Trung Quốc gia tăng đầu tư và ảnh hưởng tại Mỹ Latinh

Cuối tháng 11 vừa qua, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã thăm Ecuador, Peru và Chile. Đây là chuyến công du Mỹ Latinh lần thứ 3 của nhà lãnh đạo Trung Quốc kể từ năm 2013. Trong chuyến thăm này, đại diện chính phủ Trung Quốc đã ký 40 thỏa thuận hợp tác song phương trên nhiều lĩnh vực.

Ngay sau chuyến công du trên, Chính phủ Trung Quốc đã công bố một tài liệu chiến lược đầy tham vọng để mở ra một “kỷ nguyên mới” trong quan hệ với Mỹ Latinh. Bắc Kinh công bố kế hoạch đầu tư mới vào khu vực Mỹ Latinh tại thời điểm nhiều khả năng Mỹ, dưới thời Tổng thống mới đắc cử Donald Trump, sẽ đi theo xu hướng của chủ nghĩa bảo hộ thương mại.

Ông Donald Trump, trong chiến dịch tranh cử trước đó, đã đề xuất xây dựng một bức tường dọc theo biên giới với Mexico, trục xuất hàng triệu người nhập cư Mỹ Latinh trái phép, rời khỏi Hiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA) gồm Mỹ, Canada  và Mexico và rút khỏi Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TTP).

Trung Quốc muốn tận dụng cơ hội này để mở rộng tầm ảnh hưởng của mình tại Mexico và các quốc gia khác trong khu vực. Tài liệu chiến lược gồm 11 trang, được công bố cuối tháng trước, không nêu rõ các chi tiết, nhưng mang một thông điệp rõ ràng: Trung Quốc sẽ tập trung hơn nữa vào Mỹ Latinh, với 39 kế hoạch hợp tác trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, thương mại, xã hội, văn hóa, hợp tác quốc tế, gìn giữ hòa bình và an ninh.

Theo số liệu của Ngân hàng Phát triển liên Mỹ (BID), người khổng lồ châu Á này hiện là đối tác thương mại lớn thứ hai của Mỹ Latinh, chiếm 13,7% thị phần ngoại thương của khu vực trong năm 2015. Kim ngạch trao đổi thương mại của Trung Quốc với Brazil , Chile, Colombia và Peru trong năm 2015 đạt 263 tỷ USD trên tổng số 368 tỷ USD thương mại khu vực, tăng 20 lần so với năm 2001.

Trung Quốc đặt mục tiêu thay thế Mỹ trở thành đối tác thương mại lớn nhất của Mỹ Latinh vào năm 2030. Trung Quốc và các nước Tây bán cầu cũng thỏa thuận tăng kim ngạch thương mại lên 500 tỷ USD vào năm 2025. Ngoài ra, vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) của Trung Quốc vào Mỹ Latinh cũng tăng mạnh. Trung Quốc cũng cam kết đầu tư 250 tỷ USD tại khu vực này trong thập kỷ tới. Trong giai đoạn 2005-2014, Bắc Kinh đã cấp cho Mỹ Latinh các khoản tín dụng trị giá 119 tỷ USD và dự kiến con số này sẽ còn tăng lên trong những năm tới.