Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Tổng rà soát, làm sạch, chuẩn hóa dữ liệu, kết nối trên phạm vi toàn hệ thống chính trị

Chiều 25/6, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (Ban Chỉ đạo) đã tổ chức Phiên họp chuyên đề về công tác chuyển đổi số trong hệ thống chính trị.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng ban Chỉ đạo chủ trì Phiên họp.

Cùng dự có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Trần Thanh Mẫn, Chủ tịch Quốc hội; Trần Cẩm Tú, Thường trực Ban Bí thư; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Ban Bí thư, Ủy viên Trung ương Đảng, thành viên Ban Chỉ đạo, lãnh đạo các ban, bộ, ngành, cơ quan Trung ương và Thành ủy Hà Nội, Tổ giúp việc Ban Chỉ đạo, Hội đồng tư vấn quốc gia.

Sau khi nghe Báo cáo tóm tắt công tác chuyển đổi số trong hệ thống chính trị, nhiều ý kiến trao đổi chỉ rõ những mặt được, mặt hạn chế, tồn tại và những điểm nghẽn cản trở công tác chuyển đổi số của từng khối cơ quan cũng như của toàn hệ thống chính trị; xác định các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm nhằm thúc đẩy chuyển đổi số đồng bộ, nâng cao năng lực quản trị quốc gia, bảo đảm hệ thống chính trị vận hành tinh gọn, hoạt động hiệu năng, hiệu quả.

Phát biểu kết luận Phiên họp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: Chuyển đổi số đã góp phần quan trọng và đảm bảo vận hành thông suốt mô hình tổ chức mới của hệ thống chính trị và chính quyền ba cấp. Nhiều mô hình hay, cách làm hiệu quả phát huy được tác dụng tích cực trong thực tiễn.

Ghi nhận và biểu dương các cơ quan Trung ương và các địa phương thuộc bốn khối cơ quan Đảng, Quốc hội, Chính phủ, Mặt trận Tổ quốc đã có nhiều nỗ lực trong triển khai thực hiện trong hơn một năm thực hiện Nghị quyết 57, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đánh giá, những kết quả đạt được là rất đáng ghi nhận, tuy nhiên cũng phải thẳng thắn nhìn vào những tồn tại, hạn chế để có những giải pháp khắc phục kịp thời.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ, vấn đề lớn nhất hiện nay không còn là nhận thức hay chủ trương. Vì chủ trương đã rõ, thể chế cơ bản đã được hoàn thiện, nguồn lực đã được ưu tiên bố trí. Điểm yếu nhất hiện nay là năng lực tổ chức thực hiện và trách nhiệm đến cùng của từng cơ quan, đơn vị và từng người đứng đầu.

Bài học thực tiễn đã cho thấy, nơi nào người đứng đầu trực tiếp chỉ đạo, kiểm tra, chịu trách nhiệm thì có kết quả. Nơi nào khoán trắng cho bộ phận kỹ thuật, nơi đó chuyển đổi số chậm và thiếu thực chất. Vấn đề cốt lõi cuối cùng vẫn là trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo và năng lực tổ chức thực hiện.

Về nhiệm vụ trong thời gian tới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, tập trung xử lý dứt điểm các nhiệm vụ quá hạn, các văn bản còn nợ đọng, các điểm nghẽn đã được xác định; đẩy mạnh phát triển dữ liệu và các nền tảng dùng chung. Xác định dữ liệu là nền tảng quan trọng, là tài nguyên chiến lược của quốc gia, phải được tạo lập, quản lý, kết nối, chia sẻ và khai thác hiệu quả theo nguyên tắc (đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung); phải tạo ra giá trị thực cho cơ quan, tổ chức, người dân, doanh nghiệp, hình thành thị trường dữ liệu, góp phần thúc đẩy kinh tế số và góp phần tăng trưởng kinh tế.

Mỗi cơ quan, địa phương phải coi việc xây dựng và làm sạch dữ liệu là trách nhiệm chính trị của mình, không phải là nhiệm vụ riêng của cơ quan chuyên trách về công nghệ thông tin hoặc là cơ quan khoa học công nghệ.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu, phải tổng rà soát, làm sạch, chuẩn hóa dữ liệu, kết nối và khai thác trên phạm vi toàn hệ thống chính trị. Các bộ, ngành phải hoàn thành việc tạo lập và chuẩn hóa các cơ sở dữ liệu chuyên ngành; khẩn trương kết nối, chia sẻ dữ liệu với Trung tâm dữ liệu quốc gia để khai thác dùng chung theo quy định; chấm dứt tình trạng dữ liệu phân tán, không tương thích; phải xác lập bằng được kỷ luật dùng chung về dữ liệu và hệ thống thông tin trong hệ thống chính trị; ưu tiên phát triển hạ tầng số dùng chung, nền tảng hệ thống ứng dụng số dùng chung.

Các nhiệm vụ chuyển đổi số phục vụ vận hành hệ thống chính trị của chính quyền ba cấp cần được đẩy mạnh, đồng bộ, thông suốt và hiệu quả; tập trung hoàn thiện hạ tầng số đồng bộ từ Trung ương đến cấp xã, đảm bảo các điều kiện để chính quyền các cấp vận hành trên môi trường số thực sự thuận lợi… Mục tiêu cuối cùng là dịch vụ công trực tuyến phải thực chất, thuận tiện để dễ sử dụng, giảm được thời gian và chi phí cho người dân, doanh nghiệp.

Đối với phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo cần có tư duy chủ động nhưng tuyệt đối không chủ quan, phải coi trí tuệ nhân tạo là phương thức hỗ trợ quan trọng để nâng cao hiệu quả công tác, hiệu suất công việc. Xác định trí tuệ nhân tạo là công cụ hỗ trợ mạnh mẽ nhưng không thể thay thế được trách nhiệm, thẩm quyền và việc đưa ra các quyết định của con người.

Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo cần phải được bảo đảm theo hướng có kiểm soát, có trách nhiệm, đồng thời phải đảm bảo tuyệt đối an ninh quốc gia, an toàn dữ liệu ngay từ khâu thiết kế và sử dụng trí tuệ nhân tạo.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, đảm bảo vững chắc an ninh mạng, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu quốc gia. Các cơ quan phải quán triệt nguyên tắc mọi hệ thống số, cơ sở dữ liệu, nền tảng số phải được thiết kế theo yêu cầu an toàn, an ninh ngay từ đầu, không phải làm xong rồi mới bổ sung giải pháp bảo mật.

Các bộ, ngành, địa phương hoàn thành việc phân loại, xác định cấp độ an toàn thông tin đối với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu thuộc phạm vi quản lý; rà soát toàn bộ việc thu thập, lưu trữ, chia sẻ và khai thác dữ liệu; siết chặt quản lý tài khoản và phân quyền truy cập; tuyệt đối không để xảy ra tình trạng dữ liệu quốc gia, dữ liệu của người dân, doanh nghiệp bị lộ, lọt, mua bán hoặc khai thác trái phép.

Một số bộ, ngành theo chức năng, nhiệm vụ được giao khẩn trương hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, cơ chế giám sát, cảnh báo sớm, ứng cứu sự cố và bảo vệ dữ liệu trên phạm vi toàn hệ thống chính trị; xây dựng năng lực phòng thủ, chủ động trên không gian mạng, thường xuyên tổ chức kiểm tra, đánh giá, diễn tập an ninh mạng đối với các hệ thống trọng yếu; tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo và đổi mới cơ chế kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả theo sản phẩm đầu ra.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, nhiệm vụ chỉ được coi là hoàn thành khi có sản phẩm vận hành được, có dữ liệu kiểm chứng được, có người sử dụng thực tế và tạo ra hiệu quả thực chất.

Các cấp ủy, tổ chức đảng, nhất là người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương, các cơ quan, đơn vị phải nhận thức rõ trách nhiệm của mình và trực tiếp chỉ đạo, chịu trách nhiệm về tiến độ và kết quả chuyển đổi số các cơ quan, đơn vị mình; gương mẫu đi đầu, sử dụng công cụ số trong quản trị, điều hành; đồng thời đưa kết quả thực hiện vào tiêu chí đánh giá thi đua, khen thưởng và xử lý trách nhiệm khi chậm trễ. Ủy ban kiểm tra các cấp phải có kế hoạch kiểm tra, giám sát việc thực hiện Nghị quyết 57.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định, mọi nhiệm vụ phải được tổ chức thực hiện theo nguyên tắc 6 rõ (rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả). Điều quyết định thành công trong giai đoạn hiện nay là kỷ luật thực thi, tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm và trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu.