Taxi bay eVTOL sẵn sàng thương mại hóa, UAE và Trung Quốc dẫn đầu

Tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Joby Aviation (Mỹ), công ty được Toyota hậu thuẫn, đang khẳng định vị thế dẫn đầu thông qua hợp đồng độc quyền 6 năm với Cơ quan Đường bộ và Giao thông Dubai (RTA), đơn vị vận hành hệ thống tàu điện ngầm và taxi của thành phố. 

Trong khi đó, tại thủ đô Abu Dhabi, một doanh nghiệp Mỹ khác là Archer Aviation cũng lên kế hoạch triển khai dịch vụ taxi bay vào năm 2026. Chính phủ UAE đang tích cực xây dựng các quy định pháp lý, nhằm thu hút đầu tư quốc tế và khẳng định vị thế đi đầu về công nghệ. 

Joby Aviation cho biết taxi bay có thể rút ngắn thời gian di chuyển quãng đường 37 km từ Sân bay Quốc tế Dubai đến đảo nhân tạo Palm Jumeirah từ 45-60 phút (bằng ô tô) xuống chỉ còn khoảng 10 phút. Dù giá vé chưa được công bố chính thức, truyền thông dẫn các nguồn tin cho biết mức phí dự kiến vào khoảng 350 dirham (95 USD). 

Trước đó, vào tháng 11/2025, Joby đã thực hiện chuyến bay trình diễn tại Triển lãm Hàng không Dubai (Dubai Airshow). Chiếc máy bay điện 6 cánh quạt đã cất cánh từ Sân bay Quốc tế Al Maktoum và bay trong khoảng 15 phút trước sự chứng kiến của hàng chục nghìn người. Mẫu máy bay này được thiết kế với 5 ghế ngồi (gồm phi công và hành khách), trang bị màn hình hiển thị độ cao và trạng thái bay, cùng không gian để chân rộng rãi. 

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Dubai, trung tâm tài chính khu vực, đang nỗ lực giảm sự phụ thuộc vào dầu mỏ và thu hút vốn đầu tư toàn cầu. Sự gia tăng phương tiện giao thông những năm gần đây đã khiến tình trạng tắc nghẽn trở thành vấn đề cấp bách tại thành phố này. 

Tại Trung Quốc, mẫu eVTOL EH216-S của hãng sản xuất máy bay không người lái EHang đã trở thành phương tiện đầu tiên cùng loại nhận được chứng chỉ nhà khai thác tàu bay (AOC), mở đường cho hoạt động thương mại. EHang dự kiến triển khai quy mô lớn sớm nhất vào năm sau, bắt đầu với các chuyến bay phục vụ khách du lịch. 

Mẫu EH216-S hai chỗ ngồi có khả năng tự bay theo lộ trình định sẵn mà không cần phi công. EHang hiện đang đào tạo đội ngũ nhân sự mặt đất hỗ trợ vận hành, với khóa đầu tiên dự kiến hoàn thành vào đầu năm 2026, hướng tới mục tiêu mở rộng quy mô nhân sự lên 100 người. 

Trung Quốc năm 2024 tuyên bố sẽ tích cực phát triển "nền kinh tế tầm thấp" (khai thác không gian không phận dưới 1.000m), tập trung vào các phương tiện eVTOL và máy bay không người lái hoạt động dưới độ cao 1.000 mét. Chính quyền trung ương và địa phương nước này hiện đang áp dụng nhiều chính sách trợ cấp để hỗ trợ lĩnh vực này.

Tại Mỹ, các hoạt động chuẩn bị mở rộng sản xuất hàng loạt eVTOL đang được đẩy mạnh hướng tới thương mại hóa. Hồi tháng 6/2025, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký sắc lệnh thành lập chương trình thúc đẩy triển khai eVTOL thương mại, nhằm phát triển ngành công nghiệp này trong bối cảnh các doanh nghiệp Trung Quốc đang chiếm ưu thế về sản xuất.

Giữa tháng 12 vừa qua, Joby công bố kế hoạch nâng công suất sản xuất tại Mỹ lên 4 máy bay mỗi tháng vào năm 2027. Giám đốc điều hành JoeBen Bevirt khẳng định đây là thời điểm thích hợp để đầu tư vào thiết bị, cơ sở vật chất và nhân lực nhằm tăng tốc sản xuất.

Trong khi đó, tại Nhật Bản, Joby đang hợp tác với ANA Holdings, còn Soracle, liên doanh giữa Japan Airlines và tập đoàn Sumitomo, dự kiến sử dụng máy bay của Archer. Tuy nhiên, các dịch vụ này dự kiến phải đến năm tài chính 2027 mới bắt đầu hoạt động, chậm chân hơn so với UAE và Trung Quốc.