Việt Nam: Điểm đến mới của các nhà sản xuất ô tô toàn cầu

Trong bài viết có tiêu đề "Việt Nam, vùng đất chinh phục mới của các nhà sản xuất ô tô", nhật báo Le Monde bình luận quốc gia 100 triệu dân này đang trở thành tâm điểm thu hút các thương hiệu ô tô toàn cầu, với Skoda của Cộng hòa Czech (Séc) là nhà tiên phong. Hãng xe thuộc tập đoàn Volkswagen đã chọn Việt Nam làm bàn đạp chinh phục Đông Nam Á - thị trường cạnh tranh khốc liệt, thông qua liên doanh với đối tác địa phương là Tập đoàn Thành Công.

* Vịnh Hạ Long: Biểu tượng của tiềm năng kinh tế

Vịnh Hạ Long, Di sản Thế giới được UNESCO công nhận, không chỉ là bức tranh thiên nhiên hùng vĩ với làn nước ngọc lục bảo phản chiếu hàng trăm đảo đá vôi, mà còn là biểu tượng cho sức sống kinh tế Việt Nam. Bên cạnh những con thuyền buồm và tàu du lịch, các khu phức hợp bất động sản mọc lên dọc bờ biển, phản ánh sự phát triển mạnh mẽ của tỉnh Quảng Ninh - một trong những địa phương năng động nhất cả nước.

Ngày 26/3, Skoda và Tập đoàn Thành Công đã khánh thành nhà máy ô tô mới tại tỉnh Quảng Ninh. Nhà máy này, trải rộng 36 ha trong khu vực bao quanh bởi núi đá vôi, đang chạy thử dây chuyền lắp ráp và xưởng sơn, bắt đầu sản xuất mẫu SUV nhỏ gọn mang nhãn hiệu Kushaq, được thiết kế phù hợp với thị hiếu châu Á. Đây là bước đi chiến lược của Skoda nhằm khai thác tiềm năng thị trường Việt Nam và khu vực.

Sedan Hyundai Accent tiếp tục dẫn dắt doanh số bán hàng của Hyundai Thành Công trong tháng 3/2025

* Thị trường ô tô Việt Nam: Tiềm năng và thách thức

Với chỉ khoảng 400.000 xe bán ra mỗi năm, thị trường ô tô Việt Nam vẫn còn non trẻ. Việt Nam có dân số trẻ (tuổi trung bình 33), thu nhập bình quân đầu người tăng từ 2.359 USD năm 2013 lên 4.282 USD năm 2023. Tầng lớp trung lưu ngày càng đông đã biến Việt Nam thành điểm đến hấp dẫn dành cho các doanh nghiệp sản xuất ô tô toàn cầu.

Skoda, một “nhánh” của tập đoàn Volkswagen tại Việt Nam, đặt mục tiêu không chỉ cạnh tranh trong nước mà còn mở rộng ra Đông Nam Á. Tuy nhiên, thị trường này không dễ chinh phục khi các thương hiệu Nhật Bản (Toyota chiếm 13,5% thị phần), Hàn Quốc (Hyundai chiếm 13,6%) và đặc biệt là hãng ô tô điện nội địa VinFast (chiếm 17,6%) đang giành ưu thế. Xe Trung Quốc, dù giá rẻ, vẫn bị hạn chế bởi thuế nhập khẩu cao từ 47% đến 70%.

Tại khu vực phía Tây Vịnh Hạ Long, dọc đại lộ sáu làn xe, ba đại lý ô tô liền kề thể hiện sự đa dạng công nghệ và chiến lược. Đại lý VinFast chỉ bán xe điện, với mẫu VF3 - chiếc SUV nhỏ gọn, thiết kế hiện đại, cạnh tranh hơn cả Dacia Spring - có giá 11.000 euro (khoảng 290 triệu đồng). Mẫu cao cấp VF9, giá bán niêm yết là 54.400 euro (1,5 tỷ đồng), hứa hẹn chạy được quãng đường 600 km mỗi lần sạc.

Bên cạnh là đại lý Volkswagen, tập trung vào xe động cơ đốt trong như Tiguan và Teramont - hai loại xe SUV cỡ lớn phù hợp với gia đình châu Á. Cách đó vài mét, đại lý Haval của Great Wall Motors (Trung Quốc) trưng bày các mẫu SUV hybrid (xe lai giữa điện và xăng) có giá rất phải chăng. Sự hiện diện của ba công nghệ - điện, xăng, hybrid - cho thấy thị trường ô tô Việt Nam dường như vẫn đang tìm hướng đi cho tương lai.

* Skoda: Chiến lược “đi bộ trước khi chạy”

Skoda bước vào thị trường Việt Nam với tâm thế thận trọng. Ông Klaus Zellmer, Giám đốc điều hành (CEO) Skoda, chia sẻ: "Thị trường ô tô Việt Nam tăng trưởng 23% trong năm 2024. Chúng tôi hợp tác với Tập đoàn Thành Công để từng bước xây dựng chỗ đứng". Vị CEO người Đức giải thích một cách thân thiện và ví mô hình liên doanh này giống như phương pháp "đi bộ trước khi chạy". Là thương hiệu 130 năm tuổi, Skoda ghi dấu ấn toàn cầu với doanh số 926.000 xe vào năm 2024 (tăng 7%) và biên lợi nhuận hoạt động vượt 8%.

Thay vì cạnh tranh trong phân khúc xe điện – nơi VinFast đang thống trị, Skoda tập trung vào xe động cơ đốt trong giá cạnh tranh, mang chất lượng Volkswagen-Audi. Để tối ưu chi phí, hãng nhập linh kiện từ hai nhà máy tại Ấn Độ, nơi đã bán 40.000 xe trong năm 2024 và đặt mục tiêu bán 100.000 xe trong năm 2025. Một chiếc Kushaq có giá dao động từ 11.600 euro đến 20.500 euro tại Ấn Độ. Giá bán tại Việt Nam chưa được công bố chính thức.

Nhà máy Hạ Long của Skada-Thành Công có công suất tối đa 120.000 xe/năm, hiện đặt mục tiêu khiêm tốn sản xuất khoảng 30.000-40.000 xe vào cuối thập kỷ này. Các kỹ sư Ấn Độ đang đào tạo 300 nhân viên địa phương, dự kiến tăng lên 700 nhân viên khi nhà máy đạt công suất mục tiêu. Các mẫu Kushaq và sedan Slavia được lắp ráp từ linh kiện nhập khẩu (CKD), trong khi Karoq và Octavia nhập trực tiếp từ châu Âu.

* Thách thức nội địa hóa và chinh phục thương hiệu

Để hưởng ưu đãi thuế trong nội khối Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Skoda cần đạt tỷ lệ nội địa hóa 40%. Đại diện Skoda cam kết: "Chúng tôi sẽ từng bước tăng nội địa hóa”. Tuy nhiên, CEO Zellmer thẳng thắn: "Thương hiệu Skoda gần như vô danh tại Việt Nam". Trong bối cảnh thị trường bị chi phối bởi Toyota, VinFast và Thaco (chiếm 18,4% thị phần với các thương hiệu do tập đoàn này đại diện và phân phối tại thị trường Việt Nam bao gồm Kia, Mazda, Peugeot, BMW) và Thành Công (đơn vị đại diện và phân phối Hyundai, chiếm 13,4% thị phần), Skoda đang đối mặt với bài toán làm cách nào xây dựng thành công bộ nhận diện thương hiệu.

Sự hợp tác với Tập đoàn Thành Công là chìa khóa. Ông Ondrej Cerny, đại diện Skoda tại Việt Nam, nhấn mạnh: "Quan hệ tốt đẹp giữa Cộng hòa Czech và Việt Nam đã dẫn chúng tôi đến Thành Công". Tập đoàn này, hoạt động đa ngành từ tài chính đến bất động sản, tài trợ toàn bộ vốn xây dựng nhà máy và phụ trách phân phối. Trung tâm trải nghiệm Skoda tại Hà Nội đã khai trương, và một showroom hiện đại tại Hạ Long đang hoàn thiện. Từ 15 điểm bán hiện tại, Thành Công đặt mục tiêu mở rộng lên 32 điểm vào cuối năm 2025.