Vì sao việc giải ngân vốn ODA chậm?

Trước những thông tin về giải ngân vốn ODA chậm, tại cuộc họp báo thường kỳ quý II năm 2019 do Bộ Kế hoạch và Đầu tư tổ chức ngày 27/6, tại Hà Nội, ông Lưu Quang Khánh, Vụ trưởng Vụ Kinh tế đối ngoại cho biết, có nhiều nguyên nhân khiến giải ngân vốn ODA chậm. 

Thông tin từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết, hiện nay, mới chỉ có khoảng 48% trong tổng số 60.000 tỷ đồng vốn mà Quốc hội giao được phân bổ. 

Ông Lưu Quang Khánh giải thích, phân bổ chậm là do một số bộ, ngành, địa phương thiếu vốn đối ứng; do một số dự án có nhu cầu vốn lớn nhưng vẫn đang trong giai đoạn làm thủ tục đầu tư, ví như các dự án tuyến đường sắt đô thị số 1, số 2 Tp. Hồ Chí Minh, dự án giao thông đô thị Hà Nội… và do thiếu kế hoạch vốn của một số dự án trong kế hoạch đầu tư trung hạn 2016-2020. 

Ông Khánh cũng cho rằng, giải ngân vốn ODA chậm không chỉ vì phân bổ nguồn vốn chậm. Bởi, trong kế hoạch vốn nước ngoài năm 2019, đã có 28.000 tỷ đồng được giao nhưng sau 5 tháng, mới chỉ giải ngân được 2.000 tỷ đồng, tức là chưa đầy 7% số vốn được giao. 

Nguyên nhân là do chậm hoàn thiện thủ tục đấu thầu; chưa xong thiết kế cơ sở (Bệnh viện chợ Rẫy 2 năm chưa xong thiết kế cơ sở, mà không xong thì không thể lập dự toán, xây dựng dự án…); do chậm giải phóng mặt bằng… 

“Chậm giải phóng mặt bằng là vấn đề ‘thâm căn cố đế’ của các dự án đầu tư nói chung chứ không chỉ là đối với các dự án sử dụng vốn ODA”, ông Lưu Quang Khánh chỉ rõ. 

Cũng theo ông Lưu Quang Khánh, việc chậm ký kết hợp đồng vay lại vốn vay nước ngoài của Chính phủ cũng là nguyên nhân khiến giải ngân vốn ODA chậm lại. 

Nhằm đảm bảo thực hiện hiệu quả nguồn vốn ODA và triển khai Nghị quyết số 582/NQ-UBTVQH14 ngày 05/10/2018 của Quốc hội, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã chủ trì xây dựng, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị về một số nhiệm vụ, giải pháp tiếp tục đẩy mạnh thực hiện chính sách, pháp luật về quản lý và sử dụng nguồn vốn vay nước ngoài; đồng thời trình Thủ tướng Dự thảo Nghị định thay thế Nghị định số 93/2009/NĐ-CP ban hành Quy chế quản lý và sử dụng viện trợ phi chính phủ nước ngoài và hiện đang nghiên cứu, xây dựng Nghị định của Chính phủ về viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài. 

Đối với quản lý vốn đầu tư phát triển, trong thời gian qua, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã trình Thủ tướng Chính phủ phương án giao chi tiết kế hoạch 2019 cho các bộ, ngành, địa phương và kế hoạch đầu tư trung hạn giai đoạn 2016-2020 cho dự án đường sắt và đường bộ quan trọng, cấp bách sử dụng 15.000 tỷ đồng vốn dự phòng kế hoạch đầu tư trung hạn giai đoạn 2016-2020; dự án sử dụng vốn trái phiếu Chính phủ còn dư giai đoạn 2014-2016… 

Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng đã điều chỉnh kế hoạch đầu tư trung hạn vốn ngân sách trung ương, vốn trái phiếu Chính phủ, vốn ODA giai đoạn 2016-2020 cho các dự án và báo cáo Quốc hội về việc phân bổ dự phòng chung vốn ngân sách trung ương trong nước còn lại và 10.000 tỷ đồng từ nguồn điều chỉnh giảm nguồn vốn dự kiến bố trí cho các dự án quan trọng quốc gia của Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016-2020.../.