Sự kiện kinh tế thế giới nổi bật tuần qua

1. Hiệp định EU-MERCOSUR hoàn tất tiến trình phê chuẩn tại Nam Mỹ. Paraguay ngày 18/3 chính thức phê chuẩn hiệp định thương mại tự do (FTA) giữa Liên minh châu Âu (EU) và khối Thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), trở thành quốc gia thành viên cuối cùng của khối này hoàn tất quy trình pháp lý liên quan. Trước đó, các thành viên khác của MERCOSUR gồm Brazil, Argentina và Uruguay cũng đã lần lượt phê chuẩn văn kiện này trong những tuần gần đây. FTA EU-MERCOSUR được ký kết vào giữa tháng 1/2026 sau 25 năm đàm phán.

2. Nhật Bản bắt đầu xuất dầu từ kho dự trữ quốc gia, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông đang đe dọa nghiêm trọng an ninh năng lượng của các nước nhập khẩu. Theo thông báo trên công báo Chính phủ Nhật Bản ngày 16/3, định mức dự trữ dầu thô bắt buộc đối với các nhà lọc dầu – một phần trong kho dự trữ chiến lược của Nhật Bản – sẽ được hạ xuống trong giai đoạn từ ngày 16/3 đến 15/4. Chính phủ nước này cũng cho biết sẽ áp dụng một công thức tạm thời để tính toán khối lượng dự trữ cần thiết trong thời gian này.

3. Fed giữ nguyên lãi suất trước dự báo lạm phát và rủi ro kinh tế gia tăng. Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) ngày 18/3 (giờ địa phương) đã quyết định giữ nguyên lãi suất ở mức 3,5-3,75%, đồng thời dự báo lạm phát sẽ gia tăng, tỷ lệ thất nghiệp ổn định và chỉ có duy nhất một đợt cắt giảm lãi suất trong năm nay. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh các quan chức Fed đang đánh giá những rủi ro kinh tế phát sinh từ xung đột giữa Mỹ - Israel với Iran. Trong tuần qua, ECB giữ nguyên lãi suất trong kỳ họp chính sách thứ sáu liên tiếp, trong khi Nhật Bản không thay đổi lãi suất lần thứ 2 liên tiếp.

4. Tổng thống Trump tuyên bố có quyền áp thuế theo hình thức mới. Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 15/3 (theo giờ địa phương) nói rằng ông có thẩm quyền áp đặt các mức thuế quan mới, bất chấp việc Tòa án Tối cao Mỹ vào tháng 2/2026 đã bác bỏ các mức thuế quan toàn cầu mà ông đưa ra từ tháng 4/2025. Ngay sau phán quyết của Tòa án Tối cao, ông Trump đã ký sắc lệnh hành pháp áp mức thuế 10% đối với các loại hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ.

5. Giá vàng thế giới tuần qua giảm mạnh nhất kể từ năm 1983. Trong tuần qua, giá vàng thế giới giảm 11%, và giảm xuống dưới 4.500 USD/ounce trong phiên giao dịch cuối tuần. Kể từ khi xung đột nổ ra ở Trung Đông, kim loại quý này đã mất hơn 14% giá trị. Hai yếu tố chính tác động đến giá vàng là triển vọng lãi suất được duy trì ở mức cao và đồng USD lên giá, trong bối cảnh giá năng lượng tăng mạnh do xung đột gây lo ngại về lạm phát.

6. Giá xăng tại Mỹ chạm mức cao nhất kể từ tháng 3/2022. Giá xăng tại Mỹ đã tăng lên mức cao nhất kể từ tháng 3/2022 khi giá dầu thế giới vượt ngưỡng 100 USD/thùng do căng thẳng leo thang tại Trung Đông. Theo dữ liệu từ Hiệp hội các nhà ô tô Mỹ (AAA), giá xăng trung bình toàn quốc đã lên 3,84 USD/gallon (1 gallon = 3,78 lít), tăng 0,25 USD so với tuần trước và gần 1 USD so với tháng trước. Với đà tăng này, chuyên gia Patrick De Haan, Trưởng bộ phận phân tích xăng dầu tại GasBuddy, dự báo có tới 90% khả năng giá xăng sẽ sớm cán mốc 4 USD/gallon trong vài tuần tới.

7. SoftBank đầu tư 500 tỷ USD xây dựng trung tâm dữ liệu AI tại Mỹ. Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc (CEO) của tập đoàn SoftBank Group Corp. (Nhật Bản), Masayoshi Son, ngày 20/3 công bố kế hoạch đầu tư 500 tỷ USD xây dựng một trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) tại Mỹ, dự kiến trong năm nay. Với công suất 10 GW, dự án vừa được công bố này sẽ nằm trong số những trung tâm lớn nhất, nếu không phải là lớn nhất, trên thế giới.

8. Mỹ chi gần 100 triệu USD mua đất hiếm từ tập đoàn Lynas. Ngày 16/3, tập đoàn khai thác đất hiếm Lynas Rare Earths của Australia cho biết, công ty thành viên Lynas USA LLC đã ký kết một văn bản với Chính phủ Mỹ nhằm hoàn tất thỏa thuận cung cấp oxit đất hiếm. Bộ Quốc phòng Mỹ sẽ phân bổ khoảng 96 triệu USD để thu mua các sản phẩm oxit đất hiếm nặng và nhẹ từ Lynas, trong đó mức giá sàn cho oxit NdPr được ấn định ở mức 110 USD/kg.

9. Samsung Electronics dẫn đầu thị trường màn hình thương mại toàn cầu lần thứ 17 liên tiếp, theo thông báo ngày 19/3. Thành quả này đạt được nhờ những nỗ lực không ngừng của hãng trong việc mở rộng danh mục sản phẩm đột phá. "Gã khổng lồ" công nghệ Hàn Quốc cho biết, hãng chiếm tới 35,2% thị phần tính theo sản lượng máy bán ra trong năm 2025. Samsung đã liên tục giữ vững ngôi vương trên bảng xếp hạng này kể từ lần đầu tiên giành vị trí số 1 vào năm 2009.