Thiếu hạ tầng logistics khiến cảng biển Cần Thơ gặp khó

Bên cạnh những kết quả tích cực, lãnh đạo Công ty cổ phần Cảng Cần Thơ cũng nêu lên những rào cản nội tại mà doanh nghiệp không thể tự giải quyết. Cụ thể, theo ông Lê Đức Công, hiện luồng hàng hải vào cảng Cái Cui còn hạn chế khiến tàu lớn trên 10.000 DWT đầy tải hoặc tàu container trên 600 TEU không thể vào luồng sông Hậu, làm giảm khả năng kết nối trực tiếp với các thị trường quốc tế.

Bên cạnh đó, hạ tầng logistics sau cảng như hệ thống kho bãi, các khu vực sơ chế, trung tâm diệt trùng, chiếu xạ vẫn còn thiếu hụt nghiêm trọng, chưa đáp ứng được nhu cầu thu gom hàng hóa và kết nối chuỗi cung ứng. Ông Lê Đức Công cũng phản ánh bất cập trong kết nối đường bộ, khi xe container từ khu công nghiệp Trà Nóc muốn xuống cảng Cái Cui gặp nhiều khó khăn do các tuyến đường chính như Cách Mạng Tháng Tám, Võ Văn Kiệt bị hạn chế, trong khi đường Nguyễn Văn Linh lại nhỏ hẹp ở một số đoạn.

Đặc biệt, đại diện Cảng Cần Thơ nêu kiến nghị của các doanh nghiệp xuất khẩu gạo về việc vướng mắc thủ tục hải quan tại bến phao ở khu vực Thốt Nốt. Theo quy định hiện nay, khu vực này chưa được công nhận mã code hải quan và thiếu hệ thống camera giám sát trực tuyến theo tiêu chuẩn hàng hóa tập trung, khiến doanh nghiệp phải chuyển hàng về cảng Cái Cui hoặc Hoàng Diệu để làm thủ tục, làm phát sinh chi phí vận chuyển tăng thêm khoảng 30.000 đồng/tấn gạo. Theo đó, một tấn gạo xuất khẩu nếu được làm thủ tục ở bến phao Thốt Nốt chỉ tốn 70.000 đồng nhưng do bến phao không đủ điều kiện, doanh nghiệp phải chuyển xuống cảng Hoàng Diệu tốn 100.000 đồng.

Lãnh đạo Cảng Cần Thơ kiến nghị thành phố sớm thúc đẩy phát triển các sàn giao dịch vận tải nhằm kết nối hàng hóa thông suốt giữa Cần Thơ với TP. Hồ Chí Minh, Cái Mép – Vũng Tàu và Vương quốc Campuchia. Song song đó, thành phố cần rà soát, điều chỉnh ngành nghề kinh doanh tại Trung tâm logistics cấp II vùng tại Hưng Phú theo hướng thu hút các doanh nghiệp logistics tích hợp, thực hiện đầy đủ các khâu từ sơ chế, làm sạch đến đóng gói nông, thủy hải sản nhằm khai thác hiệu quả hạ tầng xử lý nước thải tập trung.

Theo ông Lê Đức Công, việc chú trọng đào tạo nguồn nhân lực chuyên sâu và đẩy mạnh hợp tác chuyển giao công nghệ vận tải thông minh, "xanh hóa" chuỗi cung ứng là yếu tố then chốt để cảng biển Cần Thơ nâng cao giá trị hàng hóa và thâm nhập hiệu quả vào các thị trường quốc tế khắt khe.

Chia sẻ về góc độ quy hoạch và kỹ thuật hạ tầng, ông Lê Tiến Dũng, Phó Giám đốc thường trực Sở Xây dựng thành phố Cần Thơ nhận định, Cảng Cần Thơ sở hữu cơ sở hạ tầng cầu tàu thuộc nhóm tốt nhất khu vực với chiều dài cầu tàu hiện hữu và dự trữ rất lớn, lên đến gần 1.500 mét. Dù hạ tầng cứng khá tốt nhưng hiệu quả khai thác chưa tương xứng do vướng mắc lớn nhất nằm ở luồng Quan Chánh Bố.

Theo ông Lê Tiến Dũng, tốc độ bồi lắng của luồng này quá nhanh; dù hàng năm Nhà nước chi khoảng 500 tỷ đồng để nạo vét nhưng tàu trọng tải lớn cũng chỉ có thể lưu thông theo mùa hoặc trong khoảng thời gian ngắn. Về định hướng phát triển hạ tầng logistics, ông Dũng cho biết, trong quy hoạch tích hợp tới đây, ngành xây dựng sẽ tham mưu dành quỹ đất sạch khoảng 50 ha để phát triển logistics hàng không cạnh sân bay Cần Thơ cho hàng hóa giá trị cao.

Đối với Trung tâm logistics hạng 2 tại phường Hưng Phú, ông Lê Tiến Dũng thông tin đây là khu vực đã có đất sạch và đang chuẩn bị các bước để đấu giá. Quy hoạch chi tiết 1/500 của trung tâm này đã tích hợp đầy đủ các hạng mục mà Cảng Cần Thơ đang kiến nghị như khu khử trùng, làm sạch và đặc biệt là hệ thống chiếu xạ hiện đại.

Về kết nối giao thông, ông Dũng nhấn mạnh, thành phố đang nghiên cứu phát triển 3 tuyến đường sắt đô thị kết nối với đường sắt quốc gia TP. Hồ Chí Minh - Cần Thơ để tối ưu hóa việc vận chuyển hàng hóa. Riêng về vấn đề nhân lực, Phó Giám đốc Sở Xây dựng gợi ý doanh nghiệp nên chủ động đặt hàng với 3 trường đại học trên địa bàn đang đào tạo chuyên ngành logistics và chuỗi cung ứng để đón đầu nguồn lao động chất lượng cao trong 1-2 năm tới.