Rau, quả sẵn sàng cho thị trường Tết

Nguồn cung rau, quả được chuẩn bị dồi dào, đa dạng chủng loại, chú trọng chất lượng và an toàn thực phẩm, nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng tăng cao trong dịp Tết. 

* Sắc xuân trên những cánh đồng dưa

Khi phố phường bắt đầu rộn ràng sắc xuân, chợ Tết đông dần người mua sắm, thì trên những cánh đồng dưa bạt ngàn phía Tây tỉnh Gia Lai, không khí Tết đang hiện hữu trong từng trái dưa đang lớn dần từng ngày. Với người trồng dưa, đây là thời điểm quyết định với nhiều kỳ vọng vào một vụ mùa bội thu, được giá.

Năm nay, khu vực phía Tây tỉnh Gia Lai có khoảng 2.000 ha dưa hấu, tập trung trọng điểm tại các xã Ia Pa, Ia Tul, Ia Sao, Phú Túc, Uar, Ia Dreh và Phú Thiện…. Phần lớn diện tích do nông dân ở các huyện phía Đông tỉnh lên thuê đất canh tác theo mùa vụ. Nhờ thời tiết thuận lợi, nắng nhiều, ít mưa trái mùa nên dưa phát triển tốt cho quả to, mẫu mã đẹp. Tuy nhiên, càng cận Tết, diễn biến thị trường lại khiến người trồng dưa vừa kỳ vọng, vừa lo lắng.

Tại cánh đồng thôn Plei Kram, xã Phú Thiện, anh Đỗ Văn Công đang tất bật chăm sóc hơn 2 ha dưa hấu của gia đình xuống giống từ ngày 20/10 âm lịch. Sau gần hai tháng chăm sóc, ruộng dưa đang bước vào giai đoạn trái phát triển mạnh và dự kiến mùng 2 Tết sẽ bắt đầu thu hoạch.

Anh Công cho biết, với diện tích này, sản lượng ước đạt khoảng 80 tấn, chi phí đầu tư ban đầu 160 triệu đồng/ha. Gắn bó với nghề trồng dưa đã 7 năm, anh nhận định dưa Tết không chỉ phụ thuộc vào thời tiết mà còn phụ thuộc rất lớn vào quy trình chăm sóc và thời điểm thu hoạch.

Theo anh Công, dưa vào giai đoạn cận Tết đòi hỏi người trồng phải theo sát từng ngày. Các khâu ghim dây, tỉa nhánh, chọn trái, điều tiết nước tưới đều phải thực hiện đúng thời điểm để đảm bảo trái dưa đạt độ đều, đẹp và giữ được chất lượng đến ngày thương lái vào thu mua. Vì vậy, những ngày này, anh gần như túc trực liên tục trên đồng ruộng.

Cùng chung nhịp bám ruộng trong những ngày cận Tết, tại xã Ia Tul, ông Trần Mậu Tư, trú xã Tây Sơn vẫn hàng ngày túc trực trên ruộng dưa hấu hơn 2 ha của gia đình. Gắn bó với nghề trồng dưa suốt 25 năm, ông Tư đã quen với cuộc sống theo mùa vụ nay đây mai đó.

Theo ông Tư, riêng tại xã Ia Tul hiện có hơn 100 hộ dân ở xã Tây Sơn lên thuê đất trồng dưa; hầu hết các hộ này đều theo nghề  trồng dưa nhiều năm và mỗi mùa vụ lại tiếp tục bám các vùng đất phía Tây tỉnh để canh tác.

Vụ dưa hấu năm nay, gia đình ông Tư xuống giống từ cuối tháng 10/2025, chi phí đầu tư khoảng 160 triệu đồng/ha. Nhờ thời tiết thuận lợi, dưa phát triển đồng đều, năng suất dự kiến đạt khoảng 36 tấn/ha. Với mức giá hiện tại khoảng 12.000 đồng/kg, sau khi trừ chi phí, gia đình ông có thể thu về hơn 100 triệu đồng trên diện tích hơn 2 ha.

Tuy nhiên, theo ông Tư, càng cận Tết, giá dưa lại có xu hướng giảm từ 2.000 – 3.000 đồng/kg so với thời điểm trước. Ruộng dưa của gia đình ông đã được thương lái đặt cọc cách đây hơn hai tuần, nhưng gần Tết giá giảm nên họ vẫn chưa vào cắt. Để giữ chất lượng trái dưa, ông cùng gia đình vẫn phải tiếp tục tưới nước, chăm sóc, phòng sâu bệnh, chờ thương lái vào cắt.

Ở lại ruộng thêm ngày nào, chi phí phát sinh thêm ngày đó. Song, với người trồng dưa lâu năm như ông Tư, rời ruộng khi dưa đang vào giai đoạn quyết định đồng nghĩa với chấp nhận rủi ro. Chỉ cần lơ là vài ngày là trái dưa xuống chất lượng, khi đó Tết cũng coi như mất.

Tại nhiều cánh đồng dưa khác trong khu vực, nhiều lao động vẫn tiếp tục ở lại làm việc xuyên Tết. Trên cánh đồng H’Lil 1, xã Ia Pa, anh Hồ Ngọc Trung, trú tại xã An Nhơn Tây làm công chăm dưa thuê với mức lương 9 triệu đồng/tháng. Sau hai tháng bám ruộng, anh sụt gần 3 kg, da sạm nắng, mắt thâm quầng vì thường xuyên phải thức khuya, dậy sớm trông dưa. Theo anh Trung, điều anh mong mỏi nhất là cuối vụ có thêm thu nhập mang về cho gia đình.

Cũng chọn phương án ở lại ruộng dưa những ngày cuối năm, anh Đoàn Trung Hiếu, trú xã An Nhơn Tây đã quen với việc đón Tết xa nhà. Gần 20 năm theo nghề trồng dưa, anh chỉ có hai cái Tết trọn vẹn bên gia đình. “Hai đứa con đang học đại học, chi phí nhiều nên tôi cố gắng bám ruộng thêm vài vụ nữa”, anh Hiếu bộc bạch.

Ở một số ruộng dưa quy mô lớn tại xã Ia Sao, nhiều gia đình lại chọn cách mang Tết lên đồng ruộng. Điển hình như ông Lê Văn Tân, trú xã An Nhơn Tây quyết định dựng lều bạt đưa cả gia đình lên cùng nhau chăm sóc 13 ha dưa. Theo ông Tân, Tết không cần mâm cao cỗ đầy, chỉ cần dưa được mùa và cả gia đình sum vầy bên nhau là đủ.

Những ngày giáp Tết, khi nhiều gia đình đã chuẩn bị nghỉ ngơi, thì trên các cánh đồng dưa phía Tây tỉnh Gia Lai vẫn rộn ràng một nhịp sống trên đồng ruộng. Ở đó, không khí Tết đến theo từng trái dưa lớn lên mỗi ngày. Dù còn đó nỗi lo về giá cả và thời điểm thu hoạch, nhưng với người trồng dưa, chỉ cần dưa được mùa, thương lái vào cắt kịp thời, Tết sẽ theo chân họ về quê - có thể muộn hơn một chút, nhưng đủ đầy và ấm áp.

*Đa dạng chủng loại rau xanh an toàn phục vụ Tết

Chỉ còn ít ngày nữa là Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, nhu cầu tiêu thụ các loại rau xanh, củ, quả của người dân tăng cao. Nắm bắt nhu cầu thị trường, các Hợp tác xã, hộ nông dân trên địa bàn tỉnh Phú Thọ đang tích cực đẩy mạnh sản xuất rau màu, đa dạng chủng loại, chú trọng chất lượng và an toàn thực phẩm nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong và sau dịp Tết.

Xác định sản xuất rau màu vụ Đông mang lại giá trị kinh tế cao, ngay từ cuối vụ mùa năm 2025, ngành Nông nghiệp tỉnh Phú Thọ đã chỉ đạo các địa phương tăng cường tuyên truyền, vận động nông dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng hợp lý, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, đưa các giống rau có năng suất, chất lượng và giá trị kinh tế cao vào sản xuất. Nhờ đó, diện tích gieo trồng rau vụ Đông trên địa bàn tỉnh tiếp tục được duy trì và mở rộng.

Tại xã Vân Sơn, không khí sản xuất những ngày cuối năm trở nên sôi động hơn. Trên các cánh đồng rau, bà con nông dân tranh thủ thời tiết thuận lợi để chăm sóc, thu hoạch các loại rau vụ Đông như bắp cải, su hào, cà chua, đậu, đỗ… phục vụ thị trường Tết. Nhiều hộ đã chủ động bố trí lịch trồng hợp lý để rau cho thu hoạch đúng thời điểm Tết, khi nhu cầu tiêu thụ tăng mạnh.

Anh Bùi Đức Anh ở xóm Biệng, xã Vân Sơn cho biết, để chuẩn bị cho thị trường Tết, gia đình anh đã đầu tư trồng nhiều loại rau ngắn ngày như cải thảo, bắp cải, súp lơ. Với hơn 3 ha diện tích canh tác, sản lượng dự kiến mỗi loại rau đạt từ 20 – 30 tấn. “Rau vụ Đông nhất là rau phục vụ Tết, nếu chăm sóc tốt thì đầu ra thuận lợi, giá bán ổn định, mang lại thu nhập khá cho gia đình”, anh Đức Anh chia sẻ.

Không chỉ ở Vân Sơn, tại xã Kim Bôi, nhiều hộ nông dân cũng đang tất bật với các loại rau màu. Do thời điểm đầu vụ gặp thời tiết bất lợi, nắng mưa thất thường, có thời điểm xuất hiện rét đậm, rét hại nên một số diện tích rau sinh trưởng chậm. Tuy nhiên, do nguồn cung đầu vụ chưa nhiều, giá rau bán ra thị trường đạt mức khá, dao động từ 25.000 – 30.000 đồng/kg, giúp người trồng rau có thêm động lực sản xuất.

Bà Bùi Thị Nhật ở khu Bo, xã Kim Bôi cho biết, trồng rau vụ Đông mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn so với sản xuất lúa. Rau màu vụ Đông giúp gia đình có thêm thu nhập. Những loại rau ngắn ngày như su hào, bắp cải, các loại rau cải dễ tiêu thụ, quay vòng vốn nhanh. Trong khi đó, sản xuất lúa phải mất khoảng 6 tháng mới có thu nhập.

Trưởng phòng Kinh tế xã Kim Bôi Bùi Thanh Hà cho biết, đến thời điểm này, xã có khoảng 24/38 hộ tại các khu dân cư tham gia sản xuất vụ Đông. Riêng khu Bo là địa bàn có truyền thống sản xuất rau màu trên 10 năm nay, người dân duy trì tốt việc xen canh, gối vụ, tập trung vào các loại rau, củ, quả, hoa và một số cây trồng ngắn ngày như ngô, khoai. Việc tổ chức sản xuất bài bản giúp người dân tận dụng hiệu quả quỹ đất nông nghiệp, nâng cao thu nhập.

Cùng với việc mở rộng diện tích và đa dạng chủng loại rau, các địa phương trong tỉnh Phú Thọ cũng chú trọng hướng dẫn người dân sản xuất theo hướng an toàn. Công tác tuyên truyền, tập huấn về phòng trừ sâu bệnh, sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đúng quy định được tăng cường. Người dân được khuyến cáo theo dõi sát diễn biến thời tiết, chủ động các biện pháp che phủ, giữ ấm cho cây trồng nhằm hạn chế thiệt hại do rét đậm, rét hại gây ra.

Bên cạnh đó, công tác kết nối tiêu thụ sản phẩm cũng được các ngành chức năng và địa phương quan tâm. Việc liên kết với các chợ đầu mối, siêu thị, cửa hàng nông sản sạch trong và ngoài tỉnh giúp mở rộng thị trường tiêu thụ, tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm rau vụ Đông. Đây là yếu tố quan trọng giúp người dân yên tâm đầu tư sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản.

Với sự chủ động của ngành nông nghiệp, chính quyền địa phương và nỗ lực của người nông dân, nguồn cung rau xanh an toàn trên địa bàn tỉnh Phú Thọ trong dịp Tết Nguyên đán 2026 được kỳ vọng sẽ đáp ứng tốt nhu cầu tiêu dùng của thị trường. Qua đó, không chỉ góp phần bình ổn giá, đảm bảo an toàn thực phẩm cho người dân mà còn giúp nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho các hộ sản xuất nông nghiệp trong tỉnh.