Nhận diện yếu tố khiến CPI tháng 11 tăng 0,45%

Cục Thống kê (Bộ Tài chính) vừa công bố sáng 6/12, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 11/2025 tăng 0,45% so với tháng trước, tăng 3,28% so với tháng 12/2024 và tăng 3,58% so với cùng kỳ năm trước.

CPI tháng 11 tăng khá so với tháng trước, chủ yếu là vì chịu tác động từ sự điều chỉnh giá nhiên liệu trong nước và gián đoạn nguồn cung thực phẩm cục bộ tại các khu vực chịu ảnh hưởng bởi thiên tai.

Tuy vậy, mức tăng của CPI tháng 11/2025 không ảnh hưởng nhiều tới CPI bình quân - chỉ số được lấy làm thước đo tính lạm phát mục tiêu của Việt Nam. Cụ thể, tính bình quân 11 tháng, CPI tăng 3,29%. Với kết quả này, chắc chắn cả năm, CPI sẽ được kiểm soát dưới 4%, đạt mục tiêu Quốc hội quyết nghị và Chính phủ phấn đấu.

Cục Thống kê cho biết, trong cơ cấu 11 nhóm hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng chính, áp lực tăng giá tập trung chủ yếu ở nhóm giao thông và nhóm hàng ăn uống do biến động chi phí đầu vào và yếu tố thời tiết bất lợi. Các nhóm hàng hóa còn lại ghi nhận mức tăng nhẹ do ảnh hưởng của giá vàng thế giới, nhu cầu mua sắm cuối năm và chi phí nhân công, tuy nhiên biên độ tăng được kiểm soát ở mức thấp.

Ở chiều ngược lại, một số nhóm hàng thiết yếu ghi nhận chỉ số giá giảm nhờ nhu cầu tiêu thụ điện nước giảm khi thời tiết chuyển mùa và giá nhiên liệu khí đốt thế giới hạ nhiệt.

Cụ thể, trong mức tăng 0,45% của CPI tháng 11 so với tháng trước, có 9 nhóm hàng hóa và dịch vụ có chỉ số giá tăng; 2 nhóm hàng hóa và dịch vụ có chỉ số giá giảm.

Theo đó, chỉ số nhóm giao thông tăng cao nhất 1,07%, tác động làm tăng CPI chung 0,11 điểm phần trăm. Tiếp theo, là nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống - tăng 0,95%, tác động làm CPI chung tăng 0,34 điểm phần trăm; trong đó, thực phẩm tăng 1,33%, chủ yếu do tác động của bão lũ, tác động làm CPI chung tăng 0,3 điểm phần trăm; ăn uống ngoài gia đình tăng 0,34%; lương thực tăng 0,30%.

Trong khi đó, nhóm hàng hóa và dịch vụ khác tăng 0,3%; nhóm thiết bị và đồ dùng gia đình tăng 0,17%; nhóm may mặc, mũ nón và giày dép tăng 0,12%; nhóm đồ uống và thuốc lá tăng 0,10%; nhóm thuốc và dịch vụ y tế tăng 0,06%; nhóm giáo dục tăng 0,05%; nhóm văn hóa, giải trí và du lịch tăng 0,01%.

Ở chiều ngược lại, có hai nhóm hàng hóa và dịch vụ có chỉ số giá giảm, bao gồm nhóm thông tin và truyền thông (giảm 0,06%) và nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng (giảm 0,10%).

Cục Thống kê cho biết, thị trường vàng trong nước tiếp tục ghi nhận đà tăng trưởng mạnh mẽ, biến động đồng pha với thị trường thế giới dưới tác động cộng hưởng của các yếu tố vĩ mô và bất ổn địa chính trị. Trái ngược với xu hướng của vàng, diễn biến tỷ giá đô la Mỹ ghi nhận sự phân hóa giữa thị trường quốc tế và nội địa, khi thị trường trong nước có dấu hiệu giảm nhiệt nhẹ trong ngắn hạn bất chấp đà tăng của đô la Mỹ trên thế giới.

Cụ thể, chỉ số giá vàng tháng 11 tăng 1,9% so với tháng trước; tăng 64,44% so với cùng kỳ năm trước; tăng 66,74% so với tháng 12/2024; bình quân 11 tháng năm 2025, chỉ số giá vàng tăng 45,77% so với cùng kỳ năm trước.

Chỉ số giá đô la Mỹ tháng 11 giảm 0,11% so với tháng trước; tăng 3,6% so với cùng kỳ năm trước; tăng 3,51% so với tháng 12/2024; bình quân 11 tháng năm 2025, chỉ số giá đô la Mỹ tăng 3,94% so với cùng kỳ năm trước.

Cục Thống kê cho biết, lạm phát cơ bản tháng 11/2025 tăng 0,23% so với tháng trước và tăng 3,28% so với cùng kỳ năm trước. Bình quân 11 tháng năm 2025, lạm phát cơ bản tăng 3,21% so với cùng kỳ năm trước, thấp hơn mức tăng 3,29% của CPI bình quân chung.

Nguyên nhân chủ yếu do giá lương thực, thực phẩm, điện sinh hoạt, giá dịch vụ y tế, dịch vụ giáo dục là yếu tố tác động làm tăng CPI nhưng thuộc nhóm hàng được loại trừ trong danh mục tính lạm phát cơ bản.