Nhiều yếu tố tạo áp lực lên chi phí sản xuất và giá hàng hóa trong nước

 

Theo báo cáo Tổng quan chỉ số giá sản xuất, chỉ số giá nguyên nhiên vật liệu tiêu dùng cho sản xuất mới nhất của Cục Thống kê, thị trường hàng hóa thế giới tiếp tục biến động dưới tác động của căng thẳng địa chính trị, gián đoạn nguồn cung năng lượng và những bất ổn trên các tuyến vận tải quốc tế.

Xung đột tại khu vực Trung Đông làm gia tăng rủi ro đối với nguồn cung dầu khí, đồng thời đẩy chi phí vận tải, bảo hiểm và logistics quốc tế lên cao tại nhiều thời điểm. Qua đó, giá năng lượng, một số nguyên vật liệu và chi phí nhập khẩu tăng, tạo áp lực lên chi phí sản xuất và giá hàng hóa trong nước.

Không những thế, giá một số nguyên vật liệu công nghiệp và kim loại tăng trong bối cảnh nhu cầu phục vụ sản xuất, công nghệ và chuyển đổi năng lượng duy trì ở mức cao, trong khi nguồn cung một số mặt hàng còn hạn chế. Giá phân bón và một số đầu vào sản xuất nông nghiệp cũng chịu tác động từ chi phí năng lượng và vận chuyển.

Ở chiều ngược lại, giá một số nông sản, lương thực giảm khi nguồn cung được cải thiện, qua đó, tạo tác động đan xen đến giá nguyên liệu đầu vào và giá hàng hóa xuất, nhập khẩu.

Trong nước, nguồn cung hàng hóa cơ bản được bảo đảm, thị trường nhìn chung ổn định. Tuy nhiên, biến động của giá năng lượng thế giới, chi phí logistics và giá nguyên liệu nhập khẩu tiếp tục tác động đến chi phí đầu vào của nhiều ngành sản xuất, kinh doanh. Cùng với sự phục hồi của nhu cầu sản xuất và tiêu dùng, các yếu tố này làm gia tăng chi phí vận tải, vật liệu xây dựng, phân bón, bao bì, nhựa, hóa chất và một số dịch vụ, qua đó tác động đến chỉ số giá sản xuất và chỉ số giá nguyên nhiên vật liệu dùng cho sản xuất trong 9 tháng năm 2026.

Cụ thể, chỉ số giá nguyên nhiên vật liệu dùng cho sản xuất quý III/2026 giảm 0,13% so với quý trước và tăng 4,57% so với cùng kỳ năm trước.

Chỉ số giá nguyên nhiên vật liệu dùng cho sản xuất 9 tháng năm 2026 tăng 5,12% so với cùng kỳ năm trước.

Cũng trong quý III/2026, chỉ số giá xuất khẩu hàng hóa tăng 4,4% so với quý trước và tăng 5,87% so với cùng kỳ năm trước; chỉ số giá nhập khẩu hàng hóa tăng 1,53% và tăng 5,92%; tỷ giá thương mại hàng hóa tăng 2,83% và giảm 0,04%.

Tính chung 9 tháng năm 2026, chỉ số giá xuất khẩu hàng hóa tăng 2,38% so với cùng kỳ năm trước; chỉ số giá nhập khẩu hàng hóa tăng 2,56%; tỷ giá thương mại hàng hóa giảm 0,17%.

 

Lãnh đạo Cục Thống kê cho biết, trước những diễn biến phức tạp của kinh tế và thị trường thế giới, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chủ động, quyết liệt chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn và hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Công tác quản lý, điều hành giá được thực hiện chủ động, linh hoạt, bám sát diễn biến cung - cầu và giá cả thị trường trong nước, quốc tế; tập trung vào các mặt hàng thiết yếu, hàng hóa thuộc diện bình ổn giá và các yếu tố có ảnh hưởng lớn đến chi phí sản xuất, lưu thông.

Cụ thể, đối với xăng dầu và năng lượng, các giải pháp điều hành giá, bảo đảm nguồn cung, sử dụng công cụ thuế, phí và các biện pháp hỗ trợ phù hợp đã góp phần hạn chế tác động bất lợi của biến động giá thế giới đến mặt bằng giá trong nước. Bên cạnh đó, các biện pháp bảo đảm nguồn cung hàng hóa, cân đối cung - cầu, tăng cường kiểm tra, kiểm soát thị trường, chống đầu cơ, găm hàng tiếp tục được triển khai, góp phần hạn chế biến động giá bất thường. Chính sách tiền tệ, tín dụng, tỷ giá và tài khóa được điều hành linh hoạt, hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và góp phần kiểm soát chi phí đầu vào.

Tuy nhiên, lãnh đạo Cục Thống kê cho rằng, cùng với mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, việc đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công và triển khai các chính sách hỗ trợ tăng trưởng đã làm gia tăng nhu cầu đối với một số nhóm vật liệu xây dựng, máy móc, thiết bị và dịch vụ. Nhìn chung, các giải pháp điều hành trong 9 tháng năm 2026 đã góp phần ổn định thị trường và mặt bằng giá, đồng thời tạo điều kiện duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế những tháng cuối năm...