trạng thái (tweet) đăng tải trên X đã gọi bà Jourova là "hiện thân của cái ác".

Trong những tháng gần đây, có thể thấy rõ rằng tỷ phú Musk đang sử dụng nền tảng X (trước đây là Twitter) để quảng bá tầm nhìn của mình về thế giới và chính trị, không chỉ vì lợi ích kinh doanh như trước kia. Gần đây nhất, thông qua mạng X, ông Musk đã công khai kêu gọi thúc đẩy hợp tác với ứng cử viên Tổng thống Mỹ Donald Trump. Tỷ phú Musk đã quyết định ủng hộ ông Donald Trump trong cuộc đua vào Nhà Trắng.

CEO của mạng xã hội X và công ty xe điện Tesla cho biết, lý do chính khiến ông ủng hộ ông Trump là do nhu cầu về "các quy định hợp lý" có thể đẩy nhanh quy trình thủ tục tại Mỹ, như cấp phép cho tập đoàn công nghệ khai phá không gian SpaceX (cũng thuộc quyền quản lý của tỷ phú Musk) hoặc gần đây nhất là cấp phép cho xe taxi tự lái CyberCab của vị tỷ phú này.

Cần phải nhớ rằng, phần lớn giá trị thị trường của cổ phiếu Tesla hiện được định giá dựa trên sự lạc quan của nhà đầu tư về công nghệ tương lai. Bản thân tỷ phú Musk rõ ràng không coi sản xuất ô tô là nguồn lợi nhuận lâu dài, bởi đây là lĩnh vực Trung Quốc đang phát triển mạnh mẽ.

Thật vậy, chỉ có khoảng 70 tỷ USD đến 100 tỷ USD giá trị của Tesla đến từ hoạt động kinh doanh ô tô hiện tại. Phần còn lại của khoảng 700 tỷ USD giá trị công ty trên sàn giao dịch chứng khoán được tạo thành từ những kỳ vọng về công nghệ trong tương lai. Đó là robot và các cơ hội kinh doanh liên quan đến xe tự lái, chẳng hạn như taxi tự lái. Nhưng đây chính xác là những lĩnh vực mà các quy định của chính phủ có tầm ảnh hưởng mạnh mẽ, có thể thúc đẩy hoặc làm mọi thứ chậm lại.

Điều này cũng tương tự với SpaceX. Các nhà phân tích tại ngân hàng Morgan Stanley dự đoán doanh thu của SpaceX có thể tăng lên 63 tỷ USD vào năm 2030, gấp ba lần doanh thu hiện tại. Điều quan trọng là SpaceX phải được phép mở rộng mạng lưới vệ tinh từ 7.500 lên 30.000 vệ tinh và các hợp đồng quân sự, cũng như dân sự với chính quyền của Tổng thống Trump sẽ đóng vai trò quan trọng.

Tỷ phú Musk đã tuyên bố rằng hoạt động chính trị của ông được thúc đẩy bởi những lo ngại về tương lai của nước Mỹ và đó là lý do tại sao ông chuyển từ phe Dân chủ ban đầu sang phe Cộng hòa. Nhưng tại sao ông Musk lại không hài lòng với Ủy viên châu Âu Jourova? Có phải là do Liên minh châu Âu (EU) đã thông qua Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số DSA, trong đó đặt ra các quy tắc kiểm duyệt nội dung trên mạng xã hội mà ông Musk không thích.

Ủy viên Vera Jourova là một trong những nhân vật chính trong cuộc chiến chống lại thông tin sai lệch của EU, trong khi tỷ phú Musk ủng hộ việc hoàn toàn tự do ngôn luận trên nền tảng mạng xã hội (không cần kiểm duyệt nội dung).

Nhưng đây không phải là vấn đề cuối cùng giữa EU và ông Musk. CyberCab được giới thiệu gần đây sẽ phải đối mặt với các vấn đề pháp lý không chỉ ở Mỹ mà còn ở EU. Hiện nay, mức độ kiểm soát công nghệ lái tự động FSD hoàn toàn mà Tesla cung cấp ở Mỹ và ở EU là khác nhau đáng kể. Khung pháp lý để mở đường cho phép triển khai hoạt động lái xe tự động DCAS được thông qua vào tháng 3/2024 đang có hiệu lực, ngoài những nội dung khác, nó đặt ra quy trình thử nghiệm các hệ thống hỗ trợ người lái cấp độ 2, chẳng hạn như FSD, để chúng có thể được vận hành trên các con đường công cộng của EU.

Tuy nhiên, những chiếc xe có thể lái tự động hoàn toàn cần phải đạt tiêu chuẩn cấp độ 4 và 5, và chỉ khi đó Tesla mới được xin cấp phép từ cơ quan quản lý. Hệ thống FSD của Tesla sẽ phải thể hiện nhiều khả năng hơn, để đối phó với các tình huống khó khăn trên các con đường ở châu Âu. Cho đến nay, Tesla rất tự tin và đã thông báo rằng FSD của họ sẽ có mặt ở EU và Trung Quốc, nơi áp dụng quy định tương tự nhau, vào nửa đầu năm 2025.

Nhưng nếu nói về FSD, mặc dù tỷ phú Musk liên tục đưa ra lời hứa, nhưng thực tế chưa được thực hiện. Hoạt động kinh doanh CyberCab của vị CEO này dựa trên chất lượng của xe tự lái. Tuy nhiên, xe taxi tự động không có hệ thống điều khiển khẩn cấp thông qua bàn đạp và vô lăng, nó thậm chí còn không tính đến việc người lái xe sẽ phải điều khiển trực tiếp trên xe.

Tesla sẽ sớm phát hành phiên bản thứ mười ba của hệ thống điều khiển FSD và phiên bản này được cho là sẽ cung cấp sự mở rộng đáng kể về lộ trình của các biện pháp can thiệp thủ công cần thiết của người lái xe. Tự tìm chỗ đỗ xe sẽ được bổ sung. Khi bạn xuống xe, xe sẽ tự lái vòng quanh bãi đậu xe và tìm chỗ trống để đậu vào. Và cũng sẽ có sự cải thiện đáng kể trong việc lái xe trên đường cao tốc.

Nhưng đây đều là những điều hạn chế hoạt động kinh doanh tiềm năng của ông Musk và sẽ phải tốn thêm chi phí. Mọi thứ sẽ dễ dàng hơn nhiều cho tỷ phú Musk nếu EU khẳng định xe tự lái thực sự hoạt động được, hay đồng ý rằng bất cứ ai cũng được phép nói bất cứ điều gì họ muốn trên các mạng xã hội, bất kể sự thật ra sao