Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Xây dựng lực lượng Cảnh sát quản lý trại giam chính quy, tinh nhuệ, hiện đại và nhân văn

Nhân dịp kỷ niệm 64 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát nhân dân (20/7/1962 - 20/7/2026), chiều 13/7, tại Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã thăm và làm việc tại Cục Cảnh sát quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng (Bộ Công an).

Cùng dự buổi làm việc có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Nguyễn Duy Ngọc, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương; Lê Minh Trí, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương; Phạm Gia Túc, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ; Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng, lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan Trung ương.

Tại Cục Cảnh sát quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn công tác đã tham quan mô hình trại giam thông minh; xem phim tư liệu về một số hình ảnh nổi bật của Cục thời gian qua và phương hướng nhiệm vụ trong thời gian tới.

Phát biểu tại buổi làm việc, ghi nhận và biểu dương những thành tích mà lực lượng Cảnh sát quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng đã đạt được trong thời gian qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bày tỏ sự thấu hiểu và chia sẻ với những khó khăn, vất vả; đồng thời khẳng định Đảng, Nhà nước, nhân dân luôn ghi nhận những cống hiến thầm lặng, góp phần giữ vững an ninh trật tự của đất nước, giữ gìn sự cho bình yên xã hội.

Thẳng thắn nhìn nhận những tồn tại, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ cần phải tập trung khắc phục bằng được để nâng cao hiệu quả các mặt công tác trong thời gian tới.

Nhấn mạnh, công tác thi hành án hình sự, quản lý giam giữ, giáo dục, cải tạo và tái hòa nhập cộng đồng đòi hỏi yêu cầu ngày càng cao hơn, toàn diện hơn. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, đổi mới căn bản tư duy về thi hành án hình sự và công tác quản lý, giáo dục, cải tạo.

Công tác thi hành án phạt tù, thi hành quyết định đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng có vị trí quan trọng trong bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, xây dựng Nhà nước pháp quyền và phát triển đất nước; phải vượt khỏi tư duy chỉ quản lý trong phạm vi buồng giam, khu giam, trại giam; phải quản lý chặt chẽ “đầu vào”, tổ chức tốt quá trình giáo dục, cải tạo và chuẩn bị chu đáo “đầu ra”.

Chuyển mạnh từ tư duy “quản lý phạm nhân” sang quản trị quá trình cải tạo con người. Thành công lớn nhất của trại giam không chỉ là giữ phạm nhân thật chặt; mà còn là giúp phạm nhân trở về nhanh chóng tái hòa nhập cộng đồng, sống thật tốt và có ích cho xã hội.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, phải bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn các cơ sở giam giữ; chấp hành nghiêm các quy định pháp luật, bảo đảm quyền con người, quyền công dân theo quy định. An toàn không chỉ là tường rào, khóa cửa, vọng gác; mà còn là an toàn về chính trị, tư tưởng, dữ liệu, quy trình, cán bộ, môi trường và y tế. Vì vậy, phải quản lý bằng kỷ luật nghiêm, quy trình chặt, công nghệ hiện đại và trách nhiệm cá nhân rõ ràng.

Công tác quản lý giam giữ phải thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về quyền con người, quyền công dân và các điều ước quốc tế mà Việt Nam tham gia; đồng thời chủ động thông tin, tuyên truyền, đấu tranh phản bác các luận điệu xuyên tạc chính sách hình sự nhân đạo, khoan hồng của Đảng, Nhà nước ta.

Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an cần rà soát tổng thể quy hoạch, quy mô giam giữ; có lộ trình cụ thể đầu tư xây dựng, cải tạo, nâng cấp các trại giam xuống cấp, quá tải; bảo đảm điều kiện ăn, ở, sinh hoạt, học tập, lao động, khám chữa bệnh cho phạm nhân theo đúng quy định của pháp luật.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, gắn chặt công tác thi hành án hình sự với phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh chống tội phạm và xây dựng xã hội an toàn từ gốc. Coi tái hòa nhập cộng đồng là nhiệm vụ quan trọng và là một bộ phận không thể tách rời của quá trình thi hành án; phải đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục; tăng cường tư vấn tâm lý, giáo dục pháp luật, đạo đức, kỹ năng sống; tổ chức đào tạo nghề sát với nhu cầu của thị trường lao động; kết nối với gia đình, địa phương, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục nghề nghiệp và các tổ chức xã hội.

Bộ Công an chủ trì phối hợp với các bộ, ngành, địa phương, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và cộng đồng doanh nghiệp xây dựng cơ chế đồng bộ, hiệu quả thực chất để hỗ trợ đào tạo nghề, tín dụng, việc làm, nhà ở và tư vấn pháp lý cho người chấp hành xong án phạt tù; cần xác định rõ đây không chỉ là việc của ngành Công an; đây là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và của toàn xã hội.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, xây dựng mô hình quản lý trại giam hiện đại, thông minh, an toàn và nhân văn. Chuyển đổi số trong lĩnh vực này phải phục vụ ba mục tiêu: quản lý chặt chẽ hơn - giáo dục hiệu quả hơn - bảo vệ quyền con người tốt hơn.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu, xây dựng lực lượng Cảnh sát quản lý trại giam thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại và nhân văn. Làm công tác này phải có cái đầu tỉnh táo để giữ nghiêm pháp luật, đôi mắt tinh tường để phát hiện nguy cơ, nhưng cũng phải có trái tim ấm áp để không đánh mất niềm tin vào khả năng phục thiện của con người.

Đặc biệt coi trọng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức nghề nghiệp; đào tạo, bồi dưỡng cán bộ không chỉ về pháp luật, nghiệp vụ, điều lệnh, kỹ năng xử lý tình huống, mà cả về tâm lý học, giáo dục học, xã hội học, công tác xã hội, kỹ năng số và kiến thức về quyền con người.

Tăng cường quản lý, kiểm tra, giám sát cán bộ; kiên quyết phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, móc nối, bảo kê, đưa vật cấm vào cơ sở giam giữ, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của phạm nhân, trại viên, học sinh. Quan tâm đúng mức đến đời sống vật chất, tinh thần, điều kiện làm việc, nhà ở, chế độ, chính sách đối với cán bộ, chiến sĩ, nhất là những đơn vị đóng quân ở vùng sâu, vùng xa, địa bàn khó khăn.

Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an tiếp tục quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, đầu tư cho lực lượng Cảnh sát quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng đồng bộ từ con người đến cơ sở vật chất, trang thiết bị, công nghệ quản lý; thường xuyên tổng kết thực tiễn, nghiên cứu hoàn thiện pháp luật, cơ chế, chính sách về thi hành án hình sự, quản lý giam giữ, giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng và tái hòa nhập cộng đồng; bảo đảm phù hợp với yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, đồng thời giữ vững kỷ cương, trật tự và an toàn xã hội.

Các bộ, ngành, địa phương chia sẻ trách nhiệm với lực lượng Công an trong công tác này; phối hợp chặt chẽ trong công tác tái hòa nhập cộng đồng, không thể để người chấp hành án phạt tù trở về cộng đồng mà không ai đón nhận, không ai giúp đỡ, không có cơ hội làm lại.