Quảng Ninh chuyển sang thu hút FDI chiều sâu, hướng tới mốc 3 tỷ USD

Với những tín hiệu khả quan trong 4 tháng đầu năm cùng chiến lược chuyển dịch thu hút đầu tư từ "chiều rộng" sang "chiều sâu", tỉnh Quảng Ninh đang tự tin hướng tới mục tiêu thu hút trên 3 tỷ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) trong năm 2026, góp phần quan trọng vào mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sớm hơn dự kiến.

Theo báo cáo tình hình kinh tế - xã hội, trong 4 tháng, Quảng Ninh đã thu hút được 222,25 triệu USD vốn FDI. Trong số đó, tỉnh đã cấp mới giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 10 dự án với tổng vốn trên 125,33 triệu USD và điều chỉnh tăng vốn cho 8 lượt dự án với số vốn bổ sung đạt 96,72 triệu USD. Đến nay trên địa bàn tỉnh có 237 dự án FDI còn hiệu lực đến từ 20 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, với tổng vốn đăng ký gần 16 tỷ USD; trong đó vốn thực hiện đạt gần 10 tỷ USD, tương đương gần 63% vốn đăng ký.

Kết quả này tiếp tục khẳng định vị thế của Quảng Ninh trong nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút vốn ngoại. Năm 2025, tỉnh này duy trì nằm trong top 10 của cả nước khi đạt khoảng 1 tỷ USD (quy đổi khoảng 25.400 tỷ đồng).

Điểm nổi bật trong bức tranh FDI của Quảng Ninh giai đoạn này là sự thay đổi rõ rệt về chất lượng dòng vốn. Thay vì thu hút đại trà, tỉnh đã chuyển sang lựa chọn các dự án có công nghệ cao, giá trị gia tăng lớn và thân thiện với môi trường.

Số liệu thực tế cho thấy suất đầu tư bình quân tại Quảng Ninh đã tăng mạnh từ mức 1 triệu USD/ha (giai đoạn 2016-2020) lên 13,12 triệu USD/ha (giai đoạn 2021-2025). Ngược lại, quy mô sử dụng đất bình quân mỗi dự án giảm sâu từ 41,32ha xuống còn 4,41ha. Điều này cho thấy hiệu quả sử dụng tài nguyên của các dự án FDI đang ngày càng được nâng cao.

Hiện nay, ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục là "thỏi nam châm" thu hút vốn lớn nhất với 152 dự án, tổng vốn đăng ký đạt 8,28 tỷ USD, chiếm gần 52% tổng vốn FDI toàn tỉnh. Sự hiện diện của các tập đoàn đa quốc gia như Jinko Solar, Foxconn, hay Lite-on đã góp phần hình thành các chuỗi sản xuất hiện đại, tạo nền tảng vững chắc cho quá trình công nghiệp hóa địa phương.

Khu vực FDI không chỉ gia tăng về số lượng dự án mà đã trở thành một trụ cột quan trọng của nền kinh tế Quảng Ninh. Chỉ tính riêng giai đoạn 2021-2025, khu vực này đóng góp gần 17.000 tỷ đồng, tăng 21,9% so với giai đoạn trước đó.

Ngoài ra, khối doanh nghiệp FDI giữ vai trò chủ lực khi chiếm trên 80% tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu của toàn tỉnh. Tính đến hết năm 2025, các dự án FDI đã tạo việc làm cho 50.000 lao động với thu nhập bình quân 9,4 triệu đồng/người/tháng.

Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Quảng Ninh Trương Mạnh Hùng chia sẻ, thu hút FDI trong giai đoạn tới không chỉ là thu hút vốn, mà là thu hút công nghệ, quản trị và giá trị gia tăng. Trong năm 2026 và những năm tiếp theo, Quảng Ninh rà soát, đầu tư hoàn thiện hệ thống hạ tầng kết nối, hạ tầng điện, nước đến các khu công nghiệp, khu kinh tế để thúc đẩy thu hút nguồn vốn FDI vào địa bàn. Mục tiêu cao nhất năm 2026 là thu hút được trên 3 tỷ USD vốn FDI vào tỉnh, tạo động lực cho tăng trưởng.

Để hiện thực hóa mục tiêu thu hút trên 3 tỷ USD trong năm 2026, tỉnh đang quyết liệt thực hiện nhiều giải pháp đồng bộ, đó là tập trung đầu tư hạ tầng kết nối điện, nước đến các khu công nghiệp, khu kinh tế trọng điểm như Sông Khoai, Bắc Tiền Phong, Nam Tiền Phong. Tổ chức đối thoại trực tiếp giữa lãnh đạo tỉnh với các doanh nghiệp FDI để chính quyền địa phương trực tiếp lắng nghe và chỉ đạo tháo gỡ các kiến nghị của doanh nghiệp FDI về các vướng mắc, khó khăn về lao động, đất đai và thủ tục hành chính.

Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh Bùi Văn Khắng nhấn mạnh, các sở, ngành, địa phương phải phát huy vai trò của người đứng đầu “dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm” vì lợi ích chung để đồng hành, tháo gỡ triệt để những khó khăn, vướng mắc cho cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư, trong đó có nhà đầu tư FDI.

Theo Chủ tịch UBDN tỉnh, đây không chỉ là cam kết chính trị, mà còn là nguyên tắc xuyên suốt trong điều hành, qua đó tạo dựng niềm tin, sự ổn định và môi trường đầu tư minh bạch, hấp dẫn đối với cộng đồng doanh nghiệp.

Tỉnh đang gấp rút hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật đồng bộ tại các khu kinh tế (như Vân Đồn, Quảng Yên) và các khu công nghiệp để tạo ra quỹ đất sạch, sẵn sàng đón các "đại bàng" công nghiệp. Quảng Ninh chủ động tiếp cận các tập đoàn đa quốc gia và các nhà đầu tư chiến lược, tìm cơ hội thu hút các nhà đầu tư mới, công nghệ mới đến với địa phương. Đồng thời cải thiện nguồn nhân lực chất lượng cao, đẩy mạnh liên kết giữa các trường đào tạo nghề với doanh nghiệp FDI để cung ứng lao động có kỹ năng ngay lập tức. Đây được coi là ưu thế vượt trội để giữ chân các nhà đầu tư lớn.

Mới đây, Kết luận số 20-KL/TW ngày 07/4/2026 của Bộ Chính trị (khóa XIV) đồng ý chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương.

Việc nâng cao chất lượng thu hút vốn FDI không chỉ là mục tiêu kinh tế mà còn là "đòn bẩy" then chốt để Quảng Ninh hoàn thiện các tiêu chí hành chính, hướng tới mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sớm hơn dự kiến.

Thay vì thu hút dàn trải, Quảng Ninh đã chuyển sang chiến lược "chọn lọc" tập trung vào hiệu quả và tính bền vững, ưu tiên công nghệ cao và kinh tế xanh với mục tiêu là nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và hàm lượng công nghệ trong các sản phẩm "Made in Quang Ninh". Đồng thời, tỉnh chủ động chuyển từ việc chỉ "thu hút dự án" sang xây dựng các chuỗi giá trị và hệ sinh thái ngành, giúp các doanh nghiệp FDI kết nối chặt chẽ với doanh nghiệp trong nước.

Theo đánh giá của các chuyên gia, dòng vốn FDI chất lượng cao giúp Quảng Ninh nhanh chóng đạt và vượt các chỉ số tiêu chuẩn của một thành phố trực thuộc Trung ương. Dòng vốn FDI mạnh mẽ đóng góp lớn vào mức tăng trưởng GRDP (dự kiến năm 2026 phấn đấu đạt 13%) và giúp tỉnh củng cố vị thế là địa phương có khả năng tự cân đối ngân sách và điều tiết về Trung ương ở mức cao.

Các dự án FDI trong lĩnh vực bất động sản, hạ tầng dịch vụ và logistics góp phần hiện đại hóa bộ mặt đô thị. Hiện nay, tỷ lệ đô thị hóa của Quảng Ninh đã đạt trên 55%, vượt xa mức tối thiểu (45%) theo quy định.

Quảng Ninh đang nỗ lực để được công nhận trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sớm nhất ngay trong giai đoạn 2026-2027. Việc trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sẽ tạo ra cơ chế quản lý đặc thù, giúp Quảng Ninh giải phóng nguồn lực, tiếp tục thu hút những dòng vốn FDI lớn hơn nữa, hình thành một đô thị biển hiện đại và đáng sống nhất Việt Nam.