Sự kiện kinh tế thế giới nổi bật tuần qua

1. Các quốc gia ASEAN đang vượt xa mức trung bình toàn cầu về việc sử dụng AI tiên tiến trong công việc, trong đó vị trí dẫn đầu thuộc về Việt Nam, theo chỉ số xu hướng làm việc năm 2026 của Microsoft được công bố ngày 7/8. Người lao động tri thức trong khu vực ASEAN đang áp dụng các công cụ AI tạo sinh mạnh mẽ hơn so với trên thế giới, đẩy nhanh quá trình chuyển đổi nơi làm việc với tốc độ nhanh hơn nhiều dự đoán.

2. Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 6/8 ký tuyên bố áp thuế bổ sung 15% đối với polysilicon và các sản phẩm phái sinh, đồng thời thiết lập giá nhập khẩu tối thiểu (MIP) nhằm hạn chế hàng giá rẻ từ Trung Quốc và củng cố chuỗi cung ứng bán dẫn, năng lượng Mặt Trời trong nước. Biện pháp được Mỹ triển khai theo Mục 232 của Đạo luật Mở rộng Thương mại, cho phép Washington hạn chế nhập khẩu các mặt hàng bị coi là ảnh hưởng đến an ninh quốc gia. 

3. Chính phủ Trung Quốc ngày 5/8 đã công bố một số biện pháp kinh tế nhằm vào Mỹ, trong đó có kiểm soát xuất khẩu thiết bị bay không người lái và cấm giao dịch với 6 thực thể của Mỹ nhằm đáp trả các biện pháp hạn chế mà Washington mới áp đặt gần đây đối với Bắc Kinh. Trung Quốc phản đối việc Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ viện dẫn khái niệm an ninh quốc gia, ban hành các biện pháp hạn chế đối với Trung Quốc liên quan đến nhiều lĩnh vực như hoạt động viễn thông, phòng thí nghiệm thử nghiệm, thiết bị bay không người lái… 

4. Giá vàng thế giới đã có tuần tăng mạnh nhất kể từ ngày 19/1/2026 khi chốt phiên 7/8 ở mức 4.336,02 USD/ounce, tăng hơn 7% so với tuần trước đó.

Đà tăng của giá vàng đến từ báo cáo việc làm của Bộ Lao động Mỹ cho hay số việc làm thuộc khu vực phi nông nghiệp của nước này giảm 23.000 trong tháng 7/2026, trái ngược với dự báo tăng 80.000 việc làm trước đó. Ngoài ra, giá kim loại quý này đi lên cũng phản ánh kỳ vọng ngày càng lớn về khả năng các bên sớm đạt được một giải pháp ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột tại Trung Đông. 

5. Khu vực Đông Nam Á đã ghi nhận 35 đợt IPO huy động được tổng cộng 2,5 tỷ USD trong nửa đầu năm 2026, giảm 30% về số lượng so với 50 thương vụ IPO cùng kỳ năm ngoái, theo báo cáo ngày 5/8 của công ty tư vấn Ernst & Young. Tuy nhiên, tổng số vốn huy động được lại tăng 85% từ mức 1,4 tỷ USD trong nửa đầu năm ngoái, cho thấy quy mô các đợt huy động vốn đã tăng lên dù số lượng thương vụ sụt giảm. 

6. Chính phủ Nhật Bản ngày 5/8 đã thông qua kế hoạch tạm thời giảm thuế tiêu dùng đối với mặt hàng thực phẩm trong thời hạn hai năm. Động thái này nhằm giảm bớt áp lực chi tiêu cho các hộ gia đình, song cũng làm dấy lên những lo ngại về tình hình tài khóa của nền kinh tế Nhật Bản. Theo kế hoạch trên, thuế tiêu dùng đối với thực phẩm và đồ uống không cồn sẽ giảm từ mức 8% hiện nay xuống còn 1%, bắt đầu áp dụng từ tháng 4/2027. 

7. Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC) đã mua thêm khoảng 20 tấn vàng trong tháng 7/2026, theo dữ liệu chính thức công bố ngày 7/8.

Đây là đợt bổ sung dự trữ vàng hàng tháng lớn nhất kể từ tháng 10/2023, đánh dấu tháng mua ròng thứ 21 liên tiếp của cơ quan này. Lượng vàng dự trữ của Trung Quốc đã tăng thêm 640.000 ounce trong tháng 7/2027, nâng tổng mức dự trữ lên 76,08 triệu ounce so với mức 75,44 triệu ounce vào cuối tháng 6/2026. 

8. Chính phủ Mỹ đã hoàn trả khoảng 100 tỷ USD tiền thuế quan thu được theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA), sau khi Tòa án Tối cao phán quyết các mức thuế này là bất hợp pháp. Hệ thống hoàn thuế của Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới (CBP) đã tiếp nhận hơn 252.000 hồ sơ. Mặc dù Chính phủ Mỹ đang tìm cách tái lập thuế quan bằng các cơ sở pháp lý khác, quá trình hoàn tiền cho hàng trăm nghìn nhà nhập khẩu vẫn đang tiếp tục. 

9. Đồng yen phản ứng tích cực sau động thái phối hợp can thiệp của Nhật Bản và Mỹ khi tăng lên khoảng 156 yen đổi 1 USD, từ ngưỡng trên 157 yen/USD vào sáng 3/8.

Trước đó, Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Satsuki Katayama xác nhận Nhật Bản và Mỹ đã phối hợp tiến hành can thiệp mua đồng yen trên thị trường ngoại hối vào ngày 31/7. Đây là lần đầu tiên trong vòng 15 năm, Nhật Bản và Mỹ thực hiện biện pháp này, và hai nước đều khẳng định sẵn sàng tiếp tục hành động nếu cần thiết. 

10. Lãi suất thế chấp trung bình kỳ hạn 30 năm tại Mỹ đã chạm đỉnh cao nhất kể từ tháng 7/2025 khi tăng lên mức 6,69% vào ngày 6/8 do lo ngại lạm phát và ảnh hưởng từ xung đột tại Iran. Đà tăng liên tiếp 5 tuần này đã gây áp lực lớn lên khả năng chi trả, khiến số lượng đơn xin vay mới sụt giảm và đòi hỏi người mua phải có thu nhập gần 110.000 USD để sở hữu một căn nhà bình thường.