Thanh Hóa siết chặt quy trình vận hành liên hồ chứa

Sau khi mô hình chính quyền hai cấp mới được vận hành từ 1/7/2025, các nhà máy thủy điện dọc bờ sông Mã, tỉnh Thanh Hóa đã phối hợp với chính quyền các địa phương đã có nhiều giải pháp vận hành bảo đảm an toàn trên sông Mã. Tới nay, đa số các công trình thủy điện trên sông Mã đang vận hành an toàn, đảm bảo an toàn liên hồ chứa, kịp thời ứng phó khi có tình huống đột xuất xảy ra, đảm bảo an toàn cho người dân trên địa bàn khu vực ven bờ sông Mã. Từ đó, góp phần nâng cao hiệu quả chống lũ, giảm lũ cho hạ du, cấp nước cho sản xuất nông nghiệp, nước sinh hoạt cho người dân các địa phương.

Nhà máy Thủy điện Trung Sơn, thuộc xã Trung Sơn, tỉnh Thanh Hóa có công suất 260 MW, bao gồm 4 tổ máy với công suất khoảng 950 triệu kWh/năm, công trình này được xây dựng trên dòng sông Mã. Trước mùa mưa năm nay, Nhà máy Thủy điện Trung Sơn đã triển khai phương án phòng chống thiên tai để đảm an toàn vận hành cho công trình và vùng hạ du. Đồng thời, kiểm tra an toàn đập, hồ chứa, thiết bị vận hành, cảnh báo khi xả lũ, lắp đặt hệ thống cảnh báo vận hành phát điện, vận hành xả lũ phù hợp với tình hình của địa phương.

Theo ông Phạm Văn Cường, Phó giám đốc Công ty TNHH Một thành viên Thủy điện Trung Sơn cho biết, để đảm bảo thực hiện tốt công tác vận hành trước mùa mưa lũ 2025, Công ty TNHH Một thành viên Thủy điện Trung Sơn đã thực hiện các giải pháp như bão dưỡng tổ máy, thực hiện công tác đảm bảo vận hành hồ chứa, khai thác hiệu quả mực nước có tại hồ và tuân thủ vận hành liên hồ chứa khu vực sông Mã, bảo trì các hệ thống cảnh báo hạ du… Đơn vị cam kết vận hành an toàn trước, trong và sau mùa mưa lũ 2025, qua đó đảm bảo an toàn cho khu vực ven bờ sông Mã, hàng năm nhà máy đóng góp ngân sách nhà nước 150 tỷ đồng.

Ông Ngô Sỹ Tâm, Phó bí thư thường trực đảng ủy xã Trung Sơn, tỉnh Thanh Hóa cho biết, thời gian qua xã luôn thường xuyên giám sát các công trình thủy điện thực hiện theo quy định, mực nước vận hành mùa lũ và quy định mực nước trước lũ, thường xuyên giám sát nguyên tắc vận hành hồ chứa trong mùa lũ, nhằm đảm bảo an toàn vận hành tại các công trình thủy đện. Trước khi thực hiện quy trình xã lũ, thủy điện đã thông báo cho chính quyền địa phương, nhân dân biết để có phương án phòng tránh kịp thời, cũng như thực hiện việc cắt lũ góp phần phòng thiên tai trên địa bàn xã và toàn tỉnh. Ngoài cung cấp điện, nhà máy thủy điện Trung Sơn đều chú trọng đến an sinh xã hội, tạo điều kiện cho người dân nuôi cá lồng trên khu vực lòng hồ thủy điện.

Nằm trên địa bàn xã Cẩm Thạch, Nhà máy Thủy điện Cẩm Thủy 1 được xây dựng và đưa vào sử dụng vào tháng 12/2018, với công suất lắp máy 28,8MW, góp phần cung cấp điện cho hệ thống lưới điện quốc gia và điều tiết lũ, cấp nước cho hạ du. Để đảm bảo an toàn vận hành, nhà máy thủy điện Cẩm Thủy 1 đã triển khai nhiều phương án nhằm chủ động vận hành công trình an toàn, sẵn sàng phòng chống thiên tai. Trong năm 2025 nhà máy đã xây dựng kế hoạch phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn gắn với các kịch bản thời tiết cực đoan. Hàng năm, nhà máy thực hiện quan trắc để đo độ lún, thấm và chuyển dịch của công trình; bảo dưỡng hệ thống nâng, hạ cánh van đập tràn theo quy trình, quy định; định kỳ kiểm tra các mốc, cột thủy chí, các biển báo, phát quang bụi rậm xung quanh đê hồ chứa.

Hiện, nhà máy đang phối hợp với các xã vùng lòng hồ kiểm tra, quản lý chặt chẽ, không để người dân, tàu thuyền đi vào khu vực lòng hồ trong thời điểm mưa bão. Bảo đảm tuyệt đối an toàn về người và phương tiện khi thực hiện nhiệm vụ; tiến hành xả lũ khi cần thiết; khi vận hành điều tiết xả lũ tuân thủ các quy định để bảo đảm an toàn về người, tài sản của người dân địa phương.

Ông Lê Đình Hùng, cán bộ Nhà máy thủy điện Cẩm Thủy 1, xã Cẩm Thạch cho hay, nhà máy đã phối hợp với các đơn vị hồ chứa thượng lưu, vận hành đúng quy trình hồ chứa, đồng thời theo dõi dự báo báo thời tiết và thông báo cho nhân dân, chính quyền nắm bắt tình hình mưa lũ, giảm ảnh hưởng đến mưa lũ, xả lũ xảy ra. Trong ca trực, việc kiểm tra, phân tích thông số được thực hiện thường xuyên nhằm nhanh chóng phát hiện những thay đổi, bất thường để có giải pháp khắc phục nhanh nhất, hiệu quả nhất.

Không chỉ các nhà máy đang vận hành, tại công trình Thủy điện Tén Tằn cũng đang triển khai xây dựng tại xã biên giới Mường Lát. Công trình này gồm một nhà máy phát điện có công suất 12MW, và hướng đến việc cung cấp nước tưới, nước sinh hoạt trên địa bàn. Dự kiến, trong năm 2027, dự án sẽ hoàn thành đưa vào sử dụng.

Ông Đặng Hữu Thắng, Phó giám đốc Ban quản lý dự án thủy điện-Công ty CP Mường Lát cho biết, tạo công ăn việc làm cho lao động địa phương, cải tạo, nậng cấp hệ thống thủy lợi cấp nước hơn so với hệ thống cũ. Đồng thời, đóng góp cho ngân sách địa phương hàng năm khoảng 12 tỷ đồng, hiện đơn vị đang đẩy nhanh tiến độ để sớm hoàn thành dự án và đưa vào vận hành.

Theo Sở Công Thương tỉnh Thanh Hóa, để đảm bảo an toàn vận hành các công trình thủy điện, Sở đã đề nghị các nhà máy thủy điện thực hiện nghiêm túc các nội dung theo quy định, tại nghị định số 114/2018/NĐ-CP ngày 4/9/20218 của Chính phủ về quản lý an toàn hồ đập, hồ chứa và chỉ thị số 05/CT-UBND ngày 8/3/2022 của UBND tỉnh Thanh Hóa về tăng cường quản lý, bảo an toàn đập, hồ chứa thủy điện trên địa bàn… Cũng như, yêu cầu các nhà máy thủy điện đảm bảo vận hành đập, hồ chứa thủy điện theo quy định vận hành đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt và quy trình vận hành hồ chứa trên lưu vực sông Mã được Thủ tướng phê duyệt; thường xuyên giám sát việc vận hành, phương án ứng phó tình hình khẩn cấp, bảo đảm an toàn cho đập và vùng hạ du hồ thủy điện.

Bên cạnh đó, Sở Công Thương tỉnh Thanh Hóa cũng Sở Công Thương thường xuyên thành lập các đoàn kiểm tra, đôn đốc, chỉ đạo các chủ hồ đập thủy điện thực hiện đầy đủ các nội dung theo quy định, chỉ đạo các nhà máy máy thủy điện luôn phối hợp với chính quyền trong khu vực ảnh hưởng của công trình, thông tin về điều tiết lũ, cảnh báo xả lũ tránh thiệt hại.

Đồng thời, thực hiện lắp hệ thống quan trắc, theo dõi, cung cấp số liệu cho cơ quan chức năng theo quy định, thông tin cảnh báo an toàn cho vùng hạ du khi xả lũ, cảnh giới khu vực nguy hiểm đảm bảo cảnh báo kịp thời cho chính quyền, người dân khu vực ảnh hưởng khi xã lũ khẩn cấp, chủ động ứng phó thời tiết cực đoan và khi hồ chứa đã tích đầy nước.

Ngoài ra, Sở Công Thương tỉnh Thanh Hóa cũng đã chỉ đạo các đơn vị quản lý, vận hành hồ đập thủy điện trên địa bàn thực hiện đầy đủ các nội dung về an toàn đập, hồ thủy điện đúng quy định; tổ chức lực lượng, xây dựng phương án phối hợp chính quyền và vùng hạ du, các đơn vị liên quan trong ứng phó phòng thiên tai. Hiện các công trình thủy điện đang vận hành hiệu quả, đảm bảo an toàn liên hồ chứa, kịp thời ứng phó khi có tình huống đột xuất xảy ra và an toàn cho người dân trên địa bàn khu vực ảnh hưởng.