Quốc hội đề xuất hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh và kéo dài ưu đãi xe điện

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, chiều 21/4, Quốc hội nghe Tờ trình, Báo cáo thẩm tra và thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt.

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày Tờ trình về dự án Luật, nêu rõ: Dự án Luật được xây dựng trên cơ sở thể chế hóa đầy đủ chủ trương, đường lối của Đảng, trong đó tập trung vào việc thể chế hóa chủ trương của Đảng về chính sách đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nêu tại Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân và chủ trương của Đảng về phát triển kinh tế xanh, đẩy mạnh chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng tại Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV.

Để hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh, doanh nghiệp phát triển sản xuất kinh doanh, nhất là những hộ, cá nhân kinh doanh, doanh nghiệp có quy mô nhỏ, đồng thời đảm bảo công bằng trong chính sách thuế thu nhập giữa hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp quy mô nhỏ, khuyến khích hộ, cá nhân chuyển lên doanh nghiệp..., dự thảo Luật sửa đổi theo hướng không quy định cụ thể ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của hộ, cá nhân kinh doanh tại Luật và giao Chính phủ quy định mức này.

Đồng thời, sửa đổi nội dung tại Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp theo hướng bổ sung mức doanh thu được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp và giao Chính phủ quy định mức này cũng như quy định chi tiết việc miễn thuế theo đúng thẩm quyền được giao tại khoản 15 Điều 4 Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp số 67/2025/QH15.

Một nội dung trọng tâm khác trong Tờ trình của Chính phủ là chính sách thuế đối với xe điện chạy bằng pin. Theo đánh giá, chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt hiện hành với mức ưu đãi cao đối với xe điện chạy bằng pin áp dụng từ ngày 1/3/2022 đã phát huy tác dụng, qua đó dần thay đổi thói quen của người tiêu dùng từ sử dụng xe xăng sang sử dụng xe điện, góp phần giảm phát thải khí nhà kính ra môi trường.

Để góp phần đảm bảo tính nhất quán của chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt hiện hành với các mục tiêu về bảo vệ môi trường, phát triển bền vững và giảm ô nhiễm đô thị, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch..., dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung quy định về thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe có gắn động cơ dưới 24 chỗ chạy bằng pin theo hướng kéo dài thời gian áp dụng chính sách hiện hành đến hết năm 2030.

Chính phủ kiến nghị Luật có hiệu lực ngay từ ngày thông qua, riêng các quy định về thuế thu nhập cá nhân, giá trị gia tăng và thu nhập doanh nghiệp sẽ được áp dụng hồi tố từ ngày 1/1/2026 để đảm bảo người dân và doanh nghiệp được hưởng lợi ngay trong năm tài chính này.

Theo Báo cáo thẩm tra dự án Luật do Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày, về cơ bản, Ủy ban Kinh tế và Tài chính thống nhất với sự cần thiết phải sửa đổi các luật thuế để hỗ trợ nền kinh tế. Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra cũng đặt ra nhiều vấn đề cần giải trình kỹ lưỡng.

Đa số ý kiến nhất trí với phạm vi sửa đổi như đề xuất của Chính phủ. Tuy nhiên, đề nghị Chính phủ rà soát toàn diện các luật thuế để trình Quốc hội xem xét, quyết định sửa đổi ngay tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI theo hướng giao Chính phủ quy định đối với các nội dung thường xuyên biến động, các nội dung đã giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định hoặc điều chỉnh để bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất trong các luật về thuế.

Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho biết, một số ý kiến trong cơ quan thẩm tra còn băn khoăn về việc áp dụng trình tự, thủ tục rút gọn. Theo quy định tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, trình tự này chỉ áp dụng cho các vấn đề thực sự cấp bách. Có ý kiến cho rằng các nội dung đề xuất chưa hẳn thuộc trường hợp cực kỳ khẩn cấp đến mức phải sửa luật ngay, thay vào đó, Chính phủ có thể chủ động điều chỉnh các loại thuế, phí theo thẩm quyền đã được giao tại Kết luận số 18-KL/TW và Luật Tổ chức Chính phủ.

Về sửa đổi, bổ sung điểm g khoản 4 mục I của Biểu thuế tiêu thụ đặc biệt tại Điều 8 của Luật Thuế Tiêu thụ đặc biệt, đa số ý kiến thống nhất cần xem xét, gia hạn thời gian áp dụng thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt. Tuy nhiên, cần cân nhắc thận trọng về thời gian gia hạn để bảo đảm các mục tiêu và hài hòa về lợi ích. Đồng thời, đề nghị Chính phủ bổ sung báo cáo về tác động của việc sử dụng các loại xe chạy bằng pin, trong đó cần chú trọng đánh giá toàn diện, đầy đủ, cả ưu điểm cũng như hạn chế, tránh việc chỉ tập trung vào các ưu điểm, không đề cập hoặc đề cập không đầy đủ đến các hạn chế của việc sử dụng các loại xe chạy bằng pin.

Thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt, nhiều đại biểu Quốc hội nhất trí cho rằng, việc ban hành Luật theo trình tự, thủ tục rút gọn là quyết định đúng đắn, kịp thời, bảo đảm an sinh xã hội và thực thi chiến lược an ninh năng lượng quốc gia.

Cho ý kiến về việc sửa đổi, bổ sung Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt, đại biểu Dương Minh Ánh (Hà Nội) nhất trí với đề xuất của Chính phủ về việc áp dụng mức thuế và gia hạn thời gian áp dụng mức thuế đối với các dòng xe điện hóa. Tuy nhiên, ngoài các dòng xe điện, đại biểu đề nghị Chính phủ tiếp tục nghiên cứu cơ chế chính sách ưu đãi thuế đối với các dòng xe Hybrid bao gồm cả dòng xe Hybrid sạc ngoài và Hybrid không sạc ngoài theo hướng: phương tiện có mức tiêu thụ nhiên liệu và phát thải thấp hơn so với xe động cơ đốt trong truyền thống được hưởng ưu đãi thuế theo mức tương ứng với hiệu quả giảm phát thải đạt được.

Ngoài ra, Chính phủ cũng cần tiếp tục nghiên cứu đánh giá tổng thể về tính ưu việt và không ưu việt của dòng xe điện để có những chính sách toàn diện hơn cho các vấn đề như đảm bảo môi trường, quản lý an toàn kỹ thuật đối với pin, thu hồi, tái sử dụng, tái chế pin sau khi hết vòng đời và hoàn thiện hạ tầng sạc phù hợp. Đại biểu Dương Minh Ánh nhấn mạnh, ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt là một công cụ quan trọng thúc đẩy tiêu dùng xanh, nhưng cần được đặt trong tổng thể các giải pháp đồng bộ nhằm tối ưu hóa lợi ích về môi trường.

Bày tỏ sự tán thành đối với chủ trương gia hạn áp dụng thuế suất ưu đãi đối với xe ô tô chạy bằng pin đến hết năm 2030, đại biểu Sùng A Lềnh (Lào Cai) cho rằng, chính sách này không chỉ thể hiện quyết tâm của Việt Nam trong việc thực hiện các cam kết quốc tế về giảm phát thải ròng bằng 0 (COP26) mà còn là đòn bẩy quan trọng để thúc đẩy ngành sản xuất trong nước và đẩy nhanh lộ trình chuyển đổi năng lượng xanh; đồng thời đề nghị Chính phủ xem xét nghiên cứu bổ sung các quy định về tái chế pin và hạ tầng xanh trong các chính sách liên quan để bảo đảm chuỗi giá trị bền vững, tránh gây áp lực môi trường ngược lại trong tương lai.