Quảng Trị: Hàng trăm hộ dân Nam Ba Đồn thiếu nước sạch trong mùa khô

Trong khi đó, các công trình cấp nước tự chảy đầu nguồn của xã bị xuống cấp, nhiều hạng mục hư hỏng, đường ống rò rỉ gây thất thoát nước gây hạn chế trong việc cấp nước. Người dân mong muốn chính quyền địa phương sớm bố trí nguồn lực sửa chữa, nâng cấp công trình, bảo đảm nguồn nước sinh hoạt ổn định.

*Thiếu nước sạch trong mùa khô

Hiện xã Nam Ba Đồn có hệ thống cung cấp nước sạch Rào Nan nhưng phạm vi cấp nước chưa phủ sóng hết các địa bàn dân cư. Nguyên nhân một phần do vị trí địa lý các hộ dân sống ở khu vực cao, xa. Tình trạng này đã khiến nhiều hộ dân tại Hà Sơn, Thọ Linh, Khe Zét, Thọ Hạ...chưa thể tiếp cận nguồn nước ổn định nên phải sử dụng nước giếng khoan, giếng đào, nước mưa, thậm chí mua nước về phục vụ ăn uống và sinh hoạt.

Một trong những nguồn nước cung cấp hiệu quả cho bà con sinh hoạt là từ các khe, suối nhờ hệ thống các công trình nước tự chảy tại xã Nam Ba Đồn nhưng đến nay đã xuống cấp rõ rệt. Cụ thể, có 5 công trình gồm: Khe Chời, Khe Hà, Khe Zét, Khe Cà, Khe Xai. Sau thời gian dài khai thác, cùng với tác động của thiên tai và quá trình đầu tư xây dựng hạ tầng, nhiều hạng mục của các công trình đã bị hư hỏng, ảnh hưởng đến khả năng cấp nước.

Gia đình ông Đậu Hùng, thôn Quảng Tiên, xã Nam Ba Đồn, nhiều năm qua phải xoay xở để có nước phục vụ sinh hoạt. Dù nhà ở không quá xa công trình cấp nước tự chảy Khe Chời nhưng nguồn nước không thể dẫn về đến nhà do hệ thống đường ống xuống cấp. Gia đình ông đã đào hai giếng để chủ động nguồn nước phục vụ sinh hoạt và chăn nuôi. Tuy nhiên, vào những năm nắng hạn kéo dài, các giếng cũng cạn nước, gia đình phải đi lấy nước từ bể chứa của công trình về sử dụng.

Ông Hùng cho biết, mong muốn của gia đình và nhiều hộ dân trong thôn là hệ thống cấp nước tự chảy đầu nguồn sớm được sửa chữa, nâng cấp để người dân có nguồn nước sạch ổn định, nhất là trong thời điểm nắng nóng, hạn hán kéo dài.

Ông Nguyễn Văn Trương, Trưởng thôn Quảng Tiên, xã Nam Ba Đồn cho biết, công trình cấp nước tự chảy đầu nguồn được xây dựng và đưa vào sử dụng hàng chục năm nay, từng cung cấp nước sinh hoạt cho hơn 800 hộ dân trên địa bàn xã Quảng Tiên cũ. Do thời gian sử dụng kéo dài, cộng với tác động của thiên tai, lũ quét, đất đá và tình trạng kết tủa gây tắc nghẽn đường ống, công trình đã xuống cấp nghiêm trọng. Bên cạnh đó, hệ thống đường ống có tiết diện nhỏ, nhiều đoạn hư hỏng khiến khả năng dẫn và cung cấp nước ngày càng hạn chế. Hiện, công trình chỉ đáp ứng được nhu cầu của khoảng 500 hộ. Riêng thôn Quảng Tiên có khoảng 750 hộ dân, trong đó khoảng 135 hộ chưa được tiếp cận ổn định nguồn nước từ công trình.

*Cần giải pháp căn cơ

Ông Nguyễn Quang Phú, Tổ trưởng Tổ quản lý nước sạch thôn Quảng Tiên, xã Nam Ba Đồn chia sẻ, thời gian đầu, công trình vận hành tương đối tốt, đáp ứng nhu cầu sử dụng nước của người dân. Tuy nhiên, sau thời gian dài khai thác, hệ thống ngày càng xuống cấp. Quá trình xây dựng hạ tầng, mở đường cũng tác động đến kết cấu hệ thống đường ống, khiến nhiều vị trí bị hư hỏng. Hiện nhiều đoạn đường ống, từ tuyến ống chính đường kính 16 cm đến các tuyến 5 cm, bị hư hỏng, rò rỉ. Mỗi khi xảy ra sự cố, tổ quản lý phải tự kiểm tra, sửa chữa để duy trì việc cấp nước. Tuy nhiên, việc khắc phục chủ yếu mang tính tạm thời, khó bảo đảm lâu dài, dẫn đến thất thoát nước khá lớn. Việc sửa chữa, nâng cấp hệ thống là cần thiết nhằm giảm thất thoát và bảo đảm nguồn nước phục vụ người dân, nhất là trong mùa khô.

Theo UBND xã Nam Ba Đồn, do nhiều hộ dân sinh sống ở khu vực có địa hình cao, trong khi nguồn nước từ công trình cấp nước tập trung Rào Nan chưa thể đưa lên tới nơi. Trong đợt nắng nóng năm 2026, một số hộ dân rơi vào tình trạng thiếu, thậm chí không có nước sử dụng. Vì vậy, các công trình nước tự chảy đầu nguồn tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong việc dẫn nguồn nước từ khe, suối phục vụ sinh hoạt của người dân.

Ông Nguyễn Văn Khánh, Chủ tịch UBND xã Nam Ba Đồn cho biết, sau sáp nhập, xã Nam Ba Đồn hiện có hơn 7.000 hộ với khoảng 27.600 nhân khẩu, sinh sống tại 12 thôn. Toàn xã còn khoảng 500 hộ chưa có nước sạch để sử dụng, tập trung chủ yếu tại khu vực Khe Chời và một số địa bàn thuộc các xã Quảng Tiên, Quảng Sơn, Quảng Thủy cũ.

Thời gian qua, UBND xã đã triển khai nhiều giải pháp nhằm đưa nguồn nước từ công trình Rào Nan đến các khu vực này nhưng chưa đạt hiệu quả. Hiện địa phương đang chỉ đạo các đơn vị liên quan nghiên cứu giải pháp đưa nguồn nước Rào Nan lên phục vụ người dân. Đồng thời, UBND xã Nam Ba Đồn kiến nghị UBND tỉnh Quảng Trị quan tâm hỗ trợ, bố trí kinh phí nâng cấp các bể chứa nước và công trình nước tự chảy tại khu vực khe, suối, tạo nguồn nước ổn định hơn cho người dân sinh hoạt và sản xuất…

Việc sớm sửa chữa, nâng cấp các công trình cấp nước tự chảy đầu nguồn tại xã Nam Ba Đồn là yêu cầu cấp thiết, nhất là trong mùa khô và những đợt nắng nóng kéo dài. Điều đó sẽ góp phần hạn chế thất thoát, từng bước khắc phục tình trạng thiếu nước, bảo đảm nguồn nước sinh hoạt ổn định cho người dân và góp phần bảo đảm an sinh xã hội.