Tạo cơ chế khuyến khích sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả

Trình bày Tờ trình, Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên nêu rõ, việc xây dựng Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả hiện hành nhằm tiếp tục quán triệt, thể chế hóa các quan điểm, chủ trương của Đảng, Nhà nước, giải quyết được các vấn đề của thực tiễn trong nước đặt ra, phù hợp với luật pháp, thông lệ quốc tế; tăng cường hiệu quả, hiệu lực trong quản lý nhà nước, loại bỏ vướng mắc, rào cản, tạo hành lang pháp lý thuận lợi, tăng cường các cơ chế khuyến khích, thúc đẩy hoạt động sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.

Bên cạnh đó, việc sửa đổi, bổ sung Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả sẽ giúp Việt Nam kịp thời tận dụng, thu hút và huy động được các nguồn lực quốc tế để hỗ trợ, thúc đẩy quá trình đầu tư tiết kiệm năng lượng, chuyển đổi thị trường các sản phẩm tiết kiệm năng lượng.

Báo cáo thẩm tra dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy khẳng định, Thường trực Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường tán thành với chính sách của Nhà nước về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả (quy định tại khoản 2 Điều 1); về chiến lược, quy hoạch, chương trình sử dụng năng lượng (khoản 3 Điều 1); biện pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trong cơ sở sản xuất, cung cấp năng lượng (khoản 6 Điều 1). Tuy nhiên, Cơ quan thẩm ra cho rằng cần rà soát, quy định cụ thể trong dự thảo Luật để đảm bảo tính khả thi.

Phát biểu tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khẳng định, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả có ý nghĩa hết sức đặc biệt trong bối cảnh đất nước đang nỗ lực cam kết với quốc tế về phát triển bền vững, ứng phó với biến đổi khí hậu, thúc đẩy chuyển đổi năng lượng xanh, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng - an ninh trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của đất nước; đồng thời đánh giá cao Ban soạn thảo và Cơ quan thẩm tra đã làm việc hết sức tích cực.

Để đảm bảo dự án Luật đáp ứng yêu cầu về tính đồng bộ, thống nhất, khả thi, phù hợp với thực tiễn, Chủ tịch Quốc hội đề nghị tiếp tục tập trung nghiên cứu, rà soát kỹ lưỡng, đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất của dự án Luật với hệ thống pháp luật, tránh sự chồng chéo, mâu thuẫn với các luật đã ban hành trước như Luật Điện lực (sửa đổi), Luật Bảo vệ môi trường, Luật Doanh nghiệp...

Trước mong muốn của người dân, doanh nghiệp là đơn giản hóa thủ tục hành chính và phân cấp, phân quyền, Chủ tịch Quốc hội cho rằng dự thảo Luật cần sửa đổi theo hướng tiếp tục cắt giảm các thủ tục hành chính không cần thiết; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho địa phương trong điều kiện đã sắp xếp bộ máy tinh, gọn, mạnh, hiệu lực, hiệu quả ở các bộ, ngành, địa phương. Đồng thời, dự thảo Luật cần làm rõ cơ chế giám sát, kiểm tra, tránh lạm quyền hoặc thiếu minh bạch, qua đó, tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các dự án sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả.

Đánh giá cao dự án Luật đã được chuẩn bị rất công phu, kỹ lưỡng, Phó Tổng Thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Đậu Anh Tuấn khẳng định, VCCI nhất trí với nhiều thay đổi về nội dung được đưa ra trong dự thảo Luật. Tuy nhiên, ông Đậu Anh Tuấn cũng nêu một số nội dung còn trùng lặp giữa dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, Luật Bảo vệ môi trường như nội dung về giảm phát thải khí nhà kính, đối tượng của cơ sở năng lượng trọng điểm...

Phó Tổng Thư ký VCCI kiến nghị cần rà soát kỹ lưỡng hơn nữa để không trùng lặp mục tiêu giữa pháp luật về sử dụng năng lượng và pháp luật về bảo vệ môi trường, nhằm tránh cho doanh nghiệp phải thực hiện nhiều nghĩa vụ mà chỉ phục vụ cho một mục tiêu, làm tăng chi phí cho doanh nghiệp.

Kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan nhấn mạnh, cần nghiên cứu hoàn thiện các quy định về chính sách của nhà nước về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, xác định là một chỉ tiêu trong kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội của quốc gia và của các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; xác định rõ nguồn lực tài chính ngoài nguồn ngân sách nhà nước cần huy động nguồn vốn xã hội hóa để thực hiện các mục tiêu sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; làm rõ trách nhiệm của cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm áp dụng mô hình quản lý năng lượng theo quy định của cơ quan thẩm quyền hay theo hướng dẫn về quy định dán nhãn năng lượng đối với vật liệu xây dựng trong dự thảo Luật.

Trước đó, tại phiên họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự án Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân (sửa đổi); xem xét trình Quốc hội việc rút ngắn nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026; việc quyết định Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, việc thành lập Hội đồng bầu cử quốc gia.