Quốc gia đầu tiên đi đúng lộ trình chuyển đổi sang xe điện

Xe điện của hãng Tesla được sạc tại một trạm ở Jessheim, Na Uy ngày 17/1/2023. Ảnh: AFP/TXVN

Một trong những kinh nghiệm đem lại thành công bước đầu trong nỗ lực này là việc Na Uy áp dụng chính sách ưu đãi về thuế đối với xe điện, tạo lợi thế cạnh tranh về giá so với xe chạy bằng xăng, dầu diesel và cả xe lai (chạy bằng xăng và điện) vốn chịu mức thuế cao hơn.

Theo Hiệp hội xe điện Na Uy, xe điện chiếm 94,3% tổng số lượng ô tô mới được đăng kiểm tại Na Uy trong tháng 8/2024, với động lực chủ yếu là mẫu xe điện Model Y của công ty sản xuất xe điện Tesla.

Số liệu mà Liên đoàn Đường bộ Na Uy (OFV) công bố ngày 17/9 cho thấy, trong số 2,8 triệu ô tô cá nhân được đăng ký tại nước này, có 754.303 chiếc là xe chạy hoàn toàn bằng điện, so với 753.905 chiếc chạy bằng xăng. Các mẫu xe chạy bằng dầu diesel có số lượng đăng ký nhiều nhất (dưới 1 triệu chiếc), song doanh số bán đang có chiều hướng giảm so với trước đây.

Theo Giám đốc OFV, Oyvind Solberg Thorsen, đây là dấu mốc lịch sử trong vòng 10 năm qua khi Na Uy đang nhanh chóng tiến tới trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới có số ô tô điện vượt quá xe chạy bằng xăng hoặc dầu diesel.

Mặc dù là một trong những quốc gia sản xuất dầu khí lớn trên thế giới, song Na Uy không phụ thuộc vào nguồn nhiên liệu hóa thạch này mà đặt mục tiêu đến năm 2025 chỉ sản xuất và bán xe không phát thải khí gây hiệu ứng nhà kính. Cột mốc này đồng nghĩa với việc Na Uy đi trước 10 năm so với mục tiêu của Liên minh châu Âu (EU) mặc dù nước này không phải là thành viên của EU.

Quá trình chuyển đổi xe xăng sang xe điện đóng vai trò quan trọng trong việc Na Uy triển khai những nỗ lực nhằm thực hiện được các cam kết về khí hậu, bao gồm mục tiêu cắt giảm 55% lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính vào năm 2030 so với mức của năm 1990. Theo số liệu chính thức, lượng khí thải trong năm 2023 giảm 4,7% so với năm trước đó, nhưng so với năm 1990, mức giảm chỉ là 9,1%.

Ngoài chính sách về thuế nói trên, chính phủ nước này cũng áp dụng một số ưu đãi khác dành cho xe điện, bao gồm miễn phí cầu đường trong thành phố, đỗ xe miễn phí và sử dụng làn đường giao thông chung với các phương tiện khác. Những chính sách này đã đóng vai trò trong thành công của Na Uy, mặc dù chính phủ xem xét loại bỏ dần những ưu đãi như vậy theo thời gian.