Tháo điểm nghẽn thể chế để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số

Thời gian qua, kinh tế mở, xã hội cũng mở, thương mại cũng mở nhưng dù mở đến đâu vẫn phải đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng và trong khuôn khổ thể chế của chúng ta, đó là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Vì vậy, phải chuẩn hóa và củng cố nền tảng thể chế này. Tôi cho rằng thể chế vẫn là điểm nghẽn lớn nhất.

Hiện tại đã có nhiều nghị quyết rất quan trọng của Đảng làm nền tảng như nghị quyết về phát triển kinh tế tư nhân, nghị quyết về chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, nghị quyết về xây dựng và hoàn thiện pháp luật, thực thi pháp luật, cùng nhiều nghị quyết ở các lĩnh vực khác như người cao tuổi, giáo dục, văn hóa, y tế…

Có thể nói "la bàn" đã có, vấn đề còn lại là cụ thể hóa thành các bước đi rõ ràng. Những lộ trình nhiều năm cần được chia nhỏ thành lộ trình cho giai đoạn hai năm giữa của nhiệm kỳ năm năm và trước mắt là kế hoạch từng năm, thậm chí từng quý.

Hiện nay đã có cơ chế đánh giá hiệu quả công việc theo từng quý đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động. Lãnh đạo cũng là cán bộ, công chức, trước hết là công chức nên việc đánh giá này cần được thực hiện nghiêm túc để chủ động rà soát, hoàn thiện những nội dung cần tháo gỡ, cần bàn bạc.

Về kinh tế ta đang chịu tác động đa chiều từ chính trị, quân sự, các vấn đề môi trường, biến động toàn cầu và cả những thay đổi về dân số. Trước mắt, nhiệm vụ rất rõ là phải kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô. Đây là mục tiêu đã được nhắc đến nhiều nhưng trong thời đại số hiện nay cách làm phải khác, quan trọng là không để xảy ra khủng hoảng kinh tế. Ví dụ, khi giá xăng dầu tăng thì nhiên liệu sản xuất tăng, kéo theo giá thực phẩm và chi phí sinh hoạt tăng nếu không có biện pháp kiểm soát phù hợp.

Trong bối cảnh toàn cầu và khu vực có nhiều biến động phức tạp, mục tiêu tăng trưởng hai con số là rất thách thức. Tuy nhiên, Việt Nam vẫn đứng vững trước những biến động đa chiều của thế giới. Tôi tin rằng dù khó khăn vẫn có thể đạt được mục tiêu này nhưng phải có những điều kiện cụ thể và không thể chỉ nói suông.

Trong đó, vai trò của doanh nghiệp, đặc biệt là khu vực kinh tế tư nhân, là rất lớn. Họ không chỉ tạo ra sản phẩm và doanh thu mà quan trọng hơn là tạo việc làm thực chất cho người lao động, bảo đảm tiền lương, không nợ lương, không nợ các chế độ chính sách theo quy định của pháp luật. Đồng thời, cần mở rộng thị trường lao động sang những quốc gia có nền kinh tế ổn định, song song với việc mở rộng thị trường xuất khẩu và đa dạng hóa các loại hình kinh doanh trong nước.

Hơn nữa, Việt Nam cũng đang phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, sản xuất chip công nghệ và từng bước làm chủ công nghệ. Làm chủ ở đây nghĩa là có thể sản xuất, chế tạo chứ không chỉ dừng ở khâu lắp ráp. Đây cũng sẽ là lĩnh vực tạo ra nhiều việc làm, vừa thu hút chuyên gia nước ngoài vừa tạo cơ hội cho người lao động trong nước.

Bên cạnh công nghiệp, xây dựng và thương mại, nếu không tính đến nông nghiệp cũng không thể đạt tăng trưởng bền vững. Trong nhiều năm qua, Việt Nam luôn bảo đảm an ninh lương thực, thậm chí còn cung ứng lương thực cho thế giới và hỗ trợ các quốc gia bạn bè khi gặp khó khăn. Vì vậy, nông nghiệp cần có những bước đi mới; trong đó phát triển nông nghiệp công nghệ cao và hình thành những "ông chủ" nông nghiệp công nghệ. Đất đai không thể tăng thêm nhưng sản lượng trên một đơn vị diện tích hoàn toàn có thể tăng lên nếu ứng dụng khoa học và công nghệ.

Nông nghiệp cũng không chỉ là trồng trọt hay chăn nuôi trên đất liền mà còn bao gồm kinh tế biển và nuôi trồng thủy sản. Với lợi thế về diện tích biển và đầm phá lớn, chúng ta hoàn toàn có thể phát triển mạnh lĩnh vực này.

Khi kết hợp các nội dung trên với phát triển văn hóa, giáo dục và du lịch theo hướng xanh – sạch – bền vững, đồng thời quảng bá bằng các nền tảng số sẽ  không chỉ thúc đẩy thương mại điện tử mà còn thu hút thêm nhiều du khách quốc tế đến Việt Nam, qua đó tạo thêm nguồn thu cho nền kinh tế.