TP. Hồ Chí Minh cao điểm tăng tốc giải ngân vốn đầu tư công

Các doanh nghiệp, nhà đầu tư chiến lược cam kết cùng TP. Hồ Chí Minh hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Ảnh: Liên Sơn - TTXVN

TP. Hồ Chí Minh vừa phát động đợt thi đua cao điểm "150 ngày đêm quyết tâm hoàn thành trước hạn các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2026", trong đó dốc toàn lực cho hai mục tiêu chính: Hoàn thành 100% kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công và đạt mức tăng trưởng kinh tế 2 con số.

Chuyển biến bước đầu

Đến hết ngày 30/6, TP. Hồ Chí Minh đã giải ngân 51.636 tỷ đồng, đạt tỷ lệ 35% kế hoạch vốn năm 2026 được Thủ tướng Chính phủ giao (147.599 tỷ đồng), trong đó vốn ngân sách Trung ương giải ngân là 642,6 tỷ đồng, đạt 18,2%; vốn ngân sách địa phương giải ngân là 50.994 tỷ đồng, đạt 35,4% kế hoạch.

Báo cáo tình hình phân bổ, giải ngân vốn đầu tư công 6 tháng đầu năm 2026 của Bộ Tài chính gửi Chính phủ, TP. Hồ Chí Minh được đánh giá là một trong các địa phương có tỷ lệ giải ngân tốt với khối lượng lớn, đứng thứ 2 trong 34 địa phương (chỉ thấp hơn TP. Hà Nội với số vốn đã giải ngân khoảng 62.100 tỷ đồng, trên quy mô vốn 125.930 tỷ đồng, đạt gần 50%).

Số liệu trên cho thấy, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công 6 tháng đầu năm của thành phố mặc dù có chuyển biến nhưng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu, thấp so với kế hoạch; một số dự án còn gặp khó khăn trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật và thủ tục chuẩn bị đầu tư. Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh Hoàng Vũ Thảnh cho rằng, kết quả giải ngân mặc dù chưa đạt được chỉ tiêu thành phố đề ra (40%) nhưng có thể đánh giá là điểm tích cực của công tác lãnh đạo, quản lý điều hành hoạt động đầu tư công của TP. Hồ Chí Minh trong bối cảnh đầy thách thức và quy mô vốn rất lớn: đều tăng cả về giá trị tuyệt đối và tỷ lệ so với cùng kỳ năm 2025 (cao hơn 4,1% so với cùng kỳ, tăng từ 30,9% lên 35%).

Giải ngân vốn đầu tư công có chuyển biến khi từ tháng 5/2026, khi UBND TP. Hồ Chí Minh có Chỉ thị về việc khẩn trương tổ chức thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp cấp bách, trọng tâm nhằm triển khai Kết luận số 18-KL/TW và Kết luận số 27-KL/TW, bảo đảm đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số năm 2026; trong đó tập trung thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công và huy động nguồn lực đầu tư toàn xã hội cho phát triển kinh tế.

Trước đó, 4 tháng đầu năm, TP. Hồ Chí Minh mới giải ngân được 15.565 tỷ đồng, tương đương 10,5% kế hoạch vốn được giao và thấp hơn mức bình quân chung cả nước. UBND TP. Hồ Chí Minh đã yêu cầu đẩy nhanh tiến độ, giải ngân các dự án đã bố trí vốn; ưu tiên bố trí vốn cho các dự án giảm ùn tắc giao thông, thoát nước, chống ngập, giảm ô nhiễm môi trường, di dời nhà ở ven kênh rạch và các dự án xây dựng trường học.

Cùng đó, tập trung xử lý ngay các vướng mắc về thủ tục, thanh toán; không để tồn đọng hồ sơ, bảo đảm dòng vốn được giải ngân kịp thời. Các xã, phường, đặc khu và sở, ngành liên quan tập trung tháo gỡ các vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng; khẩn trương phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; tổ chức chi trả kịp thời, đúng đối tượng, đúng quy định.

"Trái ngọt" đầu tiên từ sự chỉ đạo quyết liệt này là một loạt dự án trọng điểm đã được đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, đền bù, tái định cư. Điển hình là dự án nạo vét, cải tạo môi trường, xây dựng hạ tầng rạch Xuyên Tâm, tuyến rạch ô nhiễm nhất TP. Hồ Chí Minh, với tổng vốn đầu tư hơn 17.200 tỷ đồng, đã được bàn giao toàn bộ mặt bằng cuối tháng 6 vừa qua. Là một trong 4 phường thuộc dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm, phường Gia Định có 869 trường hợp bị ảnh hưởng (gồm 606 trường hợp giải tỏa toàn phần và 263 trường hợp giải tỏa một phần), tổng kinh phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư gần 3.912 tỷ đồng, với hơn 3.100 người dân phải di dời tới nơi ở mới. Theo UBND phường Gia Định, phường đã huy động cả hệ thống chính trị cùng tham gia công tác giải phóng mặt bằng; lấy tuyên truyền, vận động làm trọng tâm để tạo sự đồng thuận nơi người dân.

Quan trọng hơn, phường luôn nhất quán việc bảo đảm công khai, minh bạch, đúng quy định trong toàn bộ quá trình thực hiện dự án; giải quyết khiếu nại, kiến nghị trên tinh thần đối thoại, tôn trọng quyền lợi hợp pháp của người dân. "Ngoài các chính sách bồi thường, hỗ trợ theo quy định của Nhà nước, phường còn huy động kinh phí hỗ trợ cho 68 hộ dân có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, với tổng kinh phí hơn 500 triệu đồng", bà Nguyễn Thu Hiền, Chủ tịch UBND phường Gia Định chia sẻ kinh nghiệm của phường đầu tiên bàn giao 100% mặt bằng cho dự án và không có trường hợp nào phải tổ chức cưỡng chế.

Cao điểm "150 ngày đêm" giải ngân vốn đầu tư công

Lãnh đạo TP. Hồ Chí Minh và các nhà đầu tư chiến lược ký cam kết hành động. Ảnh: Liên Sơn - TTXVN

Xác định đầu tư công là "hạt nhân", là động lực quan trọng nhất để dẫn dắt, kích hoạt các nguồn lực đầu tư toàn xã hội, ngày 8/7, UBND TP. Hồ Chí Minh phát động đợt thi đua cao điểm "150 ngày đêm quyết tâm hoàn thành trước hạn các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2026", trọng tâm là hoàn thành giải ngân vốn đầu tư công, đảm bảo tăng trưởng kinh tế 2 con số.

Theo đó, giai đoạn 1, từ ngày 8/7 đến hết tháng 9/2026, thành phố tập trung vào các giải pháp nhằm đạt tăng trưởng từ 9,5% - 10%, đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, thúc đẩy sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu; đẩy nhanh tiến độ các công trình, dự án trọng điểm, nhất là các dự án hạ tầng giao thông. Giai đoạn 2, từ tháng 10 đến hết năm 2026, tăng tốc, bứt phá, phấn đấu đạt mức tăng trưởng từ 11% trở lên; hoàn thành 100% kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công; thu ngân sách nhà nước đạt trên 1 triệu tỷ đồng.

Theo ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, trong 6 tháng cuối năm phải nỗ lực huy động nguồn lực đầu tư toàn xã hội để tạo động lực tăng trưởng, gồm đầu tư tư nhân và đầu tư công, trong đó đầu tư công đóng vai trò dẫn dắt. "Việc gánh vác trách nhiệm quản lý và sử dụng nguồn vốn lớn như Thủ tướng Chính phủ đã giao vừa là vinh dự, vừa là áp lực nặng nề đối với chính quyền thành phố, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị để đạt được mục tiêu tối cao: giải ngân cả năm 100% kế hoạch vốn và trước mắt quý III phấn đấu giải ngân đạt 70%", người đứng đầu chính quyền thành phố nhấn mạnh.

Trước đó, tại Hội nghị lần thứ 7 Ban Chấp hành Đảng bộ TP. Hồ Chí Minh, ngày 6/7, Thành ủy TP. Hồ Chí Minh xác định nhiệm vụ trọng tâm trong 6 tháng còn lại của năm 2026, đó là: Tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công; phấn đấu hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn năm 2026, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và phát huy hiệu quả các nguồn lực đầu tư phát triển. Bên cạnh đó, đẩy nhanh tiến độ thực hiện các công trình, dự án trọng điểm; tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về thủ tục đầu tư, đất đai, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng; bảo đảm tiến độ thực hiện các dự án hạ tầng giao thông chiến lược trên địa bàn thành phố.

Thành phố cũng tập trung xử lý các dự án tồn đọng kéo dài, tháo gỡ các điểm nghẽn về đất đai, đầu tư, tài sản công; đẩy nhanh công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất và khơi thông các nguồn lực phục vụ phát triển. Thành ủy TP. Hồ Chí Minh đặc biệt lưu ý nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện; tăng cường kiểm tra, giám sát, kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc, bảo đảm hoàn thành các mục tiêu, nhiệm vụ đầu tư công năm 2026.

Để đạt mục tiêu giải ngân vốn đầu tư công như trên, Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh kiến nghị thành phố tiến hành chấm điểm giải ngân hằng tháng, hằng quý và cả năm theo quy định tại Quyết định số 1129/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ; định kỳ giao ban đầu tư công để xác định rõ các khó khăn, vướng mắc, phân định trách nhiệm, đề ra các giải pháp đẩy nhanh tiến độ giải ngân và danh mục các dự án trọng điểm cần tập trung theo sát việc thực hiện và giải ngân vốn.

Theo ông Hoàng Vũ Thảnh, Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh, thành phố cũng cần tiếp tục tăng cường kiểm tra thực địa, tập trung tháo gỡ vướng mắc trong các khâu: bồi thường, giải phóng mặt bằng; di dời hạ tầng kỹ thuật; quy hoạch, thiết kế, thẩm định; đấu thầu, lựa chọn nhà thầu; đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý tiến độ và giải ngân dự án. "Mặt khác, cũng cần linh động trong bố trí, điều chỉnh kế hoạch vốn, kiên quyết cắt giảm vốn các dự án chậm tiến độ, bổ sung vốn kịp thời cho các dự án triển khai tốt. Tập trung bố trí vốn các dự án lớn, trọng tâm, trọng điểm có tác động lan tỏa, tuyệt đối không dàn trải để nâng cao hiệu quả đầu tư", Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh cho biết thêm.