Quản lý thị trường tạo bước chuyển mình mới

Sau 3 năm chuyển đổi mô hình hoạt động theo ngành dọc, toàn lực lượng quản lý thị trường không ngừng lớn mạnh, chuyên nghiệp và ngày càng khẳng định vai trò chủ công trong việc kiểm tra, kiểm soát thị trường, chống buôn lậu và gian lận thương mại, thúc đẩy sản xuất kinh doanh, lưu thông hàng hóa ... từng bước nhận được đánh giá tích cực từ phía người dân, doanh nghiệp.

Ông Trần Hữu Linh-Tổng cục trưởng Tổng cục Quản lý thị trường (Bộ Công Thương). Ảnh: Uyên Hương/BNEWS/TTXVN

Ông Trần Hữu Linh-Tổng cục trưởng Tổng cục Quản lý thị trường nhận định, sau 3 năm chuyển đổi mô hình sang ngành dọc, toàn lực lượng đã tạo được bước chuyển mình tích cực trong chỉ đạo, điều hành, quản lý; xây dựng lực lượng quản lý thị trường ngày càng chuyên nghiệp, chính quy, hiện đại.

Tính đến hết tháng 9/2021, trong 63 Cục địa phương, Bộ đã bổ nhiệm chính thức 32 Cục trưởng, giao 24 Quyền Cục trưởng. Còn 7 Cục giao phụ trách: Thái Nguyên, Nam Định, An Giang, Phú Thọ, Cần Thơ, Bình Dương, Đồng Nai. Mặc dù kiện toàn tổ chức cán bộ tiến hành rất khó khăn, nhưng đã tạo sự ủng hộ, đồng thuận của toàn bộ lực lượng.

Cùng với đó là việc tinh giản bộ máy hoạt động. Tổng cục là đơn vị duy nhất thực hiện tinh giản bộ máy rất tốt. Khi nhận bàn giao, cả lực lượng có 681 Đội Quản lý thị trường, tính đến đầu năm 2021, cả lực lượng chỉ còn 376 Đội Quản lý thị trường, giảm 45%.

Thực tế đã minh chứng việc tinh giản bộ máy không làm yếu đi vai trò chủ công trong chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả trên thị trường nội địa, trái lại, còn giúp lực lượng ngày càng tinh nhuệ, chuyên nghiệp.

Theo đó, trong 3 năm qua, kể từ khi chuyển đổi mô hình sang ngành dọc, lực lượng quản lý thị trường trên cả nước đã kiểm tra gần 330.000 vụ, phát hiện, xử lý trên 214.000 vụ vi phạm; thu nộp ngân sách nhà nước ước trên 1.220 tỷ đồng. Tổng cục, đã chuyển 536 vụ sang cơ quan điều tra, đã khởi tố 96 vụ.

Lực lượng quản lý thị trường kiểm tra kiểm soát cơ sở có dấu hiệu vi phạm. Ảnh: Uyên Hương/BNEWS/TTXVN

Đơn cử như tại tỉnh Bắc Ninh, tạm giữ trên 4 triệu sản phẩm hàng hóa có dấu hiệu giả mạo, trị giá gần 10 tỷ đồng; phối hợp cùng Công an kiểm tra 21 bãi than có dấu hiệu vi phạm không rõ nguồn gốc xuất xứ, không có hóa đơn chứng từ tại Hải Dương; vụ tạm giữ gần 90.000 đơn vị sản phẩm giả mạo nhãn hiệu, không nguồn gốc xuất xứ tại Hà Nội, trị giá lô hàng ước tính gần 2 tỷ đồng; vụ đánh sập kho hàng giả rộng 10.000m2 tại Lào Cai.

Ngoài ra, sự thay đổi trong hoạt động thanh tra, kiểm tra. Kể từ khi thành lập Tổng cục, hoạt động thanh tra, kiểm tra, xử phạt vi phạm hành chính của lực lượng được triển khai đồng bộ, kịp thời, thống nhất từ Trung ương đến địa phương.

Có thể kể đến như những vụ việc mà Tổng cục Quản lý thị trường đã thực hiện tiến công vào những "điểm nóng", đánh trúng vào đường dây, ổ nhóm sản xuất, kinh doanh hàng giả, hàng lậu lớn mà trước đây chưa bao giờ làm được tại 2 Trung tâm thương mại bán hàng giả tại Móng Cái, Quảng Ninh.

Bên cạnh đó, có thể kể đến vụ việc kiểm tra, xử lý các điểm nóng về sản xuất và kinh doanh hàng giả tại Hà Nội và tại TP HCM. Những vụ việc lớn cho thấy lực lượng đã khắc phục được điểm yếu cốt tử trước đây - sự chia cắt theo địa bàn. Tổ chức theo ngành dọc đã giúp chỉ đạo từ Tổng cục xuyên suốt tạo thuận lợi cho các đơn vị phối hợp hành động kịp thời.

Tổng cục thường xuyên tổ chức tập huấn, đào tạo trong nội bộ lực lượng, cử đi học lớp nâng ngạch kiểm soát; phối hợp với các hãng nước ngoài và doanh nghiệp trong nước nhằm nâng cao năng lực chuyên môn đối với từng ngành hàng, mặt hàng cụ thể.

Đặc biệt, để đào tạo chính quy lực lượng, Tổng cục kết hợp với Trường Đại học Kinh tế quốc dân đào tạo bậc đại học về quản lý thị trường từ năm 2021.

“Đây là lần đầu tiên sau 64 năm thành lập mới có trường đào tạo chuyên ngành về quản lý thị trường, hướng tới xây dựng lực lượng chính quy, hiện đại, đáp ứng yêu cầu quản lý Nhà nước trong tình hình mới”, Tổng Cục trưởng Trần Hữu Linh nhấn mạnh.

Ngoài ra, Tổng cục được Chính phủ và Bộ Công Thương giao soạn thảo, trình ban hành 6 Nghị định của Chính phủ và rất nhiều Thông tư liên quan đến quy trình kiểm tra, kiểm soát thị trường.

Tính đến tháng 9/2021, Tổng cục đã tham mưu, xây dựng, trình cấp có thẩm quyền ban hành 3 Nghị định và 09 Thông tư về tổ chức, hoạt động của lực lượng. Đặc biệt, Tổng cục đang chỉnh lý, hoàn thiện để trình cấp có thẩm quyền xem xét, ban hành 02 Nghị định và 03 Thông tư trong năm 2021.

Cùng với đó, xác định việc ứng dụng công nghệ thông tin để xây dựng lực lượng quản lý thị trường chuyên nghiệp, hiện đại là bước đột phá trong bối cảnh mới.

Tổng cục Quản lý thị trường với sắc phục mới và hướng tới mục tiêu chuyên nghiệp, chính quy, hiệu quả. Ảnh: Uyên Hương/BNEWS/TTXVN

Đến nay, 100% công chức quản lý thị trường được trang bị máy tính, 100% cơ quan thực hiện tốt việc tiếp nhận và xử lý văn bản đi, văn bản đến trên phần mềm eDMS và kết nối liên thông với trục liên thông văn bản quốc gia.

Đáng lưu ý, việc tuyên truyền của Tổng cục thời gian qua đã có nhiều chuyển biến tích cực, đột phá, tạo chuyển biến tích cực về nhận thức trong việc chấp hành các quy định pháp luật về thương mại của các tổ chức, cá nhân kinh doanh và người tiêu dùng, góp phần hạn chế các hành vi buôn bán hàng cấm, hàng nhập lậu, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng không đảm bảo chất lượng.

Đặc biệt, tháng 7/2021, Tổng cục đã chính thức ra mắt Tạp chí Quản lý thị trường. Đây là cơ quan ngôn luận của Tổng cục.

Tổng cục trưởng Trần Hữu Linh từng nhìn nhận, thông tin truyền thông là kênh giám sát để giúp quản lý thị trường hoàn thiện hơn. Mặt khác, thông tin truyền thông cũng giúp cho người dân và doanh nghiệp nâng cao ý thức và cảnh báo về những hành vi gian lận thương mại.

Có thể nói, sự chỉ đạo xuyên suốt từ Bộ, Tổng cục xuống các Cục, Đội Quản lý thị trường làm nên thành công “chưa từng có” của lực lượng khi đánh trúng vào đường dây, ổ nhóm lớn hoặc địa bàn đặc biệt mà trước đây chưa bao giờ đụng vào được.

Kết quả này cũng có sự đóng góp quan trọng của phối hợp “ngang”, đó là sự phối hợp giữa Tổng cục với Bộ tư lệnh Bộ đội Biên phòng, Hội Chống hàng giả và bảo vệ thương hiệu Hà Nội, Hiệp hội Thông tin tư vấn kinh tế thương mại Việt Nam, Văn phòng Thường trực Ban chỉ đạo 389 quốc gia, Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam, Tổng cục du lịch - Bộ văn hóa, thể thao và du lịch, Tổng Công ty Bưu điện Việt Nam, Hiệp hội Giấy và Bột giấy Việt Nam… cũng như với các đơn vị tham mưu thuộc Bộ.

Đặc biệt, khoác lên mình trang phục mới, lấy màu xanh dương làm chủ đạo, biểu tượng cho sự trung thành, tin cậy, toàn lực lượng sẽ có thêm tinh thần mới, sức mạnh mới để hoàn thành và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, xứng đáng với niềm tin, sự kỳ vọng của Đảng, Nhà nước và nhân dân./.