Nhiều quyết sách kinh tế đáp ứng kịp thời yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên mới

Ngày 29/5, đợt 1 Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV đã hoàn thành với tinh thần làm việc khẩn trương và trách nhiệm. Với 22 ngày họp, bao gồm 3 ngày làm việc vào thứ Bảy, đợt 1 Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV kết thúc vào ngày 29/5 đã thể hiện sự quyết tâm của các đại biểu quốc hội và trách nhiệm của các cơ quan chuẩn bị trình và cơ quan thẩm định.

Tại đợt 1, Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khoá XV, nhiều quyết sách quan trọng đã được đưa ra thảo luận, xây dựng, trong đó có những nội dung về "Bộ tứ" chiến lược của Đảng gồm: Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế trong tình hình mới; Nghị quyết số 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới và Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân.

Đặc biệt, với 429/434 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành (89,75%), Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân. Theo đó, Nghị quyết gồm 17 điều, với các quy định nhằm thể chế hóa một số nội dung, nhiệm vụ, giải pháp cần thực hiện ngay của Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân. Các đại biểu quốc hội cho rằng, việc Quốc hội thông qua nghị quyết có tác động lớn đến niềm tin, hoạt động sản xuất, kinh doanh của khu vực kinh tế tư nhân.

Đại biểu Quốc hội Trần Hoàng Ngân (Đoàn Thành phố Hồ Chí Minh) nhận định: Kinh tế tư nhân vốn đã là một động lực quan trọng của nền kinh tế quốc gia. Nghị quyết này xác lập mục tiêu đến năm 2030, khu vực này phải trở thành động lực quan trọng nhất của nền kinh tế.

Bên cạnh đó, đợt 1 kỳ họp đã thông qua một việc rất quan trọng đó là Nghị quyết về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp 2013. Đại biểu Nguyễn Thị Sửu, (Đoàn Thành phố Huế) cho hay, dù số lượng điều, khoản, điểm trong dự thảo sửa đổi Hiến pháp là 8/120 điều, nhưng đó đều là những nội dung cốt lõi, mang tính quyết định trong việc triển khai chủ trương về sắp xếp, tinh gọn bộ máy và liên quan trực tiếp đến đội ngũ cán bộ thực thi công vụ. Vì vậy, các đại biểu Quốc hội đều thống nhất cao với việc sửa đổi Hiến pháp lần này. Đại biểu Nguyễn Thị Sửu kỳ vọng, sau sửa đổi Hiến pháp thông qua sẽ nhanh chóng được triển khai và áp dụng vào thực tiễn.

Một điểm quan trọng của đợt 1 này là Quốc hội đã thông qua Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội. Theo quy định hiện hành, người được hưởng chính sách nhà ở xã hội phải có một trong những điều kiện sau: chưa sở hữu nhà ở tại tỉnh, thành phố nơi có dự án; chưa từng mua, thuê mua nhà ở xã hội hoặc hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở dưới bất kỳ hình thức nào; nếu có nhà, diện tích bình quân đầu người phải thấp hơn mức tối thiểu.

Tuy nhiên, quy định này bộc lộ nhiều bất cập và vì vậy, Chính phủ đề xuất việc xác định điều kiện hưởng chính sách nên căn cứ theo địa giới hành chính trước thời điểm sắp xếp tỉnh thành. Người lao động có nhà nhưng làm việc xa nơi ở, chỉ cần chưa từng mua, thuê mua nhà ở xã hội, chưa được hỗ trợ nhà ở là đủ điều kiện. Nếu người lao động đã có nhà thì khoảng cách từ nhà đến nơi làm việc phải tối thiểu 30 km.

Tại phiên thảo luận sáng 21/5, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh: Nhà ở xã hội là vấn đề được dư luận xã hội, nhân dân đặc biệt quan tâm. Việc ban hành nghị quyết của Quốc hội nhằm tháo gỡ vướng mắc, đơn giản hóa thủ tục để thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư vào lĩnh vực xây dựng nhà ở xã hội.

Tại nghị trường, các đại biểu cũng đã thảo luận, đưa ra góp ý; trong đó, có những vấn đề về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước, các chính sách giảm thuế giá trị gia tăng, kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp, chính sách khoa học, công nghệ đang được dư luận rất quan tâm. Đó là các dự thảo Luật Công nghiệp công nghệ số, Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, Luật Các tổ chức tín dụng, Luật Ngân sách nhà nước (sửa đổi)... nhằm nhanh chóng thể chế hóa các chủ trương mới của Đảng, Nhà nước. Các luật này khi được thông qua chắc chắn sẽ tháo gỡ được những khó khăn ở một số lĩnh vực liên quan.

Đối với Dự thảo Luật Ngân sách nhà nước (sửa đổi), ý kiến nhiều đại biểu cho rằng, Luật sửa đổi cơ bản đã cụ thể hóa được những chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước trong phân cấp, phân quyền và phân bổ nguồn lực cho cả nước và các địa phương trong tình hình mới.

Đại biểu Nguyễn Thị Ngọc Xuân (đoàn Bình Dương) cho rằng, Ban soạn thảo đã xác lập được cơ chế phân cấp nguồn, nhiệm vụ chi, đảm bảo vai trò chủ đạo của ngân sách trung ương; tăng tính chủ động của chính quyền địa phương, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong quy trình ngân sách, nhất là bổ sung nguyên tắc ưu tiên bố trí ngân sách Nhà nước cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đồng thời, phân cấp, phân quyền mạnh cho Hội đồng nhân dân cấp tỉnh chủ động trong phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi giữa ngân sách cấp tỉnh, ngân sách cấp xã cho phù hợp với tình hình thực tế của địa phương.

Đại biểu Trịnh Thị Tú Anh (Đoàn Lâm Đồng) cho biết, với những tư duy đổi mới trong thực thi pháp luật này, chúng ta sẽ xây dựng được hệ thống pháp luật hiện đại, tiệm cận với chuẩn mực và thông lệ quốc tế; pháp luật sẽ là hành lang pháp lý của xã hội, từ đó nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật, đảm bảo tôn trọng quyền con người, quyền công dân và phục vụ tốt nhất công tác xây dựng, đổi mới đất nước trong kỷ nguyên mới.

Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV được tiến hành theo 2 đợt, cụ thể: Đợt 1 từ ngày 5/5 đến ngày 29/5/2025; Đợt 2 bắt đầu từ ngày 11/6 đến ngày 30/6/2025. Từ ngày 30/5 đến hết ngày 10/6, Quốc hội nghỉ để các cơ quan của Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan hữu quan tiếp thu, chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo luật, dự thảo nghị quyết...