Phát hiện gần 1.800 vụ vi phạm về bảo vệ động vật hoang dã và nguồn lợi thủy sản

Chiều 16/3, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Bộ Công an tổ chức hội nghị Tổng kết và triển khai một số nội dung phối hợp giữa hai bộ. Đồng chủ trì hội nghị gồm có: ông Trần Đức Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường; ông Trịnh Việt Hùng, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Thường trực Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an.

Theo Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng, thực hiện Kế hoạch số 628/KH-BCA-BNN&MT của Bộ Công an và Bộ Nông nghiệp và Môi trường về phối hợp tổ chức tuyên truyền, đấu tranh, xử lý góp phần ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến bảo vệ các loài động vật hoang dã, bảo vệ nguồn lợi thủy sản tại Việt Nam, công tác phối hợp giữa các lực lượng chức năng từ Trung ương đến địa phương đã đạt nhiều kết quả tích cực.

Các lực lượng chức năng đã chủ động triển khai nhiều biện pháp nghiệp vụ, xác định các điểm nóng, đối tượng trọng điểm và các tuyến, địa bàn có nguy cơ cao để tập trung kiểm tra, xử lý. Nhờ những nỗ lực đó, từ ngày 17/10 đến ngày 31/12/2025, các lực lượng chức năng đã phát hiện và xử lý 1.784 vụ vi phạm pháp luật liên quan đến bảo vệ động vật hoang dã và nguồn lợi thủy sản. Nhiều địa phương đã triển khai tốt và đạt được kết quả tích cực, góp phần răn đe, phòng ngừa vi phạm và bảo vệ đa dạng sinh học.

Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền được triển khai sâu rộng với nhiều hình thức đa dạng, thu hút sự tham gia của đông đảo người dân và cộng đồng. Thông điệp “không săn bắt – không tiêu thụ – bảo vệ động vật hoang dã, chim di cư và nguồn lợi thủy sản” đã được lan tỏa mạnh mẽ trong xã hội.

Bộ trưởng Trần Đức Thắng cho rằng, thời gian tới, hai bên cần tiếp tục tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt từ Trung ương đến cơ sở nhằm nâng cao nhận thức của các cấp, ngành và người dân trong công tác bảo vệ động vật hoang dã, chim di cư và nguồn lợi thủy sản. Đồng thời, thường xuyên rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật để phù hợp với thực tiễn quản lý.

Các lực lượng công an, kiểm lâm, kiểm ngư và cơ quan liên quan duy trì phối hợp chặt chẽ, đẩy mạnh tuyên truyền thay đổi hành vi tiêu dùng liên quan đến động vật hoang dã; tăng cường kiểm tra, tuần tra tại các khu vực trọng điểm, tuyến vận chuyển, chợ và cơ sở kinh doanh, kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, đặc biệt là buôn bán động vật hoang dã trên môi trường mạng.

Đối với bảo vệ môi trường, Bộ trưởng Trần Đức Thắng cho rằng, thực tiễn cho thấy tình hình vi phạm pháp luật bảo vệ môi trường còn diễn biến phức tạp, với nhiều phương thức, hành vi ngày càng tinh vi, như xả thải trái phép, chôn lấp chất thải không đúng quy định, sử dụng công nghệ can thiệp để làm sai lệch, gian lận dữ liệu của hệ thống quan trắc tự động giám sát phát thải của các cơ sở.

Thời gian tới, hai bên tiếp tục nâng cao hiệu quả, tăng cường phối hợp liên ngành trong điều tra, kiểm tra, giám sát việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường. Đồng thời, chủ động nắm bắt tình hình, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm để răn đe và xử lý hình sự đối với các hành vi gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng theo quy định của pháp luật, Bộ trưởng Trần Đức Thắng nhấn mạnh.

Ông Trần Quang Bảo, Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, thực hiện Kế hoạch số 628/KH-BCA-BNN&MT, hàng trăm nghìn lượt người dân đã được tiếp cận thông tin, hàng nghìn tổ chức, cá nhân ký cam kết không săn bắt, buôn bán động vật hoang dã và không sử dụng ngư cụ cấm.

Các đơn vị thuộc hai bộ thường xuyên theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc triển khai tại các địa phương, kịp thời tổng hợp, báo cáo tiến độ và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Thông qua công tác giám sát và đánh giá, sự phối hợp giữa các lực lượng chức năng ngày càng chặt chẽ, góp phần nâng cao hiệu quả phòng ngừa, phát hiện và xử lý vi phạm.

Bên cạnh đó, các lực lượng chức năng đã tăng cường thu thập thông tin, xác định các điểm nóng vi phạm; nhất là việc chủ động triển khai các biện pháp nghiệp vụ nhằm rà soát, thu thập thông tin và xác định các khu vực, đối tượng có nguy cơ vi phạm, làm cơ sở cho hoạt động tuần tra, kiểm tra và xử lý. Trong số đó, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường đã thu thập thông tin về 912 tổ chức, cá nhân liên quan đến hoạt động bảo tồn, nuôi nhốt động vật hoang dã có dấu hiệu vi phạm; đồng thời rà soát 23 hội, nhóm trên không gian mạng có dấu hiệu rao bán động vật hoang dã và thủy sản nguy cấp, quý hiếm.

Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm xác định 31 điểm nóng và 211 đối tượng, cơ sở có dấu hiệu vi phạm liên quan đến săn bắt, buôn bán, vận chuyển và nuôi nhốt động vật hoang dã trái pháp luật. Cục Thủy sản và Kiểm ngư xác định 10 địa phương có nguy cơ cao sử dụng ngư cụ cấm và 8 địa phương có nguy cơ sử dụng xung điện, chất nổ trong khai thác thủy sản, làm cơ sở để tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm.

Cùng với kiểm tra, xử lý vi phạm, các lực lượng chức năng cũng đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng với nhiều hình thức đa dạng, phong phú.

Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an đánh giá, kết quả đạt được thời gian qua mới chỉ là bước đầu. Công tác bảo vệ đa dạng sinh học, động vật hoang dã và nguồn lợi thủy sản vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức cần tiếp tục tập trung giải quyết.

Trong thời gian tới, các bộ, ngành và địa phương cần tiếp tục triển khai kế hoạch một cách quyết liệt, thực chất, không coi đây là phong trào mà phải gắn với kỷ cương, kỷ luật trong thực thi pháp luật. Lực lượng chức năng cần tăng cường phát hiện, điều tra và xử lý nghiêm các hành vi săn bắt, buôn bán, nuôi nhốt và vận chuyển trái phép động vật hoang dã cũng như các vi phạm về nguồn lợi thủy sản.

Cùng với đó là triển khai hiệu quả các kế hoạch phối hợp liên ngành, tăng cường rà soát các tuyến, địa bàn, đối tượng có nguy cơ vi phạm; kiểm tra, quản lý chặt các cơ sở kinh doanh có liên quan đến tiêu thụ động vật hoang dã.

Đặc biệt, các bên cần phối hợp với Giáo hội Phật giáo Việt Nam, chính quyền và lực lượng công an cơ sở để tuyên truyền, hướng dẫn việc phóng sinh đúng quy định; kiên quyết xử lý các hành vi lợi dụng hoạt động này để buôn bán động vật hoang dã trái phép, trục lợi.

Thứ trưởng Nguyễn Văn Long cũng cho rằng cần nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu, phát huy vai trò của chính quyền và lực lượng công an cơ sở trong quản lý địa bàn, kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm, góp phần bảo vệ đa dạng sinh học và hệ sinh thái tự nhiên.

Trong khuôn khổ hội nghị, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (C05 - Bộ Công an) và Cục Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) đã ký kết Kế hoạch phối hợp về công tác kiểm tra, xử lý tội phạm, vi phạm pháp luật bảo vệ môi trường; Cục C05 (Bộ Công an) - Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) - Giáo hội Phật giáo Việt Nam ký kết Kế hoạch phối hợp về công tác tuyên truyền, hướng dẫn tăng ni, phật tử thực hành phóng sinh đúng cách và bảo vệ đa dạng sinh học giai đoạn 2026-2028.