Xuân mới với Lễ Cơm Bul của người Jrai

Lễ Cơm Bul của người Jrai bản địa là một trong những lễ hội lâu đời gắn với tập tục sản xuất nương rẫy, tự cung tự cấp, được dân làng tổ chức để đón năm mới khi mùa màng đã thu hoạch xong.

Sau một mùa vụ đầy ắp thành công, thóc lúa đầy kho, đúng vào ngày 31/1, bà con làng Yang 3, xã Ia Phí, huyện Chư Păh rộn ràng mở hội Cơm Bul để được nghỉ ngơi đón năm mới trong niềm hân hoan và hạnh phúc.

Chuẩn bị cho buổi lễ, bà con đã tập trung đông đủ về nhà rông và chuẩn bị đầy đủ các lễ vật như: hình nộm mang cung tên, rượu cần, heo, gà và gạo…

Trong nhà rông, buổi lễ diễn ra nghiêm trang dưới sự trụ trì của già làng, người được đặc cách dâng mâm lễ vật của dân làng cho “Yàng”. Sau khi dâng lễ vật, già làng hành lễ và cầu nguyện thần linh bảo vệ dân làng khỏi thiên tai, dịch bệnh và bước sang năm mới có nhiều sức khỏe và cuộc sống ấm no.

Những hình nộm mang cung tên sau đó sẽ được các già làng đặt ở các cổng làng để trừ xui rủi, những điều không may mắn đến với dân làng.

Già Rơ Châm Luơl cho biết: “Dân làng Yang 3 mở hội Cơm Bul để cầu xin thần linh bảo vệ cho dân làng khỏi thiên tai, địch họa; cho dân làng một năm mới nhiều sức khỏe, có cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Phong tục này từ thuở xa xưa, ông bà tổ tiên đã để lại cho chúng tôi. Năm nào cũng thế, dân làng đều tổ chức để ăn mừng sau một mùa vụ thu hoạch xong”.

Trong thời gian diễn ra lễ, trong làng ai cũng tự nguyện mang đến rượu, thịt để góp chung vào việc trọng đại của làng. Sau khi già làng kết thúc phần lễ, thịt, rượu đã được bày sẵn dưới nhà rông.

Già làng cùng những người lớn tuổi là những người đầu tiên nhấc cần khai tiệc rượu. Dân làng uống rượu trong niềm vui hân hoan, không phân biệt già, trẻ, nam, nữ, giàu, nghèo... Tất cả uống với nhau bằng tình đoàn kết, lòng thành kính và sự thanh khiết.

Anh Rơ Châm Yung, một thanh niên trong làng vui mừng tâm sự: “Hôm nay là ngày vui nhất trong năm của làng. Mọi người được nghỉ ngơi đón năm mới và chuẩn bị cho vụ mùa mới tốt đẹp hơn.”

Tây Nguyên nói chung, Gia Lai nói riêng là vùng đất có nền văn hoá bản địa lâu đời, phong phú. Nét đẹp văn hoá tâm linh thông qua Lễ Cơm Bul của người J’rai rất cần được lưu giữ và phát huy vì phong tục này còn là sợi dây kết nối tình đoàn kết cộng đồng./.