Thiên tai làm 409 người chết, mất tích với thiệt hại trên 85 ngàn tỷ đồng

Theo Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tính từ đầu năm 2025 đến nay, thiên tai diễn ra dồn dập, khốc liệt, trên phạm vi rộng. Tính đến ngày 24/11, thiên tai trên cả nước đã làm 409 người chết, mất tích, 727 người bị thương; 3.714 nhà bị sập, đổ, trôi, 333.583 nhà bị hư hỏng, tốc mái; 553.417 ha lúa, hoa màu và 376.792 ha cây trồng khác bị ngập úng, thiệt hại; 50.237 con gia súc, 6.965.439 con gia cầm bị chết, cuốn trôi; 197.343 lồng bè và 58.946ha thủy sản bị thiệt hại; 668.160 km đê, kè, kênh mương bị thiệt hại; 100,1km bờ sông, bờ biển bị sạt lở; 744 km đường giao thông bị thiệt hại với tổng khối lượng đất đá bị sạt lở là 14,5 triệu m3... Tổng thiệt hại ước tính trên 85.099 tỷ đồng.

Cũng theo Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai, thiên tai năm nay mang mang nhiều yếu tố bất thường, vượt mức lịch sử, trong đó đã có 20 cơn bão, áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông (15 cơn bão và 5 áp thấp nhiệt đới), tương đương năm 2017 (năm 2017 xuất hiện 20 cơn bão, áp thấp nhiệt đới). Các cơn bão (số 5, số 9, số 10, số 11, số 13) di chuyển rất nhanh, cường độ rất mạnh, trái quy luật khi đầu mùa đổ bộ vào Trung Bộ (bão số 3, bão số 5) và những tháng cuối năm lại đổ bộ vào khu vực Bắc Bộ (bão số 9, bão số 11); 3 cơn bão rất mạnh đổ bộ vào đất liền khu vực miền Trung và Thủ tướng Chính phủ đã phải thành lập Ban Chỉ đạo tiền phương để chỉ đạo ứng phó (bão số 5, bão số 10 và bão số 13);

Mưa lớn cực đoan, lũ vượt lịch sử trên 13 tuyến sông khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ (sông Cầu, sông Thương, sông Trung, sông Bằng, sông Cà Lồ, sông Lô, sông Bưởi, sông Cả, sông Bồ, sông Thu Bồn, sông Ba, sông Kỳ Lộ, song Dinh Ninh Hòa); ngập lụt rất nghiêm trọng tại các đô thị, vùng trũng thấp, nhất là tại thành phố Hà Giang, Thái Nguyên, Bắc Ninh, Hà Nội, Thanh Hóa, Nghệ An, Quảng Trị, Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa,...

Nhiều khu vực trong thời gian ngắn phải hứng chịu tất cả các đợt thiên tai trên dẫn đến hình thái thiên tai kép bão chồng bão, lũ chồng lũ, lũ quét, sạt lở đất, nhất là tại các tỉnh miền núi, trung du Bắc Bộ, Trung Bộ, đe dọa nghiêm trọng đến an toàn các công trình phòng, chống thiên tai, cơ sở hạ tầng, nhất là hệ thống giao thông, viễn thông, điện lực, đê điều, hồ đập,… đặc biệt đã gây thiệt hại rất nghiêm trọng về người và tài sản của người dân. 

Những tháng cuối năm 2025 vẫn còn nguy cơ mưa lũ lớn tại khu vực Trung Bộ, cụ thể là trong những ngày tới, ảnh hưởng của bão số 15 và hoàn lưu bão dự báo tiếp tục gây mưa lũ cho khu vực Nam Trung Bộ vừa bị thiệt hại nặng nề do mưa lũ. Các địa phương cần tập trung khắc phục hậu quả mưa lũ để sẵn sàng ứng phó với các đợt thiên tai tiếp theo.

Thời gian tới, Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai đề nghị các địa phương tiếp tục thiện nghiêm Chỉ thị số 42-CT/TW của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai; Luật Phòng, chống thiên tai và các văn bản hướng dẫn; lồng ghép nội dung phòng, chống thiên tai vào quy hoạch, kế hoạch phát triển ngành, quy hoạch vùng; rà soát, điều chỉnh các quy chuẩn, tiêu chuẩn về xây dựng cơ sở hạ tầng của các ngành đảm bảo an toàn, chống chịu trước thiên tai lớn, cực đoan như bão mạnh, mưa lũ lịch sử thời gian vừa qua.

Các cơ quan chức năng cần tăng cường năng lực, nâng cao độ tin cậy dự báo, cảnh báo thiên tai, trong đó tập trung tăng dày mật độ trạm đo mưa và nâng cao chất lượng công tác dự báo mưa lớn phục vụ cảnh báo lũ quét, sạt lở đất, lũ, ngập lụt; lập bản đồ cảnh báo thiên tai, nhất là bản đồ phân vùng nguy cơ lũ quét, sạt lở đất chi tiết đến cấp thôn, bản.

Các địa phương cần rà soát, bố trí sắp xếp, di dời người dân vùng có nguy cơ cao thiên tai, nhất là sạt lở đất, lũ quét khu vực miền núi, ngập lụt sâu vùng trũng thấp; điều chỉnh cơ cấu cây trồng, vật nuôi ở các vùng, các địa phương theo hướng thuận thiên, hiệu quả, bền vững, an toàn hơn trước thiên tai; tu bổ, nâng cấp, cải tạo hệ thống đê điều, hồ chứa, công trình phòng, chống thiên tai, nhất là các công trình xung yếu, bị hư hỏng; đầu tư, nâng cấp công trình cơ sở hạ tầng đảm bảo sức chống chịu với thiên tai, nhất là hạ tầng điện, viễn thông, giao thông; rà soát, điều chỉnh quy trình vận hành hồ chứa, liên hồ chứa theo hướng ưu tiên giành dung tích để giảm lũ cho hạ du.

Cùng với đó, các địa phương cần tăng cường nâng cao nhận thức cộng đồng và quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng; hướng dẫn kỹ năng ứng phó phù hợp với các loại hình thiên tai bản địa theo từng địa phương, khu vực; tăng công tác thông tin truyền thông để các thông tin dự báo, cảnh báo, tình hình thiên tai, nội dung chỉ đạo kịp thời được chuyển tải để người dân chủ động ứng phó; tiếp tục thúc đẩy sâu rộng hợp tác quốc tế và ứng dụng khoa học công nghệ trong phòng, chống thiên tai, nhất là chuyển đổi số, theo dõi, giám sát thiên tai theo thời gian thực.

Ngoài ra, các địa phương cần tăng cường nguồn lực cho khắc phục hậu quả thiên tai theo hướng xây dựng lại bền vững hơn; huy động các nguồn lực quốc tế và của cộng đồng xã hội giúp người dân khắc phục hậu quả sau thiên tai.