Quy định về chuyển đổi trách nhiệm đối với giao dịch giả mạo liên quan đến thẻ nội địa

Quy định chuyển đổi trách nhiệm rủi ro đối với giao dịch giả mạo (gọi tắt là Quy định chuyển đổi trách nhiệm) do Chi hội Thẻ - Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam và Công ty Cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS) phối hợp ban hành sẽ có hiệu lực từ ngày 1/1/2022.

Quy định nhằm bảo vệ quyền lợi của các ngân hàng và tổ chức tài chính đã thực hiện nâng cấp và chuyển đổi đáp ứng Bộ tiêu chuẩn cơ sở về thẻ chip nội địa đồng thời thúc đẩy chuyển đổi thẻ hoặc thiết bị chấp nhận thẻ.

NAPAS cho biết thẻ từ với công nghệ bảo mật thấp, dễ bị kẻ gian giả mạo, lấy cắp thông tin để thực hiện các giao dịch gian lận giả mạo; việc không đồng bộ chuyển đổi thẻ chip và nâng cấp thiết bị chấp nhận thẻ chip có thể dẫn đến việc các giao dịch thanh toán được thực hiện bằng thẻ từ và phát sinh rủi ro của các giao dịch thẻ giả mạo.

Về nguyên tắc, Tổ chức phát hành thẻ khi cấp phép thực hiện giao dịch sẽ chịu mọi trách nhiệm trong trường hợp phát sinh rủi ro của các giao dịch thẻ giả mạo. Chuyển đổi trách nhiệm là việc khi phát sinh giao dịch giả mạo liên quan đến thẻ, Tổ chức phát hành thẻ chuyển rủi ro sang Tổ chức thanh toán thẻ trong trường hợp Tổ chức thanh toán thẻ chưa thực hiện nâng cấp, chuyển đổi các thiết bị chấp nhận thẻ chip.

Căn cứ tình hình thực tế nâng cấp hạ tầng kỹ thuật của thiết bị chấp nhận thẻ (ATM/POS) và chuyển đổi thẻ chip nội địa trên thị trường cũng như thông lệ quốc tế và các nước trong khu vực ASEAN, Chi hội Thẻ và NAPAS ban hành Quy định chuyển đổi trách nhiệm nhằm quy định nguyên tắc chung về trách nhiệm đối với tổn thất phát sinh của giao dịch thẻ giả mạo thuộc về tổ chức phát hành thẻ, tổ chức thanh toán thẻ chưa thực hiện chuyển đổi hoặc xử lý giao dịch không tuân theo Bộ tiêu chuẩn cơ sở về thẻ chip nội địa do Ngân hàng Nhà nước ban hành.

Quy định được áp dụng cho tất cả tổ chức phát hành thẻ, tổ chức thanh toán thẻ và bao gồm cả thẻ chip có giải từ (thẻ lai) khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện về việc chuyển đổi trách nhiệm.

Theo lộ trình chuyển đổi thẻ từ sang thẻ chip tại Thông tư 41/2018/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước, đến thời hạn 31/12/2021, 100% thiết bị chấp nhận thẻ (ATM/POS) đang hoạt động tại Việt Nam và 100% thẻ thanh toán đang lưu hành phải tuân thủ Bộ tiêu chuẩn cơ sở về thẻ chip nội địa do Ngân hàng Nhà nước ban hành.

Theo số liệu từ các ngân hàng, tính đến hết quý III/2021, trên toàn thị trường, tỷ lệ chuyển đổi của thẻ chip nội địa đạt khoảng 25% và tỷ lệ chuyển đổi thiết bị chấp nhận thẻ chip (ATM/POS) đạt khoảng 90%. Do đó, Quy định chuyển đổi trách nhiệm được ban hành nhằm bảo vệ lợi ích của các ngân hàng, các tổ chức tài chính đã thực hiện chuyển đổi đáp ứng Bộ tiêu chuẩn cơ sở về thẻ chip nội địa, đồng thời, thúc đẩy quá trình chuyển đổi của các ngân hàng diễn ra nhanh hơn.

Ông Nguyễn Đăng Hùng, Phó Tổng Giám đốc phụ trách kinh doanh NAPAS cho biết: “Trên cơ sở đồng thuận của các ngân hàng và tổ chức thành viên, Chi hội thẻ và NAPAS đã ban hành Bộ quy định chuyển đổi trách nhiệm nhằm đảm bảo tính minh bạch, công bằng và thúc đẩy quá trình chuyển đổi thẻ từ sang thẻ chip theo quy định tại Thông tư 41 của Ngân hàng Nhà nước cũng như đảm bảo quyền lợi của khách hàng sử dụng thẻ".

"Với vai trò là đơn vị chuyển mạch, NAPAS có trách nhiệm vận hành hệ thống chuyển mạch hoạt động liên tục, thông suốt và phát triển hạ tầng thanh toán thẻ đa dịch vụ, đồng bộ và an toàn”.

Hiện tại, 43 tổ chức thành viên đã sẵn sàng hạ tầng kỹ thuật chấp nhận và phát hành thẻ tuân thủ Bộ tiêu chuẩn cơ sở về thẻ chip nội địa do Ngân hàng Nhà nước ban hành. Trong đó, 7 ngân hàng đầu tiên đã hoàn thành 100% việc chuyển đổi theo quy định là MB, LienVietPostBank, VietBank, Standard Chartered, Hongleongbank, IBK Hồ Chí Minh, IBK Hà Nội.

Trước đó, nhiều thông tin cho rằng thẻ từ sẽ chính thức bị "khai tử" sau ngày 31/12/2021 khiến người dân rất lo lắng. Bởi điều này đồng nghĩa với việc các thẻ từ sẽ không thể thanh toán, sử dụng được, ngay cả việc rút tiền tại ATM.

Tuy nhiên, Ngân hàng Nhà nước đã lên tiếng khẳng định: "Trong thực hiện lộ trình chuyển đổi từ thẻ từ nội địa sang thẻ chip nội địa đang lưu hành và dừng phát hành thẻ từ nội địa sau thời điểm ngày 31/3/2021, không có quy định về việc dừng hoặc từ chối giao dịch thẻ đối với thẻ từ nội địa đang lưu hành (thẻ còn đang thời hạn sử dụng) do các tổ chức phát hành thẻ tại Việt Nam phát hành".

Ngân hàng Nhà nước yêu cầu, các tổ chức phát hành thẻ, tổ chức thanh toán thẻ cần rà soát quy định pháp luật, hợp đồng hoặc thỏa thuận giữa tổ chức phát hành thẻ với chủ thẻ về việc phát hành và sử dụng thẻ ngân hàng, đảm bảo các giao dịch thẻ của chủ thẻ diễn ra thông suốt, an toàn, không ảnh hưởng đến quyền lợi của chủ thẻ và không đưa ra các chính sách, quy định trái với quy định pháp luật về hoạt động thẻ ngân hàng./.

>>>Thanh toán không tiếp xúc trên buýt điện bằng thẻ NAPAS