Oktoberfest – 215 năm sức hút từ bia và văn hóa Đức

Trong không khí rộn ràng của mùa Thu nước Đức, cuối tuần qua, Lễ hội Oktoberfest lần thứ 190 – sự kiện bia lớn nhất thế giới – đã chính thức khai mạc tại thành phố Munich, thu hút hàng triệu du khách từ khắp nơi đổ về mỗi năm.

Theo truyền thống, bia chỉ được phục vụ sau khi Thị trưởng thành phố Munich – ông Dieter Reiter – chính thức khui thùng bia đầu tiên vào đúng 12h trưa. Năm nay, ông Reiter thực hiện nghi thức với hai nhát gõ chuẩn xác, chính thức khai màn lễ hội dân gian kéo dài 16 ngày, bắt đầu từ ngày 20/9.

Oktoberfest không chỉ là lễ hội của bia, mà còn là biểu tượng của niềm tự hào địa phương. Chỉ có 6 nhà máy bia truyền thống tại Munich – trong đó có Paulaner, Augustiner và Spaten – được phép phục vụ tại sự kiện. "Đó chính là linh hồn của lễ hội," ông Reiter chia sẻ một cách tự hào. “Người Munich yêu bia của họ và chúng tôi sản xuất loại bia ngon nhất trên thế giới”.

Bia Đức từ lâu đã trở thành biểu tượng văn hóa, được sản xuất tuân thủ nghiêm ngặt theo luật về độ tinh khiết có từ cách đây hơn 500 năm – chỉ cho phép sử dụng nước, mạch nha, hoa bia và men. Trong thời kỳ bùng nổ kinh tế hậu chiến, mức tiêu thụ bia bình quân đầu người tại Đức tăng mạnh từ 35,6 lít vào năm 1950 lên 141 lít vào năm 1970, góp phần đưa Oktoberfest trở thành sự kiện quốc tế quy mô lớn.

Tuy nhiên, trong bối cảnh ngành bia Đức đang đối mặt với những thách thức từ xu hướng tiêu dùng thay đổi, đồ uống không cồn lên ngôi và thị trường ngày càng phân hóa, doanh số đang sụt giảm. Số liệu thống kê liên bang cho thấy, trong 6 tháng đầu năm 2025, lượng bia tiêu thụ chỉ đạt 3,9 tỷ lít – giảm 6,3% so với cùng kỳ năm trước, đồng thời là mức thấp nhất kể từ khi bắt đầu thống kê vào năm 1993. Mức tiêu thụ bình quân đầu người cũng giảm đều đặn, từ 125 lít năm 2000 xuống còn khoảng 88 lít trong năm 2024.

Dù vậy, không khí ngày khai hội lại cho thấy một bức tranh tươi sáng. Dưới nắng Thu hiếm hoi và nền nhiệt 29 độ C, hàng dài người xếp hàng chờ thưởng thức những ly bia đầu tiên – loại bia Oktoberfest truyền thống có nồng độ cồn mạnh hơn so với thông thường, ở mức khoảng 6%. Bếp trưởng lễ hội, ông Christian Scharpf, bày tỏ lạc quan: “Oktoberfest đã có lịch sử 215 năm. Đây luôn là điểm đến đầy sức hút. Trong cuộc sống hàng ngày, đồ uống không cồn có thể lên ngôi, nhưng tại đây, người ta tìm đến để thưởng thức một ly bia ‘thật sự’”.

Không chỉ là sự kiện văn hóa – xã hội, Oktoberfest còn mang lại nguồn thu kinh tế đáng kể. Theo ông Scharpf, lễ hội đóng góp khoảng 1,5 tỷ euro (tương đương 1,76 tỷ USD) cho nền kinh tế thành phố Munich, trong đó khoảng 40% chi tiêu diễn ra ngay tại lễ hội, phần còn lại được phân bổ tới các khách sạn, nhà hàng, cửa hàng và các dịch vụ hỗ trợ. Tuy nhiên, đối với nhiều người, giá trị lớn nhất của lễ hội không nằm ở các con số mà ở tinh thần đoàn kết, sự phấn khởi và niềm vui lan tỏa khắp nơi.