Phát triển kinh tế tư nhân - Bài 1: Chính quyền hành động nhanh - quyết liệt

Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân mở ra một giai đoạn mới trong tư duy và hành động phát triển kinh tế, khi khu vực tư nhân lần đầu tiên được xác định là “động lực quan trọng nhất” của nền kinh tế.

Từ định hướng chiến lược đến chương trình hành động cụ thể tại TP. Hồ Chí Minh, hành trình đưa nghị quyết vào cuộc sống đang đặt ra yêu cầu cải cách đồng bộ, thu hẹp khoảng cách giữa chính sách và thực tiễn, để kinh tế tư nhân thực sự bứt phá và đóng vai trò dẫn dắt tăng trưởng.

Bài 1: Chính quyền hành động nhanh - quyết liệt

Với hơn một nửa số doanh nghiệp hiện có của cả nước đang tập trung trên địa bàn, TP. Hồ Chí Minh giữ vai trò đặc biệt trong hiện thực hóa các mục tiêu phát triển kinh tế tư nhân theo Nghị quyết 68-NQ/TW. Chỉ một thời gian ngắn sau khi nghị quyết được ban hành và mô hình chính quyền hai cấp đi vào hoạt động ổn định, TP. Hồ Chí Minh đã bắt tay triển khai các hành động cụ thể đưa nghị quyết vào cuộc sống. 

Trong số 2 triệu doanh nghiệp tư nhân mà Nghị quyết 68-NQ/TW đề ra vào năm 2030, TP. Hồ Chí Minh đặt mục tiêu có 750.000 doanh nghiệp tư nhân hoạt động, đóng góp 55–58% GRDP và 50–55% tổng thu ngân sách, duy trì tốc độ tăng trưởng bình quân 10–12%/năm. Đến năm 2045, số doanh nghiệp tư nhân của thành phố dự kiến đạt từ 1.050.000 đến 1.250.000.

Đây là chỉ tiêu được TP. Hồ Chí Minh đề ra trong Quyết định số 2205/QĐ-UBND triển khai chương trình hành động của Thành ủy TP. Hồ Chí Minh về thực hiện Nghị quyết 68-NQ/TW ban hành tháng 10/2025. Văn bản này xác định rõ yêu cầu xây dựng môi trường kinh doanh bình đẳng, bảo đảm quyền tự do kinh doanh và quyền sở hữu tài sản hợp pháp của doanh nghiệp; coi phát triển kinh tế tư nhân là nhiệm vụ chiến lược, lâu dài.

Theo đó, Thành phố yêu cầu các sở, ngành và địa phương khẩn trương xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế tư nhân theo tinh thần Nghị quyết số 68-NQ/TW. Mục tiêu là tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp an tâm đầu tư, mở rộng sản xuất, nhất là trong bối cảnh TP. Hồ Chí Minh định hướng trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và đầu mối kết nối của khu vực phía Nam.

Một trong những trọng tâm là cải cách hành chính thực chất. Thành phố đặt mục tiêu cắt giảm ít nhất 30% thời gian xử lý thủ tục và 30% chi phí tuân thủ pháp luật; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn trong quản lý nhà nước. Các lĩnh vực gia nhập – rút lui khỏi thị trường, đất đai, đầu tư, xây dựng, thuế, hải quan, bảo hiểm, sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn và quy chuẩn được yêu cầu rà soát, minh bạch hóa quy trình.

Ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh nhiều lần nhấn mạnh, TP. Hồ Chí Minh có lợi thế để thu hút doanh nghiệp trong và ngoài nước đến đầu tư, kinh doanh nhưng nếu thủ tục hành chính rườm rà, doanh nghiệp sẽ sớm rời đi. Do đó, trong hầu hết các hội nghị đối thoại với cộng đồng doanh nghiệp, lãnh đạo Thành phố đều cam kết sẽ thúc đẩy chuyển đổi từ nền hành chính quản lý sang phục vụ; đồng thời yêu cầu lãnh đạo từ cấp sở, ngành đến công chức tại cơ sở phải thay đổi tư duy trong giải quyết thủ tục, xem doanh nghiệp, người dân là trung tâm để phục vụ.

Song song đó, TP. Hồ Chí Minh cũng tiếp tục kiến nghị Trung ương hoàn thiện khung chính sách về tài chính, thuế, kế toán và quản lý tài chính, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh chuyển đổi, mở rộng quy mô hoạt động. Việc thúc đẩy thay đổi nhận thức và tư duy kinh doanh cũng được đặt ra như một yêu cầu căn cơ, hướng đến hình thành cộng đồng doanh nghiệp hiện đại, có khả năng hội nhập sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Ông Nguyễn Ngọc Hòa, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh (HUBA) cho rằng, điểm cốt lõi của Nghị quyết 68-NQ/TW nằm ở việc cụ thể hóa tinh thần “quan trọng nhất” bằng cơ chế phân bổ nguồn lực và giao nhiệm vụ phù hợp. Chỉ khi khu vực tư nhân thực sự được tiếp cận bình đẳng về đất đai, tín dụng, cơ hội đầu tư và thông tin thị trường thì vai trò động lực mới được phát huy đầy đủ.

Thời gian qua, lãnh đạo lãnh đạo thành phố và các sở, ngành đã tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn lớn nhất của khu vực tư nhân: đất đai, vốn và nhân lực chất lượng cao. Nhiều dự án chậm triển khai do vướng mắc pháp lý đã được rà soát, tổng hợp và kiến nghị cấp có thẩm quyền xử lý. Các mô hình hợp tác công – tư được thúc đẩy mạnh mẽ hơn, mở ra cơ hội để doanh nghiệp tham gia các dự án hạ tầng, năng lượng, công nghệ thông tin, đường sắt đô thị và công nghiệp mũi nhọn.

Cùng với đó, cơ chế hỗ trợ lãi suất đối với các dự án đầu tư thuộc lĩnh vực ưu tiên phát triển kinh tế – xã hội tiếp tục được duy trì. Các chính sách miễn thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với hoạt động khởi nghiệp đổi mới sáng tạo có phát sinh thu nhập được triển khai, tạo động lực cho hệ sinh thái khởi nghiệp.

Theo ông Nguyễn Ngọc Hòa, song song với Nghị quyết 68-NQ/TW, TP. Hồ Chí Minh cũng đẩy mạnh việc thực hiện Nghị quyết 98/2023/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP. Hồ Chí Minh. Theo đó, thành phố triển khai chính sách vay kích cầu phục vụ chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc. Doanh nghiệp đầu tư vào logistics, hệ thống kho lạnh, kho đông có thể được hỗ trợ lãi suất 50%, qua đó giảm chi phí, nâng cao năng lực quản trị chuỗi cung ứng và tăng sức cạnh tranh.

Ông Nguyễn Đặng Hiến, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Tân Quang Minh (Bidrico), đánh giá các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp từ Trung ương đến địa phương trong thời gian qua cho thấy định hướng tái cấu trúc mô hình tăng trưởng theo chiều sâu. Khi chuyển đổi số và phát triển bền vững được đặt làm trục chính, khu vực kinh tế tư nhân có cơ hội nâng cao giá trị gia tăng thay vì chỉ phát triển quy mô theo chiều rộng.

Trước khi có Nghị quyết 68-NQ/TW, TP. Hồ Chí Minh cũng đã chủ động triển khai các giải pháp cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh; xây dựng kế hoạch cải thiện Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI), rà soát và tháo gỡ khó khăn pháp lý cho dự án đầu tư. Những bước đi này tạo tiền đề quan trọng để Nghị quyết 68-NQ/TW khi được ban hành, nhanh chóng đi vào cuộc sống.

Các doanh nghiệp cho rằng, từ nghị quyết đến hành động là chặng đường đòi hỏi quyết tâm chính trị cao, sự phối hợp đồng bộ và cơ chế thực thi hiệu quả. Với vai trò đầu tàu kinh tế, TP. Hồ Chí Minh đang cho thấy nỗ lực cụ thể hóa tinh thần cải cách, nhằm tạo môi trường thuận lợi nhất cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển nhanh, bền vững và thực sự trở thành động lực chủ đạo của tăng trưởng.

Bài cuối: Rút ngắn khoảng cách chính sách và thực tế