Phòng ngừa nguy cơ gian lận thi Trung học phổ thông bằng thiết bị công nghệ cao và AI

Để bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026, lực lượng Công an đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm an toàn tuyệt đối đối với đề thi, dữ liệu phục vụ kỳ thi và các tài liệu thuộc danh mục bí mật nhà nước; đồng thời chủ động phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời các hành vi gian lận thi cử bằng thiết bị công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo (AI),...

* Bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn kỳ thi

Năm 2026, Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông có sự tham gia của hơn 1,2 triệu thí sinh (cao nhất từ trước đến nay), diễn ra tại hơn 2.500 điểm thi trên toàn quốc, với sự tham gia của hàng trăm nghìn giáo viên. Kết quả thi không những để đánh giá chất lượng dạy và học mà còn để học sinh sử dụng xét tuyển vào các trường đại học, cao đẳng. Do vậy, kỳ thi luôn nhận được sự quan tâm đặc biệt của toàn xã hội, nhất là hàng triệu bậc phụ huynh. Bên cạnh đó, kỳ thi cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ về an ninh trật tự, an toàn giao thông, tiêu cực, gian lận, thậm chí là vi phạm pháp luật.

Đại tá Trần Hồng Quang, Phó Cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ, Bộ Công an cho biết, quán triệt, thực hiện nghiêm túc Chỉ thị số 20/CT-TTg, ngày 18/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ, Bộ đã ban hành Kế hoạch số 402/KH-BC-A03, ngày 22/5/2026 chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương xây dựng kế hoạch, phối hợp chặt chẽ với ngành Giáo dục bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn kỳ thi. Trong đó, tập trung vào các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm: nắm chắc diễn biến tình hình, phòng ngừa, phát hiện, xử lý từ sớm, từ xa các nguy cơ gây mất an ninh, an toàn cho kỳ thi và vi phạm pháp luật liên quan như: đường dây thi thuê, thi hộ, thi kèm, mua bán, sử dụng thiết bị công nghệ cao và công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) để gian lận thi cử; hành vi vi phạm quy trình, quy định tại các khâu ra đề thi, in sao đề thi, vận chuyển, bảo quản đề thi, bài thi, coi thi và chấm thi; tung tin thất thiệt, sai sự thật gây hoang mang dư luận, lợi dụng kỳ thi để tiến hành hoạt động xâm phạm an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội; bảo đảm tuyệt đối an ninh trật tự, an toàn giao thông, phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ tại tất cả các địa điểm diễn ra hoạt động của kỳ thi.

Lực lượng Công an tham mưu, phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Sở Giáo dục và Đào tạo và chính quyền các cấp chuẩn bị tốt các điều kiện bảo đảm an ninh, an toàn cho kỳ thi; rà soát, bổ sung, hoàn thiện các quy chế, quy định liên quan, kịp thời khắc phục những sơ hở, thiếu sót (nếu có); xử lý tốt khi có tình huống phức tạp phát sinh. Đồng thời, tổ chức tuyên truyền, tập huấn cho những người tham gia tổ chức kỳ thi, thí sinh, phụ huynh và toàn thể xã hội nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành quy định của pháp luật về bảo vệ bí mật nhà nước với đề thi; cách thức phòng ngừa, phát hiện, xử lý đối với tình trạng sử dụng thiết bị công nghệ cao và công nghệ AI để gian lận.

* Hành vi gây lộ, mất đề thi có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự

Theo Đại tá Trần Hồng Quang, Bộ Công an đã chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương tăng cường lực lượng, phương tiện chuyên dụng để bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn cho quá trình ra đề thi, in sao, vận chuyển, bảo quản đề thi, bài thi; bố trí lực lượng tuần tra, kiểm soát 24 giờ/ngày tại địa điểm ra đề thi, in sao đề thi để bảo đảm cách ly tuyệt đối thông tin...

“Đề thi tốt nghiệp trung học phổ thông là tài liệu bí mật nhà nước thuộc độ Tối mật, mọi hành vi gây lộ, mất đề thi trước khi kết thúc thời gian làm bài thi của thí sinh đều có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội cố ý hoặc vô ý làm lộ bí mật nhà nước” - Đại tá Trần Hồng Quang nhấn mạnh.

Bộ Công an khuyến cáo thí sinh hoặc quần chúng nhân dân tuyệt đối không đăng tải thông tin sai sự thật về việc lộ đề thi để thu hút sự chú ý. Đây là hành vi không chỉ gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, an toàn của kỳ thi, ảnh hưởng đến tâm lý của thí sinh, phụ huynh, mà còn là hành vi vi phạm pháp luật về việc đăng tải, truyền đưa thông tin trên internet và mạng xã hội.

Phòng ngừa nguy cơ gian lận bằng thiết bị công nghệ cao và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cũng là nội dung trọng tâm trong công tác bảo đảm an ninh, an toàn Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026.

Đại tá Trần Hồng Quang cho biết, Bộ Công an đã chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương tăng cường rà soát, phát hiện, xử lý nghiêm các đối tượng mua bán thiết bị công nghệ cao để gian lận; tổ chức tuyên truyền, phổ biến cho giáo viên cách thức phát hiện thiết bị tai nghe, camera siêu nhỏ được ngụy trang một cách tinh vi dạng cúc áo, kính mắt, bút,...; tuyên truyền thông qua các poster, video clip, ký cam kết... để 100% thí sinh nhận thức được đề thi là bí mật nhà nước độ Tối mật.

Bên cạnh đó, Bộ Công an cũng khuyến cáo hội đồng thi các tỉnh/thành phố thí điểm sử dụng thiết bị kỹ thuật để phát hiện thí sinh sử dụng công nghệ cao tại các điểm thi có nhiều nguy cơ. Đây là giải pháp quan trọng, cần thiết trên tinh thần “lấy công nghệ để phát hiện, phòng ngừa gian lận bằng công nghệ”; góp phần hỗ trợ giáo viên coi thi, bảo đảm môi trường thi công bằng, nghiêm túc cho thí sinh; tránh việc các em vô tình mang điện thoại vào phòng thi và răn đe với các trường hợp cố tình vi phạm dẫn đến hậu quả pháp lý, ảnh hưởng đến tương lai.

* Khuyến nghị với học sinh và phụ huynh

Bộ Công an cũng đưa ra các khuyến nghị đối với thí sinh, phụ huynh nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, thực hiện nghiêm quy chế thi, đồng thời chủ động phòng ngừa các hành vi vi phạm và những thủ đoạn lừa đảo lợi dụng kỳ thi để trục lợi.

Đối với thí sinh, Bộ Công an khuyến nghị cần nắm vững và thực hiện nghiêm quy chế thi; chủ động đọc và hiểu rõ các quy định được phép và không được phép trong phòng thi. Tuyệt đối không mang các vật dụng cấm vào khu vực thi, đặc biệt là điện thoại di động, đồng hồ thông minh và các thiết bị thu phát thông tin, ngay cả khi đã tắt nguồn.

Nói không với mọi hình thức gian lận: Tuyệt đối không sử dụng tài liệu trái phép hay điện thoại di động và các thiết bị công nghệ cao. Việc vi phạm không chỉ dẫn đến bị đình chỉ thi, hủy bỏ toàn bộ kết quả mà còn để lại “lịch sử” trong hồ sơ học tập và có thể bị xử lý hình sự nếu mức độ vi phạm nghiêm trọng.

Cảnh giác trước tin giả và “đề thi rò rỉ”: Không tin tưởng, không mua bán và không lan truyền các thông tin về việc “lộ đề thi” trên mạng xã hội vì có thể bị lừa đảo chiếm đoạt tài sản hoặc gây hoang mang tâm lý cho các thí sinh khác trước giờ thi.

Đối với phụ huynh, Bộ Công an khuyến nghị: tuyệt đối không tiếp tay cho sai phạm; không tìm kiếm, mua bán hay thuê mượn các thiết bị công nghệ cao để con em gian lận vì hành vi này có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội cố ý làm lộ bí mật nhà nước. Tỉnh táo trước các thủ đoạn lừa đảo trục lợi; cảnh giác cao độ với những lời hứa hẹn “chạy điểm”, “bao đỗ đại học” hay bán “đề thi gốc” trên mạng và tuyệt đối không chuyển tiền cho các đối tượng này.

Nếu phát hiện các hội nhóm trên mạng xã hội có dấu hiệu mua bán thiết bị gian lận, lừa đảo thi cử hoặc tổ chức thi hộ, phụ huynh cần nhanh chóng báo cáo cho cơ quan Công an hoặc đường dây nóng của ban chỉ đạo thi để kịp thời ngăn chặn.